ATLETİK ZİHİNSEL ENERJİ ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Aydıner Birsin Yıldız; Yunus Emre Yarayan; Baki Yılmaz; Garry Kuan

doi:10.33689/spormetre.684587

ATLETİK ZİHİNSEL ENERJİ ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Bu çalışmanın amacı, yeni bir kavram olarak değerlendirilebilecek atletik zihinsel enerjinin ölçümü için Lu ve arkadaşları (2018) tarafından geliştirilen Atletik Zihinsel Enerji Ölçeği’nin (AZEÖ) Türkçeye uyarlanması ve psikometrik özelliklerinin incelenmesidir. Çalışmaya farklı branşlarda müsabık seviyede faal (futbol, basketbol, voleybol, hentbol, çim/buz hokeyi, atletizm, judo, taekwondo, tenis, yüzme, oryantiring, wushu, bisiklet) 174’ü erkek (%60,6) (x̄yaş=22,57±3,29), 113’ü kadın (%39,4) (x̄yaş=22.25±2.82) olmak üzere toplam 287 sporcu gönüllü olarak katılmıştır. Ölçek 18 madde ve 6 alt boyuttan oluşmakta, 6’lı Likert tipinde değerlendirilmektedir. Ölçeğin yapı geçerliliği için birinci ve ikinci düzey doğrulayıcı faktör analizi ayrı ayrı incelenmiş, güvenirlik değerlendirmesi için ise iç tutarlılık katsayıları hesaplanmış, iç tutarlılığın belirlenmesi adına madde toplam test korelasyonları da incelenmiştir. Birinci düzey doğrulayıcı faktör analiz sonuçlarında elde edilen uyum iyiliği indeks değerleri, x2/sd(x2=251,392, sd=120)=2,09, RMSEA=0,062, SRMR=0,053, GFI=0,91, CFI=0,95 olarak belirlenmiştir. İkinci düzey doğrulayıcı faktör analiz sonuçlarında elde edilen uyum iyiliği indeks değerleri ise, x2/sd(x2=336,325, sd=129)=2,60, RMSEA=0,075, SRMR=0,064, GFI=0,90, CFI=0,92 olarak belirlenmiştir. Ölçeğin Cronbach Alpha değerlerinin, 0,78 ile 0,91 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak Atletik Zihinsel Enerji Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun sporcular için geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Alpar, R. (2001). Spor bilimlerinde uygulamalı istatistik. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Brislin, R. W. (1986). The wording and translation of research instruments. (WJ Lonner, JW Berry, Ed.) Field Methods in Educational Research. 1st ed. Newbury Park, CA: Sage Publications.
Büyüköztürk, Ş. (2012). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara: Pegem Akademi.
Cook, D. B., Davis, J. M. (2006). Mental energy: Defining the science. Nutrition Reviews, 64(7), 1. Retrieved from https://search.proquest.com/docview/212328562?accountid=142289
Dammann, K. W., Bell, M., Kanter, M., Berger, A. (2013). Effects of consumption of sucromalt, a slowly digestible carbohydrate, on mental and physical energy questionnaire responses. Nutritional neuroscience. 16, 83–95. doi: 10.1179/1476830512Y.0000000034
DeVellis, R. F. (2016). Scale development: theory and applications. Sage Publications.
Hambleton, R. K., Patsula, L. (1999). Increasing the Validity of Adapted Tests: Myths to be Avoided and Guidelines For Improving Test Adaptation Practices. Journal of Applied Testing Technology, 1(1), 1- 13.
Hu, L. T., Bentler P. M. (1999). Cutoff Criteria for Fit Indexes in Covariance Structure Analysis: Conventional Criteria Versus New Alternatives. Structural Equation Modeling, 6(1),1-55.

Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayınevi. Ankara.
Kennedy, D. O., Haskell, C. F., Wesnes, K. A., Scholey, A. B. (2004). Improved cognitive performance in human volunteers following administration of guarana (Paullinia cupana) extract: comparison and interaction with Panax ginseng. Pharmacology Biochemistry and Behavior. 79, 401–411. doi: 10.1016/j.pbb.2004.07.014
Kennedy, D. O., Jackson, P. A., Haskell, C. F., Scholey, A. B. (2007). Modulation of cognitive performance following single doses of 120 mg Ginkgo biloba extract administered to healthy young volunteers. Human Psychopharmacology: Clinical and Experimental. 22, 559–566. doi: 10.1002/hup.885
Kline, R. B. (2015). Principles and practice of structural equation modeling. Guilford press. New York.
Kuan, G., Morris, T., Terry, P. (2017). Effects of music on arousal during imagery in elite shooters: a pilot study. PLoS ONE 12:e0175022. doi: 10.1371/journal.pone.0175022
Loehr, J. E. (2005). The sport psychology handbook. S. Murhpy (Ed.), Leadership: full engagement for success(157-158). Champaign, IL: Human Kinetics
Lykken, D. T. (2005). Mental energy. Intelligence, 33(4), S331-335. doi: 10.1016/j.intell.2005.03.005.
Lu, F. J., Gill, D. L., Yang, C., Lee, P. F., Chiu, Y. H., Hsu, Y. W., Kuan, G. (2018). Measuring Athletic Mental Energy (AME): Instrument Development and Validation. Frontiers In Psychology, 9, 2363.
Mohajeri, M. H., Wittwer, J., Vargas, K., Hogan, E., Holmes, A., Rogers, P. J., ... & Gibson, E. L. (2015). Chronic treatment with a tryptophan-rich protein hydrolysate improves emotional processing, mental energy levels and reaction time in middle-aged women. British Journal of Nutrition, 113(2), 350-365.
Nideffer, R. (1985). Athletes’ guide to mental training. Champaign, IL: Human Kinetics.
Nunnally, J. C., Bernstein, I. (1994). Psychometric theory. McGraw-Hill, New York.
O'Connor, P.,J. (2006). Mental energy: Developing a model for examining nutrition-related claims.. Nutrition Reviews, 64(7), S2-6. Retrieved from https://search.proquest.com/docview/212326955?accountid=142289
Meydan, H.C., Şeşen, H. (2011). Yapısal eşitlik modellemesi amos uygulaması. Ankara: Detay Yayıncılık.
Schermelleh-Engel K., Moosbrugger, H., Müller, H. (2003). Evaluating the fit of Structural Equation Models: Tests of Significance and Descriptive Goodness of-fit Measures. Methods of Psychological Research Online. 8(2), 23-74.
Suinn, R. (1986). Seven steps to peak performance. Hans Huber: Toronto.
Şencan, H. (2005). Sosyal ve davranışsal ölçümlerde güvenirlik ve geçerlik. Ankara: Seçkin Yayınları.
Rogers, P. J., Appleton, K. M., Kessler, D., Peters, T. J., Gunnell, D., Hayward, R. C., Ness, A. R. (2008). No effect of n-3 long-chain polyunsaturated fatty acid (EPA and DHA) supplementation on depressed mood and cognitive function: a randomized controlled trial. British Journal of Nutrition, 99(2), 421-431.
Tezbaşaran, A. (1996). Likert tipi ölçek hazırlama kılavuzu. Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Aydıner Birsin Yıldız ^*
0000-0002-3767-1057
Türkiye

Yunus Emre Yarayan
0000-0003-0582-8088
Türkiye

Baki Yılmaz
0000-0003-1415-0926
Türkiye

Garry Kuan Bu kişi benim
0000-0003-1103-3871
Virgin Islands (British)

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2020

Gönderilme Tarihi

4 Şubat 2020

Kabul Tarihi

13 Ağustos 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 18 Sayı: 3

DOI

https://doi.org/10.33689/spormetre.684587

IZ

https://izlik.org/JA26NX46RB

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yıldız, A. B., Yarayan, Y. E., Yılmaz, B., & Kuan, G. (2020). ATLETİK ZİHİNSEL ENERJİ ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(3), 108-119. https://doi.org/10.33689/spormetre.684587

Türkiye’de Öğrenim Gören Yabancı Uyruklu Üniversite Öğrencilerinin Fiziksel Aktivite Düzeyleri İle Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi

Akdeniz Spor Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.38021/asbid.1549565

ATLETİK ZİHİNSEL ENERJİ ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

ATLETİK ZİHİNSEL ENERJİ ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

KAYAK SPORCULARININ ZİHİNSEL ENERJİLERİ İLE TUTKULARINA GÖRE CESARETLERİ

Ragbi Sporcularında Duygusal Zekâ ve Kişilik Özellikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

The Relationship of Use of Imagery in Sports with Athletic Mental Energy

Atletik Zihinsel Enerjiyi Uyku Davranışları Bağlamında Tahmin Etme

The predictive role of athletic mental energy on psychological resilience

Taekwondo Hakemlerinin Atletik Zihinsel Enerji Ve Bilişsel İmgeleme Düzeylerinin İncelenmesi

The Effect of Mental Energy on Psychologıcal Skılls and Courage in Soccer Players

Raket sporcularında atletik zihinsel enerjinin yarışma yönelimlerine etkisi: Tanımlayıcı araştırma.

Spor Salonlarını Kullanan Katılımcıların Atletik Zihinsel Enerji Düzeylerinin İncelenmesi

Türkiye’de Öğrenim Gören Yabancı Uyruklu Üniversite Öğrencilerinin Fiziksel Aktivite Düzeyleri İle Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi

Muaythai Sporcularının Atletik Zihinsel Enerjisi ile Bilinçli Farkındalık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

The role of athletic mental energy in the occurrence of flow state in male football (soccer) players

Evaluating athletic mental energy analysis: a novel approach using fuzzy-based Bayesian networks