YENİ NESİL FİŞLEME: VOYANT-TOOLS İLE TÜRKÇE METİN ANALİZİ

Öz

Bu çalışmanın amacı; teknik kodlama bilgisine ihtiyaç duymadan derlem oluşturup üzerinde analiz yapılmasına olanak tanıyan Voyant Tools aracının, Türkçe metinler üzerindeki yeteneklerini test ederek araştırmacıların dikkatine sunmaktır. Araştırma verisi olarak Ömer Seyfettin’in “Kaşağı” hikayesi seçilmiş olup eser üzerinde kelime sıklık analizi (makro analiz), bağlam analizi ve anlamsal eğilim analizi uygulanmıştır. Elde edilen bulgular; yazarın “sade Türkçe” üslubunun ortalama sözcük sayısı verileriyle (5.5) örtüştüğünü ve hikâye kurgusunun (mutluluk-çatışma-pişmanlık) grafikler üzerinden matematiksel bir hassasiyetle izlenebildiğini ortaya koymaktadır. Çalışma sonucunda, dijital araçların geleneksel fişleme yöntemlerine kıyasla araştırmacılara hız ve nesnellik kazandırdığı, ancak Türkçe’nin sondan eklemeli yapısından kaynaklanan veri işleme sorunlarının dikkate alınması gerektiği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Voyant Tools
• Metin Madenciliği
• Ömer Seyfettin
• Kaşağı

NEXT-GENERATION CONCORDANCING: TURKISH TEXT ANALYSIS WITH VOYANT TOOLS

Öz

The aim of this study is to bring Voyant Tools—a tool that allows for corpus creation and analysis without the need for technical coding knowledge—to the attention of researchers by testing its capabilities on Turkish texts. Ömer Seyfettin’s short story "Kaşağı" was selected as the sample for the research, and word frequency analysis (macro analysis), context analysis, and semantic trend analysis were applied to the work. The findings reveal that the author's "plain Turkish" (sade Türkçe) style coincides with the average word count data (5.5), and the plot of the story (happiness-conflict-regret) can be traced with mathematical precision through graphs. In conclusion, it is emphasized that while digital tools provide researchers with speed and objectivity compared to traditional indexing methods, data processing challenges stemming from the agglutinative structure of Turkish must be taken into consideration.

Anahtar Kelimeler

• Voyant Tools
• Text Mining
• Ömer Seyfettin
• Kaşağı.

Kaynakça

1. Alhudithi, E. (2021). Review of Voyant Tools: See through your text. Language Learning & Technology, 25(3), 43–50.
2. Moretti, F. (2000). Conjectures on World Literature. New Left Review, 1, 54–68.
3. Oflazer, K. (2014). Turkish and its challenges for natural language processing. Language Resources and Evaluation, 48(4), 639–653.
4. Ömer Seyfettin (2020). Kaşağı. (E-Kitap). Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları. Erişim adresi:https://yeihoo.meb.k12.tr/meb_iys_dosyalar/34/35/758909/dosyalar/2020_03/30002707_ KaYaYY_-_Omer_Seyfettin.pdf
5. Sinclair, S., & Rockwell, G. (2024). Voyant Tools [Web tabanlı analiz aracı ve Kaşağı araştırma verisi]. https://voyant-tools.org/?corpus=5711d1d53fa11bc6609f29bb623209a2
6. Yin, R. K. (2014). Case Study Research: Design and Methods (5. Baskı). Sage Publications.