DEDE KORKUT HİKAYELERİNİN TÜRK PLASTİK SANATLARA YANSIMASI
Öz
Dede Korkut KitabıTürk edebiyatının temel taşlarından biridir. Bu beşeri eserde Türklüğün özü, ruhu, manevi değerleri, gelenekleri, güzel, yalın ve ihtişamlıdille ifade edilmektedirler. Milletin tarihi ve bedii varlığından kendi kendine doğmuşve yüzyıllarca sözlü gelenekte yaşayarak şekillenmişbu eserin konusu, Türk Oğuz boylarıdır. Eserde Türk kozmolojisi ve mitolojisinin ana konularıolan hayvan sembolizmi, kam geleneği, hayat ağacı, renk sembolizmi ve diğer konular sık sık karşımıza çıkmaktadırlar. Türk kültürünün vazgeçilmez konularıolarak, bunlar en erken dönemlerden bu güne kadar Türk sanatında seve seve çalışılmışlar. Yazılıgeleneğe geçtikten sonra Türklüğün adeta alfabesine dönüşen kitap, bir kültür olayıolarak da sanatçılar için ilham kaynağıolmuşve plastik sanatlara yansımıştır. Makalede örnekler olarak karşımıza çıkan eserler görsel sanatlar ile sözlü ve yazılıgelenek arasındaki dâhili bağlarısergilemektedirler.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Bayat, F.,(2004) Ana Hatlarıyla Türk Şamanlığı, Ankara, Ötüken.
- Beksaç, E.,(2006) ‘’Atlı, Ağaç ve Kadın’’, Orta Asya’dan Anadolu’ya Türk Sanatı ve Kültürü, Ankara, Yeni Türkiye Yayınları.
- Boratav, P.N., (1958) Dede Korkut Hikayelerindeki Tarihi Olaylar ve Kitabın Telifi Tarihi, İstanbul, Türkiyat Mecmuası.
- Çoruhlu, Y., (2002) Türk Mitolojisinin Ana Hatları, İstanbul, Kabalcı.
- Çoruhlu,Y., (1995) Türk Sanatında Hayvan Sembolizmi, İstanbul, Seyran.
- Duru,O., (1998) ‘’Efsaneden Gerçeğe At’’, Portakal dergisi, Sayı:11.
- Engin, M., (2005) İnceleme.Dede Korkut Kitabı, İstanbul, Boğaziçi Yayınları.
- Esin, E., (2004) Orta Asya’dan Osmanlıya Türk Sanatında ikonografik Motifler, İstanbul, Kabalçı.
- Esin, E., (2001) Türk Kosmolojisine Giriş, İstanbul, Kabalcı.
- Gabain,.V., (1999) ‘’Renklerin Sembolik Anlamı’’, Çev.Semih Tezcan, AÜ DTCF Türkoloji Dergisi, Sayı:3/1.