BAYAN VE ERKEK FUTBOLCULARIN PSİKOLOJİK İHTİYAÇLARININ CİNSİYET DEĞİŞKENİNE GÖRE İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışma, bayan ve erkek futbolcuların psikolojik ihtiyaçlarının cinsiyet değişkenine göre incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada, sporculara Edwards Kişisel Tercih Envanteri (Edwards Personal Preference Schedule) uygulanmıştır. Araştırmaya yaşları 18 ile 26 arasında değişen Türkiye Bayanlar Futbol Liginde oynayan toplam 80 bayan ve 2. Amatör Ligde futbol oynayan toplam 40 futbolcu gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 10,0 istatistik paket programında varyans analizi (ANOVA) ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, 0.05 anlamlılık düzeyinde yorumlanmıştır. İstatistiksel analizler sonucunda; bayan ve erkek futbolcuların kişilik özelliklerinin cinsiyet faktörüne bağlı olarak değişiklik gösterdiği tespit edilmiştir (p<0.05). Bayan grupları içinde yapılan istatistiksel analiz sonucunda başarma, ilgi görme, şefkat gösterme, karşı cinsle ilişki ve saldırganlık önemli ve ortalama değerleri yüksek bulunmuştur. Cinsiyet değişkenine bağlı olarak yapılan analiz sonucunda, bayan ve erkek futbolcularda başatlık, şefkat gösterme, değişiklik, karşı cinsle ilişki ve saldırganlık özellikleri açısından anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<0.05). Bayan futbolcularda karşı cinsle ilişki ve saldırganlık özellikleri erkek futbolculardan ortalama değeri daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Bayan sporcularda duyguları anlama ve şefkat gösterme özelliklerinin erkek sporculara göre daha yüksek değerde olduğu belirlenmiştir

Anahtar Kelimeler

• Kişilik, cinsiyet, futbol

RESEARCHING ON MEN AND WOMEN SOCCER PLAYERS' PHYSIOLOGICAL NEEDS, BASED ON THEIR SEXUAL DIFFERENCES

Öz

The aim of the study was to research on men and women soccer players' physiological needs, based on their sexual differences In the research, Edwards Personal Preference Schdule was applied. Totally 80 women soccer players whose ages vary from 18 to 26 who play in Türkish Ladies Football League and 40 men soccer players who play in the second amateur league had participated to the research as volunteers. The dates obtained from the research were avaluated with the anaysis of varians in SPSS 10.0 statistical packet programme (ANOVA). At the end of the analysis, it had been defined that, the characteristics of men and women soccer players vary according to sex factor (p<0.05). At the end of the statistical analysis among the female groups, the avarage degrees of getting successful, having shown interest, showing affection, the relation with the opposite sex and aggression had been found high. At the end of the analysis that was done according to sex variable, it had been found a meaningful difference, from the points of dominance, showing affection, relation with the opposite sex and aggression in both female and male soccer players (p<0.05). It had been defined that the avarage degrees of relation with the opposite sex and agression in women soccer players are lower than men soccer players. It had been defined that the features of understanding emotion and showing affection in women soccer players have higher degrees than men soccer players

Anahtar Kelimeler

• Character, sex, football

Kaynakça

1. Hemming, J.H., Electrodermal indices in a Selected Prison Sample and Students, Journal of Personality and İndividual Differences, 2, 37-46, 1981.
2. Atkinson, R.L. ve diğ. Psikolojiye Giriş, (12. Baskı), Arkadaş Yayınları, Ankara, 1999.
3. Cüceloğlu D., İnsan ve Davranışı, Psikolojinin Temel Kuramları, 11. Baskı, Remzi Kitabevi, İstanbul, 2002.
4. Gillet, R.P.C. Pietroni ,Depresyon (overcoming depression), Çev.2.Basım.İstanbul,1987.
5. Güney, S.,Davranış Bilimleri ve Yönetim Psikolojisi Terimler Sözlüğü,35, Ankara, 1998.
6. Weinberg R.S., Gould, D., Foundations of Sport and Exercise Psychology. Human Kinetics. Champaign/ U.S.,1995.
7. Aytaç, S., Örgütsel Davranış Açısından Kişiliğin Önemi, İş- Güç Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, 3(1): 19-26, 2001.
8. Garret, H.E., Psikolojiye Giriş, Çev.E. Önül, M.E.B. İstanbul, 1974.

