Cinsiyet Eşitsizliği ve Cam Tavan Sendromu Bağlamında Bankacılık Kadın Çalışanları Üzerine Nitel Bir Araştırma

Öz

Bu araştırma, iş hayatında bireysel ve çevresel baskılardan kaynaklanan cinsiyet eşitsizliklerden ortaya çıkan cam tavan sendromuna odaklanarak, kadın çalışanların kariyerlerinde ilerlerken karşılaştıkları engelleri anlamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmanın kuramsal altyapısı, toplumsal cinsiyet rolü uyumu, insan sermayesi, istatistiksel ayrımcılık, kariyer basamağı engelleri, sosyal dışlanma, sosyal kapanış, cinsiyetlendirilmiş örgütlenme gibi toplumsal cinsiyet dinamiklerini anlamamızı sağlayan çeşitli teorilere dayanmaktadır. Eşleşmeyen tercihler, çatışma, sınır yönetimi, atfetme yanlılıkları, stereotipler, feminist yaklaşımlar ve yetenek odaklı kuramlar da bu altyapıyı desteklemektedir. Geçmişten günümüze kadın işgücünün analizi yapılarak, cam tavan kavramının ülke bazında analizi yapılmıştır. Kolayda örnekleme metodu ile 16 bankada 20 beyaz yakalı kadın bankacı çalışanla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Kadın çalışanların sektördeki cam tavana ilişkin algıları üzerine içerik analizi yapılmıştır. Araştırma analizine göre, sektörde kadınların ilerlemesini engelleyen temel sorunlar, kalıplaşmış stereotip algısı ve toplumsal rollerden kaynaklanan yapışkan zeminler, eşleşmeyen tercihler ve yaş ayrımcılığı ile birleşerek iletişim çatışmalarına, yöneticilerin evlilik durumuna göre sergilediği önyargılara ve kadınların konfor eksikliğine yol açmaktadır. Türkiye’de kadın çalışanların karşılaştıkları zorlukların kökenlerini araştırarak, gelecek odaklı çözümler sunulmaktadır. Yöneticiler, anneliğin kadınların profesyonel yeteneklerini engellemediğini kabul etmelidir. Hem kadın çalışanlar hem de yöneticiler, “yapışkan zemin” olgusunu tanımlama ve ele alma konusunda donanımlı olmalıdır. Kapsamlı eğitim ve farkındalık programlarının sağlanması büyük önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Cam Tavan
• toplumsal cinsiyet eşitsizliği
• ayrımcılık
• yapışkan zeminler

A Qualitative Study of Women Employees in Banking regarding the Context of Gender Inequality and the Glass Ceiling Syndrome

Öz

In this research, we aim to address the glass ceiling syndrome arising from inequalities in business due to individual and environmental pressures, focusing on understanding the barriers women employees face in advancing their careers. The theoretical framework is based on theories that explain gender dynamics, including gender role conformity, human capital, statistical discrimination, career ladder barriers, social exclusion, social closure, and gendered organizations. Mismatched preferences, conflict, boundary management, attribution biases, stereotypes, feminist approaches, and capability-based theories also support this framework. A country-specific analysis was conducted by examining the history of women’s labor force participation. Using convenience sampling, in-depth interviews were conducted with 20 white-collar female bank employees across 16 banks. Content analysis was used to explore the perceptions of female employees regarding the glass ceiling in the sector. The primary challenges hindering women’s advancement include stereotypical perceptions, sticky floors rooted in social roles, mismatched aspirations, ageism, communication conflicts, managerial biases based on marital status, and discomfort in the workplace. Future-oriented solutions are provided by exploring root causes. Managers must recognize that motherhood does not inherently impede women’s professional capabilities. Comprehensive training and awareness programs are crucial for management and female employees to address the sticky floor phenomenon.

Anahtar Kelimeler

• Glass Ceiling
• gender inequality
• discrimination
• sticky floors

Kaynakça

1. Acker, Joan (2009). “From Glass Ceiling to Inequality Regimes”, Sociologie Du Travail, 51 (2): 199-217.
2. Akdemir, Bünyamin, Meral Ç. Duman (2017). “Kadın Çalışanların Performansında Cam Tavan Sendromu Engeli!”, International Journal of Academic Value Studies, 3 (15): 517-526.
