BULUT BİLİŞİM SÖZLEŞMELERİNDEN DOĞAN UYUŞMAZLIKLARDA TAHKİM YOLUNUN UYGULANABİLİRLİĞİ

Yıl 2025, Cilt: 33 Sayı: 3, 2015 - 2050, 29.09.2025

Mehmet Çoğalan , Mustafa Can Dağlı

https://doi.org/10.15337/suhfd.1737434

Öz

Veri aktarım hızının son derece arttığı bugünlerde, kişiler sıklıkla bulut bilişim hizmetlerinden yararlanmaktadır. Bulut bilişim sözleşmelerinden kaynaklanabi-lecek hukuki uyuşmazlıkların ise sözleşmenin tarafları bakımından hızlı ve taraf menfaatlerine uygun şekilde çözümlenmesi oldukça önemlidir. Bir diğer taraf-tan, sözleşmenin taraflarının farklı ülke vatandaşları olması, bulut bilişim altya-pılarında saklanan verilerin çoğunlukla farklı ülkelerde yer alması sözleşmeye uygulanacak hukuk bakımından da soru işaretlerine yol açmaktadır. Çalışma-mızda öncelikle bulut bilişim sistemlerinin teknik altyapısı incelenmiş, ardından bulut bilişim hizmetlerinin sunulmasında kullanılan bulut bilişim sözleşmeleri hukuki açıdan ele alınmış, son olarak genel hatlarıyla tahkim yoluna değinilmiş, bulut bilişim sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıkların hızlı ve taraf menfaatle-rine uygun biçimde çözülebilmesi için tahkim yolunun nasıl uygulanacağı ele alınmış ve bu doğrultudaki görüşlerimiz ifade edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Bulut Bilişim , Sözleşme , Alternatif Uyuşmazlık Çözümü , Tahkim , Yabancılık Unsuru

APPLICABILITY OF ARBITRATION IN DISPUTES ARISING FROM CLOUD COMPUTING CONTRACTS

Öz

Nowadays, with the speed of data transfer increasing tremendously, people often use cloud computing services.. It is significant that legal disputes that may arise from cloud computing contracts are resolved quickly and in accordance with the interests of the parties to the contract. On the other hand, the fact that the parties to the contract are citizens of different countries and the data stored in cloud computing infrastructures are mostly located in different countries raises ques-tions about the law applicable to the contract. In our study, the technical infrast-ructure of cloud computing systems is analyzed, then the cloud computing agre-ements are examined from a legal perspective, finally, the arbitration procedure has been discussed in general terms, and our views on how the arbitration pro-cedure should be applied in order to resolve disputes arising from cloud compu-ting contracts quickly and in accordance with the interests of the parties have been expressed.

Anahtar Kelimeler

Cloud Computing , Contract , Alternative Dispute Resolution , Arbitration , Element of Foreignness