9. Başer, E., Uygulamalı Spor Psikolojisi, Bağırgan Yayınevi, 54-63, Ankara, 1998.
10. Kuzgun, Y., Edwards Kişisel Tercih Envanterinin Türkiyede Güvenirliği ve Geçerliği, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Dergisi, : 69-85, Ankara, 1985.
11. Horst, M., Sportphysiologie, Tropon Werke Köln- München, 1976.
12. Bayar,P., Koruç, Z., Geçmişten Günümüze Spor Psikolojisi ve Türkiye’de Spor Psikolojisinin Konumu. Spor Bilimleri I. Ulusal Sempozyumu Bildirileri. Hacettepe Üniversitesi, 102-110, Ankara,1990.
13. Syer, J., Connolly, C., Sporcular için Zihinsel Antrenman, (Çev. Erkan, F.U)., Bağırgan Yayınevi, s.7, Ankara, 1998.
14. Singer, N.Y., Coaching Atletics And Psyhology, Florida, U.S.A., 1972.
15. Öngider N., Yüksel İ.,“Dokuz Eylül Üniversitesi Öğrencilerinin Psikolojik Gereksinimlerinin Belirlenmesi Üzerine Bir İnceleme” Türk Psikoloji Bülteni, Türk Psikologlar Derneği Yayınları, Cilt:5, sayı.13, s.41-42, Ankara, 1999.
16. Freedman J.L., Sears D.O., Carlsmith J.M., Sosyal Psikoloji, (Çev. Dönmez, A.), İmge Kitabevi Yayınları, S.446,447, Ankara,1989
17. Petrov, R., İmportance and role of psychological preperation of wrestlers within the system of their general preperation, Basic aspect of tranin in wrestling, FİLA, 1986.
18. Koruç, Z., Bayar P., Sporun Kişilik Üzerine Etkileri Araştırma Raporu, Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü, SESAM, Ankara, 1989.
19. Tiryaki, Ş., Sporda Saldırganlığın Yönlendirilmesinde Bir Vaka Çalışması, Spor Bilimleri 1. Ulusal Kongresi Bildirileri, Spor Bilimleri ve Teknolojileri Yayınları, No.2, Ankara, 1990.
20. Ogllvie, C.B., Phsychological Consistencies With in the Personality of High-level Competitions, Journal of the American Medical Assocation 205, 1968.
21. Ellison K., Freischlog, J., Pain Tolerance Arousal and Personality Relationships of Athletes and Non Athletes, The Research Quarterly XXXVI,2, pc.250-255, 1975.
22. Aşçı F.H., Bayan Futbolcularda Kaygı ve Kendini Fiziksel Algılama Düzeyi, Spor Bilimleri Dergisi, Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 9 (3), 3-10, Ankara, 1998.
23. Bilge, F., Sporcuların Psikolojik İhtiyaçları, Spor Bilimleri Dergisi Cilt 3, Sayı 2, Haziran 10-17, s.91, Ankara, 1992.
24. Morgan T.C., Psikolojiye Giriş Ders Kitabı, Çev. Karabaş, S., H.Ü. Psikoloji Bölümü Yayını, s.56-59, 190, Ankara, 1980.
25. Wendt, D.T., Patterson, T.M., Personality Characteristics of Women in İntercollegiate Competition, Perceptual and Motor Skills, pc.81-82,1974.
26. Kağıçıbaşı Ç.,Yeni İnsan ve İnsanlar, Spsyal Psikolojiye Giriş, Evrim Yayınevi, s.366, İstanbul, 1999.
27. Kuru, E., Sporda Psikoloji, G.Ü. İletişim Fakültesi Basımevi, s.82-83, Ankara, 2000.
28. Littauer, F., Kişiliğinizi Tanıyın, (Çev. D.Dizman.), 3. Basım, İstanbul, 1996.
29. Atalay F. “ Yuva Öğretmenlerinin Psikolojik İhtiyaç Örüntüleri”, Yüksek Lisans Tezi, Gazi üniversitesi, Ankara,1994.
30. Kozcu Ş., “Anaokulu Çocuklarında Saldırgan Davranışların ve Anne Tepkilerinin İncelenmesi” Psikoloji Dergisi, 4. Ulusal Psikoloji Kongresi Özel Sayısı, Türk psikologlar Derneği Yayınları, 6 (21), s.21-22, İstanbul, 1987.
31. Akandere M., Baştuğ G., Taşkın Ö. Futbol Maçında Futbolcu ve Seyircilerin Öfke Düzeylerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma, Ege üniversitesi, Performans, 8, 8 (3-4):84,99, İzmir, 2002.
32. Edgar, T., Evalution Longitudinale de Traits de Personnalite de Sportifs et de Non Sportifs. İnternational Journal of Sport Psychology, Vol.19 N. 2, 1988.
33. Selçuk E., Aydos L., Ankara Polis Akademisi Sporcu Olan ve Sporcu Olmayan Öğrencilerinin Bazı Kişilik ve Davranış Özelliklerinin Araştırılması, Beden Eğt. Spor Bil. Der., III, 1:28-41, 1998.