Derleme

SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME

Cilt: 18 Sayı: 4 30 Aralık 2020
PDF İndir
TR EN

SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME

Öz

Amerikan futbolu, ragbi, boks, kick boks (K1) ve bu sporlara benzer temas sporlarında, beyin sarsıntısı riski darbeler ve çarpışmalardan dolayı çok fazla görülmektedir. Oluşan beyin sarsıntıları, taşıdığı riskler ve tedavi yöntemleriyle ilgili bilgiler sınırlıdır. Araştırmanın amacı, beyin sarsıntısının nedenleri-sonuçları, bazı sporlardaki etkileri ve sakatlanma oranlarını inceleyip, yapılan araştırmalarla ilgili derleme sunabilmektir. Çalışmada, PubMed, Google Scholar, Ankara ve Kırıkkale Üniversitesi veri tabanları, Ebscohost veri tabanı kullanılarak; ‘’concussion’’ ya da ‘’concussion syndrome’’, ‘’American football’’ ya da ‘’American football and concussion’’, ‘’Ragbi’’ ya da ‘’Ragbi and concussion’’, ‘’ kick boks’’ ya da ‘’kick boks and concussion’’, ya da ‘’boks’’ ya da ‘’boks and concussion’’ birincil arama terimleri ile tarama yapılmıştır. Tanımlanan literatürün referans listeleri de incelenmiş; çalışmalar, dahil etme kriterlerini doğrulamak için eleştirel analiz ve ön yargı değerlendirilmesinden sonra ayrıntılı olarak gözden geçirilmiştir. Çalışmalar, saha performansı ve oyuna dönüş, fiziksel fonksiyon, bilişsel bozukluk, hafıza bozukluğu, reaksiyon zamanı, testler ve tedaviler başlıkları altında değerlendirilmiştir. Saha performansı ve oyuna dönüş çalışmalarında, sarsıntı geçiren oyuncuların çoğunun sarsıntıdan kurtulduğu ve farklı sürelerde de olsa oyuna geri dönüş yaptığı; fiziksel fonksiyon ile ilgili çalışmalarda sarsıntı ile fiziksel işlevsellik arasında anlamlı ilişkiler olduğu; bilişsel bozukluk çalışmalarında sarsıntı geçiren kişilerde bilişsel bozukluk ve depresyon olduğu görülmüştür. Hafıza bozukluğu ve reaksiyon zamanı ile sarsıntı arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Yapılan testler ve tedaviler sonrasında ise vestibuler sistemde düzelme, beyin kan akışı ve hacminde düzelme, bilişsel puanlar ve motor becerilerde artış ve semptomlarda azalma görülmüştür. Beyin sarsıntısı riskinin yer aldığı tüm spor branşlarında, sporcu ve antrenörlerin sarsıntıya bağlı riskleri göz önünde bulundurmaları gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Bachynski, K.E., Goldberg, D.S. (2014). Framing risks of mild traumatic brain injury in American football and ice hockey. Concussion and Sports, Journal of Law, Medicine & Ethics, 42(3), 323-33.
  2. Baker, J.F., Devitt, B.M., Green, J., McCarthy, C. (2013). Concussion among under 20 rugby union players in Ireland:Incidence, attitudes and knowledge. Irish Journal of Medical Science, 182(1), 121–125.
  3. Barron, M.J., Branta, C.F., Powell, J.W., Ewing, M.E., Gould, D.R., Maler, K. (2014). Effects of an injury prevention program on injury rates in American youth football. International Journal of Sports Science & Coaching, 9(5), 1227-40.
  4. Bledsoe, G.H., Li, G., Levy, F. (2005). Injury risk in professional boxing. Southern Medical Association, 98(10), 994-998.
  5. Brennan, T.N.N., O’Connor, P.J. (1968). Incidence of boxing injuries in the royal air force in the united kingdom. Brit J Industr Med, 25, 326.
  6. Brody, D.L. (2015). Concussion care manual. Oxford University Press, New York, 3-5-7.
  7. Broglio, S.P., Vagnozzi, R., Sabin, M., Signoretti, S., Tavazzi, B., Lazzarino, G. (2010). Concussion occurrence and knowledge in Italian football (soccer). Journal of Sports Sciences, 9, 418–430.
  8. Buzas, D., Jacobson, N.A., Morawa, L.G. (2014). Concussions from 9 youth organized sports. The Orthopaedic Journal of Sports Medicine, 2(4), 1-8.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

11 Eylül 2020

Kabul Tarihi

28 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 18 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Yıldırım, D. S., Akalan, C., & Ersöz, G. (2020). SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(4), 14-27. https://doi.org/10.33689/spormetre.792020
AMA
1.Yıldırım DS, Akalan C, Ersöz G. SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2020;18(4):14-27. doi:10.33689/spormetre.792020
Chicago
Yıldırım, Damla Selin, Cengiz Akalan, ve Gülfem Ersöz. 2020. “SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 18 (4): 14-27. https://doi.org/10.33689/spormetre.792020.
EndNote
Yıldırım DS, Akalan C, Ersöz G (01 Aralık 2020) SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 18 4 14–27.
IEEE
[1]D. S. Yıldırım, C. Akalan, ve G. Ersöz, “SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME”, SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, c. 18, sy 4, ss. 14–27, Ara. 2020, doi: 10.33689/spormetre.792020.
ISNAD
Yıldırım, Damla Selin - Akalan, Cengiz - Ersöz, Gülfem. “SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi 18/4 (01 Aralık 2020): 14-27. https://doi.org/10.33689/spormetre.792020.
JAMA
1.Yıldırım DS, Akalan C, Ersöz G. SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 2020;18:14–27.
MLA
Yıldırım, Damla Selin, vd. “SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME”. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, c. 18, sy 4, Aralık 2020, ss. 14-27, doi:10.33689/spormetre.792020.
Vancouver
1.Damla Selin Yıldırım, Cengiz Akalan, Gülfem Ersöz. SPORDA BEYİN SARSINTISININ (CONCUSSION) ETKİLERİ: SİSTEMATİK DERLEME. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. 01 Aralık 2020;18(4):14-27. doi:10.33689/spormetre.792020

Cited By

Spormetre Journal of Physical Education and Sport Sciences licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-Non-Derivatives 4.0 International Licence (CC BY-NC-ND 4.0).

                                                                                                     Flag Counter