TBMM Kararının Anayasa Mahkemesi Tarafından Denetlenmesi
Öz
TBMM kararları, kural olarak, herhangi bir yargısal denetime tabi değildir. Bunun sebebi, TBMM kararlarının birey hak ve özgürlüklerine ilişkin olmaması ve yasama organı ile yürütme ve yargı organları arasındaki ilişkiyi düzenlemesidir. Doğal olarak, bu durum hukuk devleti ilkesini ihlal etmez. Bununla birlikte, TBMM’nin karar olan işlemlerinden kendi İçtüzüğü, milletvekilliğinin düşmesi kararı vermesi durumunda bu karar ve yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararı Anayasa Mahkemesi’nin denetimine tabidir. Görüleceği üzere, İçtüzük, milletvekilliğinin düşmesi ve yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararları TBMM’nin kendi iç işleyişine ve çalışma düzenine ilişkin olmasına rağmen, önemine binaen bu kararların denetimi mümkün kılınmıştır. Bu kararlar, Meclis çoğunluğunu elinde bulunduran siyasi parti veya partilerin, bu avantajı kullanarak muhalefeti ortadan kaldırma ihtimali vermesi sebebiyle önemlidir. Dolayısıyla Anayasa Mahkemesi, bu üç tür kararı denetlemektedir. Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesi’nin işlemin nitelemesiyle bağlı olmadığı yönünde eylemli içtüzük değişikliği içtihadı bulunmaktadır. Bu içtihat, Anayasa Mahkemesi’nin denetim yetkisini Anayasa’da öngörülenden daha geniş yorumlaması olarak belirtilebilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ALGAN, Müberra, “İçtüzük Düzenlemesi Niteliğindeki Parlamento Kararlarının Hukuksal Rejimi”, AÜHFD, 63 (4), ss.687-735, 2014
- ARSLAN, Zühtü, Anayasa Teorisi, Seçkin, 1. Baskı, 2005
- BAKIRCI, Fahri, “Anayasa Mahkemesinin Eylemli İçtüzük Kuralına İlişkin İçtihat Değişikliğinin Gerekçesi Üzerine”, TBB Dergisi, ss.257-296, 2014
- EREN, Abdurrahman, Anayasa Hukuku Ders Notları, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, 2014, s.322.
- GÖZLER, Kemal, Türk Anayasa Hukuku, Ekin, 11. Baskı, 2011
- HAKYEMEZ, Yusuf Şevki, Hukuk ve Siyaset Ekseninde Anayasa Mahkemesinin Yargısal Aktivizmi ve İnsan Hakları Anlayışı, Yetkin, 2009
- KABOĞLU, İbrahim, Anayasa Yargısı: Avrupa Modeli ve Türkiye, İmge, 4. baskı, 2007
- Kararlar Bilgi Bankası, anayasa.gov.tr
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Hukuk
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Abdulkadir Yıldız
NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ
0000-0002-6262-7090
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
10 Ağustos 2017
Gönderilme Tarihi
25 Mayıs 2017
Kabul Tarihi
28 Temmuz 2017
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 25 Sayı: 1
Cited By
YASAMA DOKUNULMAZLIĞININ KALDIRILMASININ YARGISAL DENETİMİ
Süleyman Demirel Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.52273/sduhfd..1203798