3. Akın, Adnan, Esra Ulukök, Tayfun Arar (2017). “İş-Yaşam Dengesi: Türkiye’de Yapılan Çalışmalara Yönelik Teorik Bir İnceleme”, Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19 (1): 113-124.
4. Aksoy, Numan (2018). “Cam Tavanın Ötesi: Akademisyen Azınlıklar-Ankara ve İstanbul Örneği”, Başkent Üniversitesi Ticari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2 (2): 74-95.
5. Aksoy, Nagihan, Şencan Felek, Nihal Yayla, İsmail Çeviş (2019). “Türkiye’de Kadın İstihdamı ve Etkileyen Faktörler”, Journal of Management and Economics Research, 17 (3): 146-163.
6. Aksu, Pelit S., Ayten Şentürk Erenel (2021). “Çalışma Yaşantısındaki Engeller: Cam Tavan ve Kadın Sağlığına Yansıması”, Türkiye Klinikleri Obstetric-Women’s Health and Diseases Nursing-Special Topics, 7 (2): 18-25.
7. Albar, Banu Ö. (2019). “Kadınlara Yönelik Ayrımcılık”, Sosyal Araştırmalar ve Davranış Bilimleri, 5 (8): 274-286.
8. Alhas, Fidan (2020). “Kadınların Üst Düzey Yönetici Olmasına Engel Olan Nedenler Cam Uçurum, Cam Yürüyen Merdiven ve Cam Asansör Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2): 101-113.

9. Alhas, Fidan (2021). “Geçmişten Günümüze Kadar Kadın Yöneticilere Konulan Kariyer Engelleri”, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8 (2): 62-77.
10. Asoy, Elif (2018). “Toplumsal Cinsiyet Ayrımı ve Cam Tavan Sendromu Üzerine Oyun Teorisi Modeli: Cam Tavanın Kırıldığı Oyun Dengesi”, Marmara Üniversitesi Kadın ve Toplumsal Cinsiyet Araştırmaları Dergisi, 2 (2): 85-95.
11. Atay, Aygül. (2023). “İstatistiklerle İş Dünyasında Kadın Olmak”, Harvard Business Review Türkiye, May 2023. https://hbrturkiye.com/blog/istatistiklerle-is-dunyasinda-kadin-olmak, (Date of Access: 28 April 2025).
12. Ayrancı, Evren, Tamer Gürbüz (2012). "Considering Glass Ceiling in Turkey: Ideas of Executives in Education Sector Regarding Women in the Workplace", International Journal of Human Resource Studies, 2 (4): 126-151
13. Babic, Audrey, İsabelle Hansez (2021). "The Glass Ceiling for Women Managers: Antecedents and Consequences for Work-Family Interface and Well-Being at Home", Frontiers in Psychology. 12: 677.
14. Bakıcı, Cansu, Erhan Aydın (2020). "Türkiye’de Kadın Çalışanların İş Yaşam Dengesini Şekillendirmede Ataerkilliğin Rolü", Economics Business and Organization Research, 2 (2): 82-98.
15. Barelka, Alex, Meredith Downes (2019). “A Career-Stage Approach to Understanding Glass Ceiling Perceptions”, Southern Journal of Business and Ethics, 11: 10-32.
16. Bayar, Münevver (2022). “Örgütlerde İş-Aile Çatışması ve Çatışma Yönetiminde Çözüm Stratejileri” International Anatolia Academic Online Journal Social Sciences Journal, 8 (1): 65-74.
17. Bayat, İrep, Beril Baykal (2021). “Toplumsal Cinsiyet Ayrımcılığının Yarattığı Engeller: Çalışma Yaşamında Varolmaya Çalışan Kadın”, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23 (3): 745-762.
18. Beken, Nalan (2020). “Covid-19 Pandemi Sürecinde Kadın İstihdamı: Türkiye Örneği”, Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (Ek Sayı (2020)): 47-74.
19. Besler, Senem, İlke Oruç (2010). “Türkiye’de ve Yazılı Basında Kadın Yöneticiler”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (1): 17-38.
20. Bora, Duygu, Nilüfer Şahin Perçin (2021). “Turizm İşletmelerinde Kariyer Engelleri”, V. Altıntaş, Y. Yumuk (ed.), Turizm ve Kariyer (17-46). Detay Yayıncılık: Ankara.
