Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması

Hakan Güveli; Olcay Merve Altay; Neris Güven; Tuğçe Özlü; Emre Kenger

doi:10.17942/sted.983332

Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması

Öz

Beslenme konusunda vücudun ihtiyaçlarına göre hareket edilmesi gerektiğini savunan sezgisel beslenme modeli; duygusal açlık yerine fiziksel açlığa bağlı olarak besin tüketilmesi gerektiğini önermektedir. Çalışmalar, sezgisel beslenmenin düzensiz yeme alışkanlıkları riskini azaltabileceğini ve obezite ile ilişkili ağırlık kazanımı ve komorbid hastalık riskini azaltabileceğini göstermektedir. Çalışmamızın amacı; sağlık çalışanlarında sezgisel yeme davranışının belirlenmesi ve sezgisel yeme ile beden kütle indeksi (BKİ=kg/m2) ve besin seçimleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesidir. Sağlık çalışanlarının sezgisel yeme sıklığı saptanmış, besin tüketimine etki eden faktörlerin sezgisel yeme üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Araştırmanın örneklemini özel bir üniversite hastanesinde çalışan 150 sağlık çalışanı oluşturmaktadır. Katılımcıların sezgisel yeme davranışını ölçmek için Sezgisel Yeme Ölçeği-2 (IES-2) kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, 150 katılımcının %54’ünün (n=81) sezgisel yeme durumuna sahip olduğu gözlenmiştir. Katılımcıların sezgisel yeme puanları ve BKİ değerleri arasında anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). Bununla birlikte, katılımcıların sezgisel yeme davranışıyla besinlerin kolay hazırlanabilmesi, besinlerin pişirme yöntemleri ve besinlerin ekonomik olması arasında anlamlı farklılıklar belirlenmiştir (p<0.05).

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

1. Güler, Y., Gönener, H. D., Altay, B., & Gönener, A. (2009). Adölesanlarda obezite ve hemşirelik bakımı. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 4(10), 165-181.
2. Bilgen, S. Ş. (2018). Türkçe Duygusal Yeme Ölçeği geliştirilmesi geçerlilik ve güvenilirliği çalışması (Yüksek lisans tezi). Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
3. Alphan T. Emel vd., (Ed: Alphan T. Emel), Hastalıklarda Beslenme Tedavisi, Hatiboğlu Basım ve Yayım San. Tic. Ltd. Şti., Ankara, 2017.
4. Tan, C. C., & Chow, C. M. (2014). Stress and emotional eating: The mediating role of eating dysregulation. Personality and Individual Differences, 66, 1-4.
5. Van Strien, T. (2018). Causes of emotional eating and matched treatment of obesity. Current diabetes reports, 18(6), 35.
6. Hübner, C., Baldofski, S., Crosby, R. D., Müller, A., De Zwaan, M., & Hilbert, A. (2016). Weight-related teasing and non-normative eating behaviors as predictors of weight loss maintenance. A longitudinal mediation analysis. Appetite, 102, 25–31.
7. Smith, J. M., Serier, K. N., Belon, K. E., Sebastian, R. M., & Smith, J. E. (2020). Evaluation of the relationships between dietary restraint, emotional eating, and intuitive eating moderated by sex. Appetite, 155, 104817.
8. Tylka, T. L., & Kroon Van Diest, A. M. (2013). The Intuitive Eating Scale–2: Item refinement and psychometric evaluation with college women and men. Journal of counseling psychology, 60(1), 137.

