COVID-19 Servis ve Yoğun Bakım Ünitelerinde Çalışan Hemşirelerin Uyku Kalitesi ve Psikolojik İyi Oluşları

Öz

Amaç: Bu çalışma COVID-19 sürecinde servis ve yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin uyku kalitesi ve psikolojik iyi oluşları arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Materyal ve Metot: Tanımlayıcı araştırma ilkelerine uygun olarak yapılan bu çalışma Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde COVID servis ve COVID yoğun bakımlarda çalışan 155 hemşire ile yapılmıştır. Araştırmada veriler; kişisel veri formu, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ), Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılarak google form üzerinden toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS for Windows 22 paket programı ile analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t testi, varyans analizi, Pearson korelasyon testi kullanılmıştır. Çalışma için etik kurul izinleri alınmıştır. Bulgular: Hemşirelerin yaş ortalaması 29,8±7,4’dir. Hemşirelerin %58,1’i COVID yoğun bakımda görev yapmaktadır. Hemşirelerin Pittsburgh Uyku Kalite İndeks ’inden aldıkları puan 9,7±3,0, psikolojik İyi Oluş Ölçeğinden aldıkları puan 36,8±8,7 olarak bulunmuştur. Yüksek lisans mezunu olanların Psikolojik İyi oluşlarının yüksek olduğu bulunmuştur. Nöbet sonrası 3-6 saat uyuyanların psikolojik iyi oluşları daha yüksek bulunmuştur. Pittsburgh Uyku Kalite İndeks Puanı ve Psikolojik İyi Oluş Ölçek Puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü,orta düzeyli bir ilişki bulunmuştur. Sonuç: Hemşirelerin uyku kalitelerinin kötü olduğu, psikolojik iyi oluşlarının orta düzeyde olduğu belirtilmiştir. Hemşirelerin uyku kalitelerinin kötü olmasının psikolojik iyi oluşlarını olumsuz etkilediği ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19
• hemşirelik
• uyku kalitesi
• psikolojik iyi oluş

COVID-19 the Relationship Between Sleep Quality and Psychological Well-Being of Nurses Working in Service and Intensive Care Units

Öz

Aim: This study was conducted in order to examine the relationship between sleep quality and psychological well-being of nurses working in service and intensive care units during the COVID-19 process. Material and Method: This study, conducted in accordance with the descriptive research principles, was conducted with 155 nurses working in COVID service and COVID intensive care units at Giresun Training and Research Hospital. In the research, the data were collected through the google form using the personal data form, Pittsburgh Sleep Quality Index (PKI), Psychological Well-Being Scale. The obtained data were analyzed with SPSS for Windows 22 package program. In the evaluation of the data, number, percentage, mean, standard deviation, t test in independent groups, variance analysis, Pearson correlation test were used. Ethics committee permits were obtained for the study. Results: The average age of nurses is 29.8±7.4. 58.1% of nurses work in COVID intensive care. The score the nurses got from the Pittsburgh Sleep Quality Index was 9.7±3.0. The score obtained by the nurses from the Psychological Well-Being Scale was found to be 36.8±8.7. The psychological Well-being of those with a master's degree was found to be high. Psychological well-being was found to be higher in those who slept for 3-6 hours after the seizure. A statistically significant negative, medium-level deciency relationship was found between the Pittsburgh Sleep Quality Index Score and the Psychological Well-Being Scale Score. Conclusion: It was stated that the sleep quality of the nurses was bad and their psychological well-being was moderate. It has been revealed that poor sleep quality of nurses negatively affects their psychological well-being.