21. Boz, Dursun, Fatih Ş. Akyaz (2022). “Esnek Çalışmanın İş Yaşam Dengesi Üzerindeki Etkisi”, Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 26 (2): 339-352.
22. Bulut, Şehadet. Taner Akçacı (2017). “Sektörlerarası Kadın İstihdamı ve Cinsiyet Ayrımcılığı Üzerine bir Araştırma: Kilis İli Örneği”, Kilis 7 Aralık Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7 (14): 224-249.
23. Chernesky, Roslyn H. (2003). “Examining the Glass Ceiling: Gender Influences on Promotion Decisions”, Administration in Social Work, 27 (2): 13-18.
24. Cornelius, Nelarine, Denise Skinner (2005). “An Alternative View Through the Glass Ceiling: Using Capabilities Theory to Reflect On the Career Journey of Senior Women”, Women in Management Review, 20 (8): 595-609.
25. Coşkun, Ömer. F. (2021). “Kadınların Kariyer Yolculuklarındaki Engellere Metaforik Bir Bakış”, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 11 (4): 2048-2062.
26. Çakır, Aleyna (2022). Türkiye'de Çalışan Kadınların İş-Yaşam Dengesini Sağlamaya Yönelik Aile Dostu Politikaların Değerlendirilmesi [Master’s thesis, Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü]. https://acikerisim.trakya.edu.tr/server/api/core/bitstreams/0caa9425-6569-437c-b2de-7fe15a4dec8f/content, (Date of Access: 28 April 2025).
27. Çalış Duman, Meral (2017), “Kadın Yöneticilerde Bir Kariyer Engeli: Cam Tavan Sendromu”, Bünyamin Akdemir (ed.), İnsan Kaynakları Yönetiminde Güncel Yaklaşımlar (329-371). Beta Yayıncılık: İstanbul.
28. Çiftçi, Birgül (2010). “İşte Var Ol(ama)ma Sorunu ve İşletmelerin Uygulayabileceği Çözüm Önerileri” Çalışma ve Toplum, 1 (24): 153-174.
29. Derin, Neslihan (2020). “Dünyadan ve Türkiye’den Örneklerle Cam Tavan Sendromu”, Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (2): 137-154.
30. Dörnyei, Zoltan (2007). Research Methods in Applied Linguistics. Oxford University Press: New York.
31. Dukach, D. (2022). “Araştırma: Günümüzde Kadınların İş Yeri Deneyimleri”, Harvard Business Review Türkiye, 31 February 2022. https://hbrturkiye.com/blog/arastirma-ozeti-gunumuzde-kadinlarin-is-yeri-deneyimleri (Date of Access: 28 April 2025).
32. Edinsel, Sercan, Mehmet A. Akdemir (2023). “Cumhuriyetin Yüzüncü Yılında Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri Kapsamında Türkiye İşletmelerinde Cinsiyet Eşitliği ve Cam Tavan Sendromu”, Gaziantep University Journal of Social Sciences, 22 (Cumhuriyet'in 100. Yılı Özel Sayısı): 434-452.
33. Erdirençelebi, Meral, Mehmet A. Çini, Ebru Ertürk (2022). “Work-life Conflict Experienced by Turkish Women Managers During the Covid-19 Pandemic: A Qualitative Research”, Ege Academic Review, 22 (3): 271-286.
34. Erkan, Gökdeniz K. (2017). “Kamu ve Özel Bankalarda Çalışan Kadınların Cam Tavan Algılarının Stres Düzeylerine Etkisi”, International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 12 (3): 341-354.
35. Etikan, İlker, Sulaiman A. Musa, Rukayya S. Alkassim (2016). “Comparison of Convenience Sampling and Purposive Sampling”, American Journal of Theoretical and Applied Statistics, 5 (1): 1-4.
36. Foster, John B., Brett Clark (2018). “Women, nature, and capital in the industrial revolution”, Monthly Review, 69 (8): 1-24.
37. Gillet, Nicholas, Fouquereau E. Fouquereau, Tiphaine Huyghebaert, Christian Vandenberghe (2016). “Transformational Leadership, Work-Family Conflict and Enrichment, and Commitment”, Le Travail Humain, 79 (4): 339-362.
