II. DÜNYA SAVAŞI SONRASI TÜRKİYE- IRAK SİYASİ İLİŞKİLERİ
Öz
II. Dünya Savaşısonrasında İngiltere dünyada süper güç olma niteliğini kaybetmiştir. Artık İngiltere’nin yerine ABD ve SSCB olmak üzere iki kuvvetli devlet oluşmuştur. Bu iki devletin önderliğinde savaşın sonrasında barışısağlamak amacıyla Yalta ve Postdam Konferanslarında BM Güvenlik Konseyi’ndeki oylama sonucunda beşülkeye ABD, Çin, SSCB, İngiltere, Fransa sürekli “temsil” ve “veto” hakkıverilmiştir. Zirveler sonunda Avrupa’da demokratik rejimlerin kurulacağıortak bir demeçle açıklanmıştır. Buna göre dünya ABD ve SSCB arasında paylaşılarak her iki devletin arka bahçeleri belirlenmiştir. Bu nedenle Türkiye her iki ülke için de stratejik bir önem arz etmiştir. ABD SSCB’nin Karadeniz’de önünü kesebilmek için Türkiye’yi yanında görmek isterken, SSCB’de Türkiye’yi atlayarak Orta Doğu ülkelerinde nüfuz bölgeleri oluşturmuştur. Bu çalışmada II.Dünya savaşısonrasındaki süreçte Türkiye’nin Orta- Doğu ülkelerinden sınır komşusu Irak ile arasındaki siyasi ilişkiler incelenmiştir. Siyasi ilişkiler içinde Irak’taki siyasi süreç, Türkiye’nin Irak dışpolitikası, Türkiye’nin Irak’la olan meseleleri, Irak’taki Türkmenlerin meseleleri ve Türkiye’nin izlediği siyaset yer almaktadır. Çalışmanın sonunda bu süreç incelenerek bir sonuca varılmaya çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ARMAOĞLU, Fahir, (1984); 20.Yüzyılda Türk Siyasi Tarihi, Ankara Türkiye İş Bankası Yay.
- ------------------------,(1991);Filistin Meselesi ve Arap İsrail Savaşları,1948-1988, Ankara T.İş Bankası Yay.s.28-93.
- BACA, Muzaffer, (1995);“Türkiye’nin Güvenlik Çemberi”, “Türk Dış Politikası”, Yeni Türkiye 3, S.3.
- CAN, Mehmet,(1993); Ortadoğu’da Ameriken Politikası, Bayrak Yay. İstanbul.
- ÇAŞIN, Mesut,(1996); “Körfez Savaşının Stratejik Sonuçları”, Avrasya Dosyası, C.3, S.1,Ankara.
- ÇAY, Abdülhaluk,(1996); Her Yönüyle Kürt Dosyası, Turan Kültür Vakfı, Ankara.
- DEMİRCİ, Fazıl, (1995);“Irak Türkmenleri-Kuzey Irak-Türkiye İlişkileri”, Türk Dış Politikası”, Yeni Türkiye 3, S.3.
- DEMİRCİ, Nefi, (1990); Dünden Bugüne Kerkük,İstanbul.
- ELEKDAĞ, Şükrü, (1995); ”İki Bucuk Savaş Stratejisi”, “Türk Dış Politikası”, Yeni Türkiye 3, S.3.
- EROĞLU, Hamza,(1960); Türkiye Amerika Birleşik Devletleri İkili İşbirliği Anlaşması, Milletlerarası Münasebetler Türk Yıllığı,No:1.