Anahtar Kelimeler

• COVID-19
• nursing
• sleep quality
• psychological well-being

Kaynakça

1. Velavan, T. P., Meyer, C. G. The COVID-19 epidemic. Tropical medicine & international health: TM & IH,2020; 25(3), 278–280. https://doi.org/10.1111/tmi.13383
2. Çevirme. A, Kurt. A. Covid 19 Pandemisi ve Hemşirelik Mesleğine Yansımaları. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD) Eurasian Journal of Researches in Social and Economics (EJRSE);2020; 7:5. ISSN:2148-9963 www.asead.com ASEAD.
3. Khamisa, N., Oldenburg, B., Peltzer, K., & Ilic, D. Work-related stress, burnout, job satisfaction and general health of nurses. International journal of environmental research and public health; 2015; 12(1), 652–666. https://doi.org/10.3390/ijerph120100652
4. Cortés-Álvarez, N. Y., Vuelvas-Olmos, C. R. COVID 19: Psychological effects and associated factors in Mexican nurses. Disaster medicine and public health preparedness,1–7. Advance online publication,2020;495. Doi: https://doi.org/10.1017/dmp.2020.495
5. Sagherian, K., Steege, L. M., Cobb, S. J., & Cho, H. Insomnia, fatigue and psychosocial well-being during COVID-19 pandemic: A cross-sectional survey of hospital nursing staff in the United States. Journal of clinical nursing;2020. Doi: https://doi.org/10.1111/jocn.15566
6. Üstün Y, Çınar Yücel Ş. Hemşirelerin Uyku kalitesinin İncelenmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. Erzurum: Atatürk Üniversitesi;2021.
7. Kaplan, M., Öztürk, M. İş otonomisinin psikolojik iyi oluş üzerine etkisi: Psikolojik dayanıklılığın aracı rolü. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi; 2022; 12 (3), 1566-1578. Doi: https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1177696.
8. Zhang, C., Yang, L., Liu, S., Ma, S., Wang, Y., Cai, Z., Du, H., Li, R., Kang, L., Su, M., Zhang, J., Liu, Z., & Zhang, B. Survey of Insomnia and Related Social Psychological Factors Among Medical Staff Involved in the 2019 Novel Coronavirus Disease Outbreak. Frontiers in psychiatry; 2020; 11, 306. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2020.00306.