38. Gül, Hasan, Ercan Oktay (2009). “Türkiye ve Dünya’da Kadınların Çalışma Hayatında Yaşadıkları Cam Tavan Algıları Üzerine Kavramsal Bir Çalışma”, Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 9 (18): 421-436.
39. Güler, Hale. N. (2020). “Bankacılık Üst Yönetimlerinde Kadın Yöneticilerin Yeri ve Profil Analizi”, Journal of Original Studies, 1 (2): 129-140.
40. Günlük-Senesen, Gülay, Semsa Özar (2001). “Gender-based Occupational Segregation in the Turkish Banking Sector”, The Economics of Women and Work in the Middle East and North Africa (Research in Middle East Economics), 4: 247- 267.
41. Hakim, Cathrerine (2006). “Women, Careers, And Work-Life Preferences”, British Journal of Guidance & Counselling, 34 (3): 279-294.
42. Hemeraj, Krishna (2020). “The Glass Escalator: Do Men Employed in Female-Dominated Jobs Get Promoted Faster?” Feminism in India, Mar 18 2020. https://feminisminindia.com/2020/03/18/glass-escalator-men-employed-female-dominated-jobs-promoted-faster/ (Date of Access: 28 April 2025).
43. Hotar, N. (2011). Ekonomik Toplumsal Kalkınma ve Kadın İstihdamı. Türk-İş Dergisi, 392 (1): 84-86. ILO (2022). Working Time and Work-Life Balance Around The World. International Labour Organization, 2022. https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_protect/---protrav/---travail/documents/publication/wcms_864222.pdf (Date of Access: 28 April 2025)
44. İçli, Gönül (2001). "Eğitim, İstihdam ve Teknoloji", Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9 (9): 65-71.
45. İpçioğlu, İsa, Özüm Eğilmez, Hilal Şen (2018). “Cam Tavan Sendromu: İnsan Kaynakları Yöneticileri Bağlamında Bir Araştırma”, “Mehmet Akif Ersoy Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi” 10 (25): 686-709.
46. Jyrkinen, Marjut (2014). “Women Managers, Careers and Gendered Ageism”, Scandinavian Journal of Management, 30 (2): 175-185.
47. Kablay, Sebiha, Yonca Elma (2018). “İş-aile Yaşamı Dengesi ve Bunu Sağlamaya Yönelik Ülkemizdeki Uygulamalar”, Politik Ekonomik Kuram, 2 (2): 77-94.
48. Karabıyık, İlyas (2012).” Türkiye’de Çalışma Hayatında Kadın İstihdamı”, Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 32 (1): 231-260.
49. Keklik, Ayhan, Oğuz Başol, Esin C. Yalçın (2020). “İş Yaşam Dengesinin Daha İyi Yaşam Endeksi Çerçevesinde Değerlendirilmesi: OECD Ülkeleri Üzerine Bir İnceleme”, Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4 (1): 20-33.
50. Keskin, Sevtap (2018). “Türkiye’de Eğitim Düzeyine Göre Kadınların İş Hayatındaki Yeri”, Kadın Araştırmaları Dergisi, (17): 1-30.
51. Kırpık, Gülşen (2019). “Kadın Çalışanlarda Cam Tavan Algısı Kırıldı mı? Erkek Çalışanlar Halen Cinsiyet Ayrımcılığı Yapıyorlar mı?: Adıyaman Bankacılık Sektörü Örneği”, Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 12 (18), 342-372.
52. Knutson, Bonnie J., Raymond S. Schmidgall (1999). “Dimensions of the Glass Ceiling in the Hospitality Industry”, Cornell Hotel and Restaurant Administration Quarterly, 40 (6): 64-75.
53. Kobal, Hava Y. (2021). "Çalışanlarda Cam Tavan Algısı: Hakkari Üniversitesi Örneği", Doğu Anadolu Sosyal Bilimlerde Eğilimler Dergisi, 5 (2): 26-38.
54. Korkmaz, Hatun (2016). "Yönetimde Kadın ve Cam Tavan Sendromu", Alternatif Politika, 8 (Special): 95-112.
55. London, Manuel, Julia B. Bear, Lily Cushenbery, Gary D. Sherman (2019). "Leader Support for Gender Equity: Understanding Prosocial Goal Orientation, Leadership Motivation, and Power Sharing", Human Resource Management Review, 29 (3): 418-427.