Kaynakça

• AĞIRMAN, Doğan: Milli & Milletlerarası Tahkim, Ankara 2022.
• AKINCI, Ziya: Milletlerarası Tahkim, B. 5, İstanbul 2020.
• AKKANAT ÖZTÜRK, Elif Beyza: Karşı Edim Olarak Kişisel Veriler, İstanbul 2022.
• ALTINOK ORMANCI, Pınar: Sürekli Borç İlişkilerinin Haklı Sebeple Feshi, İstanbul 2011.
• ANTALYA, O. Gökhan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, C. V/1,1, B. 2, Ankara 2019.
• ARBEK, Ömer: Fikir ve Sanat Eserlerine İlişkin Lisans Sözleşmesi, Ankara 2005.
• ARSLAN, Ramazan/YILMAZ, Ejder/TAŞPINAR AYVAZ, Sema/HANAĞASI, Emel: Medeni Usul Hukuku, B. 5, Ankara 2019.
• ATALI, Murat/ERMENEK, İbrahim/ERDOĞAN, Ersin, Medeni Usul Hukuku: B. 3, Ankara 2020.
• AYDEMİR, Fatih: Türk Hukukunda Tahkim Sözleşmesi, İstanbul 2017.
• AYDOĞDU, Murat/KAHVECİ, Nalan: Tüketici Hukuku, Ankara 2020.
• BABÜR, Zafer: BT Sözleşmeleri, Ankara 2020.
• BACANLI, Mehmet Rıfat: “Bir Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yolu Olarak İstanbul Tahkim Ve Arabuluculuk Merkezi (Istac) Tahkim Yargılamasında Delillerin İbrazı Ve Değerlendirilmesi”, Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi, S. 8, 2016, s. 75-113.
• BİLGE, Necip: Özel Borç Münasebetleri, Ankara 1971.
• BLACKABY, N./PARTASIDES, C./REDFERN, A./HUNTER, M.: Redfern And Hunter On International Arbitration, Oxford 2009.
• BORN, G. B.: International Commercial Arbitration, C. I, B. 2, Hollanda 2014.
• BRADSHAW, Simon/ MILLARD, Christopher/WALDEN, Ian: “Contracts for Clouds: Comparison and Analysis of the Terms and Conditions of Cloud Computing Services,” SSRN Electronic Journal, S. 6, 2010.
• BUDAK, Ali Cem/KARAASLAN, Varol: Medeni Usul Hukuku, İstanbul 2022.
• CAN, Hacı/TUNA, Ekin: Milletlerarası Tahkim Hukuku, Ankara 2021.
• CAN, Mustafa Cemre: Bulut Bilişim Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk, Ankara 2023.
• COLE, Tony/ORTOLANI, Pietro: Understanding International Arbitration New York 2019.
• ÇİFTÇİ, Tuğba: “Türk Hukukunda Sigorta Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Ve Tahkim Kurumlarının Karşılaştırılması”, Proceeding Book Of 2nd International Scientific Researches Congress On Humanities Social Sciences Ibad-2017, s. 239-249.
• DAĞLI, Mustafa Can: Bilişim Hukuku Kapsamında Hizmet Seviyesi Sözleşmesi, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara 2023.
• ERDOĞAN, Feyiz: Uluslararası Hukuk Ve Tahkim, Ankara 2004.
• EREN, Fikret: “İsimsiz Sözleşmelere İlişkin Bazı Sorunlar”, Prof. Dr. Turgut Akıntürk’e Armağan, İstanbul 2008.
• EREN, Fikret: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, B. 26, Ankara 2021.
• EREN, Fikret: Borçlar Hukuku Özel Hükümler, B. 9, Ankara 2021.
• FURRER, Andreas/MULLER-CHEN, Markus/ÇETİNER, Bilgehan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, B. 2, İstanbul 2022.
• GÖKSU, Mustafa: Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yolları Ve Tahkim, B. 5, Ankara 2023.
• GÖRGÜN, Şanal/BÖRÜ, Levent/KODAKOĞLU, Mehmet: Medeni Usul Hukuku, B. 11, Ankara 2022.
• GUY, Robin: “The Advantages And Disadvantages Of International Commercial Arbitration”, International Business Law Journal, S. 2, 2014, s. 131-156.
• GÜMÜŞ, Mustafa Alper: Borçlar Hukuku Özel Hükümler, C. 1, B. 3, İstanbul 2013.
• HON, W. Kuan/MILLARD, Christopher/WALDEN, Ian: “Negotiating Cloud Contracts – Looking at Clouds From Both Sides Now”, Stanford Technology Law Review, C. 16, S. 1, 2012, s. 81-130.
• HON, W. Kuan/MILLARD, Christopher: “Cloud Computing Vs. Traditional Outsourcing – Key Differences,” SSRN Electronic Journal, C. 23, S. 4, 2012, s. 1-4.
• JANSEN, W. A.: “Cloud Hooks: Security and Privacy Issues in Cloud Computing", 44th Hawaii International Conference on System Sciences, 2011.
• KARADAŞ, İzzet: 6100 Sayılı Hmk’nda Düzenlenen Ulusal (İç) Tahkim, Ankara 2013.
• KARAKOCALI, Ahmet/KURŞUN, Ali Suphi: Tüketici Hukuku, İstanbul 2015.
• KARASU, Rauf: “Sigorta Tahkimi İle İlgili Güncel Sorunlar Ve Çözüm Önerileri”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, C. 7, S. 26, 2016, s. 49-69.
• KARAYALÇIN, Yaşar: “Milletlerarası Tahkimde Muhakeme Usulü”, Banka Ve Ticaret Hukuku Dergisi, C. 19, S. 3, 1998, s. 3-52.
• KAŞARCIOĞLU, Demet: Birleşme Ve Devralma Uyuşmazlıklarında Tahkim, ERKAN, Mustafa/YASAN TEPETAŞ, Candan (Editörler), Tahkim Yargılaması, C. 2, İstanbul 2021.