9. Buysse DJ, Reynolds CF, Monk TH. The Pittsburgh. Sleep Quality Index: a new instrument for psychiatric practice and research. Psychiatry Res; 1989; 28:193-213.
10. Diener, E., Wirtz, D., Tov, W., Kim-Prieto, C., Choi, D. W., Oishi, S., ve Biswas Diener, R. New well-being measures: Short scales to assess flourishing and positive and negative feelings. Social Indicators Research; 2010; 97(2), 143-156.
11. Xiao, H., Zhang, Y., Kong, D., Li, S., & Yang, N. The Effects of Social Support on Sleep Quality of Medical Staff Treating Patients with Coronavirus Disease 2019 (COVID-19) in January and February in China. Medical science monitor: international medical journal of experimental and clinical research; 2020; 26, e923549. Doi: https://doi.org/10.12659/MSM.923549).
12. Liu, Y., Jiang, T. T., Shi, T. Y., Liu, Y. N., Liu, X. M., Xu, G. J., Li, F. L., Wang, Y. L., & Wu, X. Y. The effectiveness of diaphragmatic breathing relaxation training for improving sleep quality among nursing staff during the COVID-19 outbreak: a before and after study. Sleep medicine;2021; 78, 8–14. https://doi.org/10.1016/j.sleep.2020.12.003.
13. Demirtürk Selçuk E., Demirbağ B, C. COVID-19 Salgınının Sağlık Çalışanlarında İkincil Travmatik Strese ve Uyku Kalitesi Üzerine Etkisi. The Effect of COVID-19 Outbreak on Secondary Traumatic Stress and Sleep Quality in Healthcare Workers. Türkiye Klinikleri Hemşirelik Bilimleri Dergisi; 2021; 13(3):533-43. Doi: https://doi.org/10.5336/nurses.2020-79415.
14. Aydin Sayılan A, Kulakaç N, Uzun S. Burnout levels and sleep quality of COVID-19 heroes. Perspectives in Psychiatric Care;2021;57(3):1231-6.
15. Demir, B. Korona salgını sırasında cerrahi birimlerde hemşirelerde algılanan stresin Covid-19 kaygı ve uyku kalitesine etkisi. Gevher Nesibe Tıp ve Sağlık Bilimleri Dergisi; 2022; 7(16), 111-117.
16. Labrague L. J. Pandemic fatigue and clinical nurses’ mental health, sleep quality and job contentment during the covid-19 pandemic: The mediating role of resilience. Journal of nursing management;2021; 29(7), 1992–2001. https://doi.org/10.1111/jonm.13383.
17. Yayla, A., & Eskici İlgin, V. The relationship of nurses’ psychological well-being with their coronaphobia and work-life balance during the COVID-19 pandemic: A cross-sectional study. 2021;30(21-22):3153-3162. doi: 10.1111/jocn.15783.
18. Aksu, B. Hemşirelerin Örgütsel stres düzeyi ve psikolojik iyi oluşlarının belirlenmesi. [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: İstanbul Okan Üniversitesi;2020.
19. Kantarcı, B. Covid 19 pandemi döneminde hemşirelerin mizah tarzları ve psikolojik iyi oluş ilişkisi. [Yüksek Lisans Tezi]. Kars: Türkiye Cumhuriyeti Kafkas Üniversitesi;2021.
20. Dong H, Zhang Q, Sun Z, Sang F, Xu Y. Sleep disturbances among Chinese clinical nurses in general hospitals and its influencing factors. BMC Psychiatry; 2017; 3;17(1):241.
21. Günaydın N. Bir devlet hastanesinde çalışan hemşirelerin uyku kalitesi ve genel ruhsal durumlarına etkisi. [The quality of sleep and effects on general mental health nurses who works in a state hospital]. Journal of Psychiatric Nursing; 2014; 5(1):33-40.
22. Çetinol, T. & Özvurmaz, S. Hemşirelerde Uyku Kalitesi ve İlişkili Faktörler. Medical Sciences; 2018;13(4),80-89.Retrievet from. Doi: https: ://dergipark.org.tr/tr/pub/nwsamed/issue/39586/453064.
23. Wang L, Shi Y, Xiao T, et al. Chinese expert consensus on the perinatal and neonatal management for the prevention and control of the 2019 novel coronavirus infection (First edition). Ann Transl Med; 2020; 8(3):47. Doi: https://doi.org/10.21037/atm.2020.02.20.
24. Kilit NN. Kader Algısı- Psikolojik İyi Oluş İlişkisi Üzerine Bir Araştırma. [Yüksek Lisans Tezi]. Erzurum: Atatürk Üniversitesi;2019.
25. Demir HP, Elkin N, Barut AY, Bayram HM, Averi S. Vardiyalı Çalışan Sağlık Personelinin Uyku Süresi ve Beslenme Durumunun Değerlendirilmesi. IGUSABDER, 2017; 2: 89-107.
26. Hiçdurmaz D, Üzar Özçetin YS. COVID-19 pandemisinde ön safta çalışan hemşirelerin ruhsal sağlığının korunması ve ruhsal travmanın önlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi;2020,7 (Özel Sayı), 1-7. DOI:10.31125/hunhemsire.775531.
27. Cao, J., Wei, J., Zhu, H., Duan, Y., Geng, W., Hong, X., Jiang, J., Zhao, X., & Zhu, B. A Study of Basic Needs and Psychological Wellbeing of Medical Workers in the Fever Clinic of a Tertiary General Hospital in Beijing during the COVID-19 Outbreak. Psychotherapy and psychosomatics;2020; 89(4), 252–254. https://doi.org/10.1159/000507453.
28. Bumin G., Tatlı İ. Y., Cemali M., Kara S., Akyürek G. Vardiyalı ve Gündüz Çalışan Sağlık Çalışanlarında Uyku Kalitesi, Reaksiyon Zamanı, Stres ve İyilik Halinin Karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi; 2019; 6(3): 170-176.
29. Demirer İ, Erol S. Üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri ile uykusuzluk ve psikolojik iyilikleri arasındaki ilişki. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi;2020; 11(3):201-211. Doi:10.14744/phd.2020.46547.