9. Schaefer, J. T., & Magnuson, A. B. (2014). A review of interventions that promote eating by internal cues. Journal of the Academy of Nutrition and Dietetics, 114(5), 734-760.
10. Tribole, E., & Resch, E. (1995). Intuitive eating: a recovery book for the chronic dieter: rediscover the pleasures of eating and rebuild your body image.
11. Van Dyke, N., & Drinkwater, E. J. (2014). Review article relationships between intuitive eating and health indicators: literature review. Public health nutrition, 17(8), 1757-1766.
12. Gerards SM, Sleddens EF, Dagnelie PC, de Vries NK, Kremers SP. Interventions addressing general parenting to prevent or treat childhood obesity. Int J Pediatr Obes. 2011;6(2-2):e28‐e45. doi:10.3109/17477166.2011.575147.
13. Leng, G., Adan, R. A., Belot, M., Brunstrom, J. M., de Graaf, K., Dickson, S. L., ... & Smeets, P. A. (2017). The determinants of food choice. Proceedings of the Nutrition Society, 76(3), 316-327.
14. Nogué, M., Nogué, E., Molinari, N., Macioce, V., Avignon, A., & Sultan, A. (2019). Intuitive eating is associated with weight loss after bariatric surgery in women. The American journal of clinical nutrition, 110(1), 10-15.
15. Wheeler, B. J., Lawrence, J., Chae, M., Paterson, H., Gray, A. R., Healey, D., ... & Taylor, B. J. (2016). Intuitive eating is associated with glycaemic control in adolescents with type I diabetes mellitus. Appetite, 96, 160-165.
16. Tylka, T. L. (2006). Development and psychometric evaluation of a measure of intuitive eating. Journal of Counseling Psychology, 53(2), 226.
17. Bas, M., Karaca, K. E., Saglam, D., Arıtıcı, G., Cengiz, E., Köksal, S., & Buyukkaragoz, A. H. (2017). Turkish version of the intuitive eating Scale-2: Validity and reliability among university students. Appetite, 114, 391-397.
18. Saunders, J. F., Nichols-Lopez, K. A., & Frazier, L. D. (2018). Psychometric properties of the intuitive eating scale-2 (IES-2) in a culturally diverse Hispanic American sample. Eating behaviors, 28, 1-7.
19. Camilleri, G. M., Méjean, C., Bellisle, F., Andreeva, V. A., Kesse‐Guyot, E., Hercberg, S., & Péneau, S. (2016). Intuitive eating is inversely associated with body weight status in the general population‐based NutriNet‐Santé study. Obesity, 24(5), 1154-1161.
20. Bacon, L., Stern, J. S., Van Loan, M. D., & Keim, N. L. (2005). Size acceptance and intuitive eating improve health for obese, female chronic dieters. Journal of the American Dietetic Association, 105(6), pp. 929-936.
21. ÇAKA, S. Y., ÇINAR, N., & ALTINKAYNAK, S. (2018). Adolesanda Yeme Bozuklukları. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(1), 203-209.
22. Fardouly, J., Diedrichs, P. C., Vartanian, L. R., & Halliwell, E. (2015). Social comparisons on social media: The impact of Facebook on young women's body image concerns and mood. Body image, 13, 38-45.
23. Bucchianeri, M. M., Arikian, A. J., Hannan, P. J., Eisenberg, M. E., & Neumark-Sztainer, D. (2013). Body dissatisfaction from adolescence to young adulthood: Findings from a 10-year longitudinal study. Body image, 10(1), 1-7.
24. Bruce, L. J., & Ricciardelli, L. A. (2016). A systematic review of the psychosocial correlates of intuitive eating among adult women. Appetite, 96, 454-472.
25. Seven, H. (2013). Yetişkinlerde duygusal yeme davranışının beslenme durumuna etkisi (Doctoral dissertation, Sağlık Bilimleri Enstitüsü).
26. Giordano, S. (2015). Eating disorders and the media. Current opinion in psychiatry, 28(6), 478-482.
27. Wells, A. (2016). The Interaction Between Body Image, Eating Attitudes, and the Use of Social Media Platforms. 28. Stein, R. I., Strickland, J. R., Tabak, R. G., Dale, A. M., Colditz, G. A., & Evanoff, B. A. (2019). Design of a randomized trial testing a multi-level weight-control intervention to reduce obesity and related health conditions in low-income workers. Contemporary clinical trials, 79, 89-97.
29. Lowden, A., Moreno, C., Holmbäck, U., Lennernäs, M., & Tucker, P. (2010). Eating and shift work—effects on habits, metabolism, and performance. Scandinavian journal of work, environment & health, 150-162.
30. Waterhouse, J., Buckley, P., Edwards, B., & Reilly, T. (2003). Measurement of, and some reasons for, differences in eating habits between night and day workers. Chronobiology international, 20(6), 1075-1092.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hakan Güveli
0000-0003-0278-9087
Türkiye

Olcay Merve Altay Bu kişi benim
0000-0001-9638-7366
Türkiye

Neris Güven
0000-0003-0875-5494
Türkiye

Tuğçe Özlü ^*
0000-0002-0139-676X
Türkiye

Emre Kenger
0000-0002-4761-6836
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Nisan 2022

Gönderilme Tarihi

31 Ağustos 2021

Kabul Tarihi

6 Nisan 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 31 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.17942/sted.983332

IZ

https://izlik.org/JA66HB59PC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Güveli, H., Altay, O. M., Güven, N., Özlü, T., & Kenger, E. (2022). Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 31(2), 108-114. https://doi.org/10.17942/sted.983332

AMA

1.Güveli H, Altay OM, Güven N, Özlü T, Kenger E. Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması. STED. 2022;31(2):108-114. doi:10.17942/sted.983332

Chicago

Güveli, Hakan, Olcay Merve Altay, Neris Güven, Tuğçe Özlü, ve Emre Kenger. 2022. “Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması”. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 31 (2): 108-14. https://doi.org/10.17942/sted.983332.

EndNote

Güveli H, Altay OM, Güven N, Özlü T, Kenger E (01 Nisan 2022) Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 31 2 108–114.

IEEE

[1]H. Güveli, O. M. Altay, N. Güven, T. Özlü, ve E. Kenger, “Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması”, STED, c. 31, sy 2, ss. 108–114, Nis. 2022, doi: 10.17942/sted.983332.

ISNAD

Güveli, Hakan - Altay, Olcay Merve - Güven, Neris - Özlü, Tuğçe - Kenger, Emre. “Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması”. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi 31/2 (01 Nisan 2022): 108-114. https://doi.org/10.17942/sted.983332.

JAMA

1.Güveli H, Altay OM, Güven N, Özlü T, Kenger E. Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması. STED. 2022;31:108–114.

MLA

Güveli, Hakan, vd. “Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması”. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, c. 31, sy 2, Nisan 2022, ss. 108-14, doi:10.17942/sted.983332.

Vancouver

1.Hakan Güveli, Olcay Merve Altay, Neris Güven, Tuğçe Özlü, Emre Kenger. Sağlık Çalışanları Arasında Sezgisel Yeme Davranışı Sıklığının Saptanması. STED. 01 Nisan 2022;31(2):108-14. doi:10.17942/sted.983332

Cited By

Determining the relationship between physical activity and intuitive eating and mindful eating in university students

International Journal of Agriculture, Environment and Food Sciences

https://doi.org/10.31015/jaefs.2024.2.7

The Interaction of Intuitive Dietary Preferences in Middle-Aged Individuals with Cognitive Emotion Regulation Strategies: A Data-Driven Investigation

İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.38079/igusabder.1407510

Investigating the Relationship between Affective Neuroscience Personalities, Job Satisfaction and Emotional Appetite in Long-Shift Healthcare Workers

İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi

https://doi.org/10.38079/igusabder.1586726

The relationship between social media use, intuitive eating and dietary intake in adults

Psychology, Health & Medicine

https://doi.org/10.1080/13548506.2025.2569107