56. Lup, Daniela (2018). “Something to Celebrate (or not): The Differing Impact of Promotion to Manager on The Job Satisfaction of Women and Men”, Work, Employment and Society, 32 (2): 407-425.
57. Matusitz, Jonathan, Demi Simi (2023). “Ageism in US Higher Education: A Perspective from Social Closure Theory”, International Journal of Social Sciences & Educational Studies, 10 (3): 254.
58. Mavi, G., and Çelik, C. (2019). “Kadın Yöneticilerde Cam Tavan Sendromu ve Cam Uçurum Olgusu”, Erdoğan Kaygın, Yunus Zengin (ed.), Kariyer Temel Kavramlar Yönetimi Güncel Konular (237-257). Eğitim Yayınevi: Konya.
59. Menteş, Ahmet (2018). “Türk Bankacılık Sektöründe Cam Tavan Sorunu”, Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 7 (4): 1-8.
60. Mızrahı, Rozi, Hakan Aracı (2010). “Kadın Yöneticiler ve Cam Tavan Sendromu Üzerine Bir Çalışma”, Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 2 (1): 149-156.
61. Ng, Eddy S., Rosemary A. McGowan (2023). “Breaking the glass ceiling: Views of women from the Second‐Wave feminist movement”, Canadian Journal of Administrative Sciences/Revue Canadienne des Sciences de l'Administration, 40 (2): 173-187.
62. Okakın, Neslihan (2009). Çalışma Yaşamında İnsan Kaynakları Yönetimi, (2nd ed.). Beta Yayınları: İstanbul.
63. Öğüt, Adem. (2006). “Türkiye’de Kadın Girişimciliğin ve Yöneticiliğin Önündeki Güçlükler: Cam Tavan Sendromu”, Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 1 (1): 56-78.
64. Örücü, Edip, Recep Kılıç, Taşkın Kılıç (2007). “Cam Tavan Sendromu ve Kadınların Üst Düzey Yönetici Pozisyonuna Yükselmelerindeki Engeller: Balıkesir İli Örneği”, Celal Bayar Üniversitesi İİBF Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 14 (2): 117-135.
65. Öztürk, Aslı. (2017). “Cam Tavan Sendromu ve Kadınların Algısı Üzerine Kavramsal Bir Çalışma”, Yönetim, Ekonomi ve Pazarlama Araştırmaları Dergisi, 1 (1): 8-17.
66. Öztürk, Umut. C. (2017). “Akademideki Topuk Sesleri: Cam Tavan Perspektifinde Göller Bölgesi Üniversitelerinin Betimsel Analizi”, PESA Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3 (4): 202-213.
67. Pekel, Elif (2019). “Toplumsal Cinsiyet Rolleri ve Kadının Çalışma Hayatındaki Konumu”, Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 5 (1): 30-39.
68. Raj, Sharon (2022) “Workplace Ageism: Is There Privilege in Being the 'Right Age'? World Economic Forum, 14 February 2022. https://www.weforum.org/stories/2022/02/ageism-in-the-workplace-the-privilege-of-being-the-right-age/ (Date of Access: 28 April 2025).
69. Randle, Valerie (1999). “The ‘Glass Ceiling’: An Illusion?”, International Science Reviews, 24 (2): 105-109.
70. Rodriguez, Jenny K. Elisabeth Anna Guenther (2022). “Gendered Organisation Theory”, In: Oxford Research Encyclopedia of Business and Management (2022).
71. Sağır, Mehmet (2020). “Cam Tavan Sendromunun Bankacılık Sektöründe Çalışan Kadınlarda İşten Ayrılma Niyetine Etkileri”. Strategic Public Management Journal, 6 (11): 91-102.
72. Singh. Val, Susan Vinnicombe, Savita Kumra (2006). “Women in Formal Corporate Networks: An Organisational Citizenship Perspective”, Women in Management Review, 21 (6): 458-482.
73. Soyutürk, Mediha (2023). “Yönetimde kadının yeri”, 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, 12 (34): 321-332.
74. Söyler Sait, Emine Atalay, Doğancan Çavmak (2019). “Hemşirelikte Kariyer Sorunları: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 11 (3): 1897-1910.