• KUNTALP, Erden, Karışık Muhtevalı Akit, Ankara 1971.
• LYNN, Theo: “Dear Cloud, I Think We Have Trust Issues: Cloud Computing Contracts and Trust”, LYNN, Theo/MOONEY, John G./van der Werff, Lisa/FOX, Grace (Editörler), Data Privacy and Trust in Cloud Computing, Switzerland 2021.
• MCGILLIVRAY, Kevin: “Conflicts in the Cloud: Contracts and Compliance with DataProtection Law in the EU,” Tulane Journal of Technology & Intellectual Property C. 17, 2014, s. 217-253.
• MOSES, Margaret L., The Principles And Practice Of International Commercial Arbitration, Cambridge 2008.
• NOMER, Ergin/EKŞİ, Nuray/ÖZTEKİN GELGEL, Günseli, Milletlerarası Tahkim Hukuku, C.1, B. 5, İstanbul 2016.
• NOUSSIA, Kyriaki, Confidentiality In International Commercial Arbitration: A Comparative Analysis Of The Position Under English, Us, German And French Law, Berlin 2010.
• OZANOĞLU, Hasan Seçkin: “Tüketici Sözleşmeleri Kavramı (Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un Maddi Anlamda Uygulama Alanı”, AÜHFD, C. 50, S. 1, 2003, s. 55-90.
• ÖZ, M. Turgut, İş Sahibinin Eser Sözleşmesinden Dönmesi, İstanbul 1989.
• ÖZDAMAR, Mehmet: “Sigorta Hukukunda Uyuşmazlıkların Çözümünde Tahkim Sistemi”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, C. 17, S. 2, 2013, s. 831-855.
• ÖZDEMİR, Hayrunnisa, Bulut Bilişim Sözleşmesi, YÜCER AKTÜRK, Z. İpek (Editör), Türk Borçlar Hukuku Açısından İsimsiz Sözleşmeler Sempozyumu, Ankara 2022.
• ÖZEL, Çağlar, Tüketicinin Korunması Hukuku, B. 2, Ankara 2014.
• PEKCANITEZ, Hakan/ATALAY, Oğuz/ÖZEKES, Muhammet, Medeni Usul Hukuku, B. 10, İstanbul 2022.
• PERRY, William G.: “What Is an Intranet and How Is It Going to Change Systems Analysis and Design?”, Journal of Computer Information Systems, C. 39, S. 1, 1998, s. 55–59.
• ROHRMANN, Carlos Alberto/CUNHA, Juliana Falci Sousa Rocha: “Some Legal Aspects of Cloud Computing Contracts”, Journal of International Commercial Law and Technology, C. 10, S. 1, 2015, s. 37–45.
• SELİÇİ, Özer, Borçlar Kanununa Göre Sözleşmeden Doğan Sürekli Borç İlişkilerinin Sona Ermesi İstanbul 1976.
• ŞAHANKAYA, Sarp, Adi Ortaklıklarda Haklı Sebeple Fesih ve Ortaklıktan Çıkarma, Ankara 2021.
• ŞANLI, Cemal/ESEN, Emre/ATAMAN FİGANMEŞE, İnci, Milletlerarası Özel Hukuk, B. 2 İstanbul 2014.
• ŞANLI, Cemal, Milletlerarası Ticari Tahkimde Esasa Uygulanacak Hukuk, Ankara 1986.
• TANDOĞAN, Haluk, Borçlar Hukuku Özel Borç İlişkileri, C. I/1, B.6, İstanbul 2008.
• TANRIVER, Süha: “Hukuk Uyuşmazlıkları Bağlamında Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yolları Ve Özellikle Arabuluculuk”, TBB Dergisi, S. 64, 2006, s. 151-177.
• TARANNUM, Wajda/ABIDIN, Shafiqul: “Integration of Blockchain and Cloud Computing: A Review”, 2023 10th International Conference on Computing for Sustainable Global Development, 2023.
• TERCIER, Pierre/PICHONNAZ, Pascal/DEVELİOĞLU, H. Murat, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, B. 2, İstanbul 2020. TUNÇ, Aybike, Bulut Bilişim Sözleşmeleri, İstanbul 2020.
• UYANIK, M. Ece: Bulut Depolama Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk, PÜRSELİM ARNİNG, Hatice Selin/ÖZEL, Sibel (Editörler), Atipik Sözleşmelere Uygulanacak Hukuk, İstanbul 2020.
• İNTERNET KAYNAKLARI
• Backbone Networks for pan-European Cloud Federations, https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/activities/backbone-networks-cloud-federations (Erişim Tarihi: 03.07.2025).
• CATTANEO, Gabriella/VANARA, Filippo/MASSARO, Alessandra, Advanced Technologies for Industry – AT Watch Technology Focus On Cloud Computing, https://monitor-industrial-ecosystems.ec.europa.eu/sites/default/files/2021-02/AT%20Watch%20Cloud.pdf, 2020, (Erişim Tarihi: 03.07.2025).
• MELL, Peter/GRANCE, Timothy, The NIST Definition of Cloud Computing, 2011, https://nvlpubs.nist.gov/nistpubs/legacy/sp/nistspecialpublication800-145.pdf (Erişim Tarihi: 05.07.2025).
• MICHELS, Johan David/MILLARD, Christopher/TURTON, Felicity: “Contracts for Clouds, Revisited: An Analysis of the Standard Contracts for 40 Cloud Computing Services,” SSRN Electronic Journal, 2020, https://ssrn.com/abstract=3624712 (Erişim Tarihi: 02.07.2025).
• MELL, Peter/GRANCE, Timothy, The NIST Definition of Cloud Computing, 2011, https://nvlpubs.nist.gov/nistpubs/legacy/sp/nistspecialpublication800-145.pdf (Erişim Tarihi: 05.07.2025).