75. Subramaniam, Indra D., Tanusia Arumugam1, Abu B. A. A. B. Akeel. (2014). “Demographic and Family Related Barriers on Women Managers’ Career Development”, Asian Social Science, 10 (1): 86.
76. Tekeli, Hacer N. (2019). “Women’s Employment in Tourism Sector in Turkey, Issues Faced, and The Effect of Glass Ceiling Syndrome on Women Workforce in Tourism” Turkish Studies-Social Sciences, 14 (2): 179-191.
77. Toksöz, Gülay, Ahmet Makal (2015). Geçmişten Günümüze Türkiye’de Kadın Emeği. Ankara Üniversitesi Yayınları: Ankara.
78. Toy, Ayşegül (2022). “Banka Kadın Çalışanlarının Cam Tavan Farkındalığı”, Studies on Social Science Insights, 2 (3): 32-53.
79. Tuncay, Özhan, Nur Kaloğlu (2020). “Banka Çalışanlarının Cam Tavan Sendromuna İlişkin Tutumlarını Belirlemeye Yönelik bir Araştırma”, İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3 (1): 17-30.
80. TurkStat (2021) Women in Statistics, 2020. Turkish Statistical Institution, 5 March 2021. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Women-in-Statistics-2020-37221 (Date of Access: 12 April 2025).
81. TurkStat (2022). Women in Statistics, 2021. Turkish Statistical Institution, 2022. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Istatistiklerle-Kadin-2021-45635 (Date of Access: 12 April 2025).
82. TBB (2022). “Bankalarda Kadın Çalışanlar”, Türkiye Bankalar Birliği, Mart 2022, https://www.tbb.org.tr/sites/default/files/son-eklenenler/bankalarda_kadin_calisanlar-mart_2022.pdf, (Date of Access: 28 April 2025).
83. TBB (2023). “Bankalarımız”, Türkiye Bankalar Birliği. Mayıs 2024. file:///Users/evrengulser/Downloads/Bankalarimiz_2023_0-1.pdf, (Date of Accesss: 28 April 2025) Utma, Seçil (2019). “Kadına Yönelik Cinsiyet Ayrımcılığı ve Cam Tavan Sendromu”, Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 11 (1): 44-58.
84. Üstünoldu, E. (2024). Cam Tavan Etkisine Güncel Yaklaşımlar. Social Sciences Studies Journal (SSS Journal), 9 (111): 7110-7126.
85. World Economic Forum (2021). “Global Gender Gap Report 2021”. World Economic Forum, March 2021. https://www3.weforum.org/docs/WEF_GGGR_2021.pdf (Date of Access: 28 April 2025).
86. World Economic Forum (2023). “Why Lifting the 'Second Glass Ceiling' Could Be an Opportunity for All of Us”, World Economic Forum, July 2023. https://www.weforum.org/stories/2023/07/lifting-second-glass-ceiling-opportunity-for-us-all/ (Date of Access: 28 April 2025).
87. Yanmaz, Kader, Oya Korkmaz (2021). “Lojistik Sektöründe Çalışan Kadınların Motivasyonlarının Cam Tavan Algıları Açısından Değerlendirilmesi”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 35 (3): 805-832.
88. Yıldız, Sebahattin (2014). “Türkiye’de Cam Tavan Sendromunun Varlığı Üzerine Bir Araştırma). Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 6 (1): 72-90.
89. Yıldız, Sebahattin (2017). “Toplumsal Cinsiyetin Şirketlere Yansımasında Ortaya Çıkan Ayrımcılık Kavramlarının Ardılları Üzerine Bir Model Önerisi”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18 (1): 121-138.
90. Yıldız, Sebahattin, Fidan Alhas, Önder Sakal, Harun Yıdlız (2016). “Cam Uçurum: Kadın Yöneticiler Cam Tavanı Ne Zaman Aşar?”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 71 (14): 1119 – 1146.
91. Yüksel, Mesude, Kenan Ören (2018). “Kadın Çalışanların Elektronik Ticarete İlişkin Algı Düzeylerini Ölçümlemeye Yönelik Bir Alan Araştırması”, Social Sciences Studies Journals, 4 (16): 1249-1269.