Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi

Sayı: 22 1 Ağustos 2009
H. Nejat Basım , Harun Şeşen , Cenk Sözen , Köksal Hazır
PDF İndir
TR EN

Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi

Öz

Günümüzün rekabet yoğun işyaşamında, örgütlerin birer öğrenen örgüte dönüşümü, onların rekabetçi yeteneklerini artırmalarınısağlamaktadır. Ayrıca, günümüzde çalışanların sadece kendilerinden beklenen rol davranışlarınıdeğil, bunun ötesindeki, gönüllü sergilenen rol ötesi davranışlarıda sergilemeleri beklenmektedir. Örgüt yazınında bu tür davranışlar örgütsel vatandaşlık davranışları ÖVD olarak isimlendirilmektir. Öğrenmeyi destekleyen, astlarıgüçlendiren bir liderlik sitilini uygulayan, takım çalışmasına ve iletişime değer veren yapılarıile öğrenen örgütler, çalışanların rol ötesi davranışlar sergilemeleri için uygun bir ortam hazırlayabilirler. Bu temel düşünceden hareketle yürütülen çalışmanın amacı, çalışanların öğrenen örgüt algılarının, örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkilerini araştırmaktır. Yabancıveya yerli yazında böyle bir araştırmanın daha önce yürütülmemişolmasıise çalışmanın önemli bir boşluğu doldurmasınısağlamaktadır. Çalışmaya, Türkiye’de faaliyet gösteren 20 farklıfirmadan 436 beyaz yakalıçalışan katılmıştır. Analiz bulguları, araştırmaya katılan çalışanların öğrenen örgüt algılarıile örgütsel vatandaşlık davranışlarıarasında aynıyönlü ve anlamlıbir ilişki olduğunu göstermiştir. Regresyon analizi sonuçlarıise sürekli öğrenme, diyalog ve araştırma, gömülü sistemler ve destekleyici liderlik boyutlarının ÖVD üzerinde ilave varyans açıkladığını; ancak takım çalışması, güçlendirilmişçalışanlar ve sistemler arasıbağlantıboyutlarının ise ÖVD üzerinde böyle bir etki yaratmadığınıortaya koymuştur. Bu bulgular, öğrenen örgüt algısının çalışanların örgütsel vatandaşlık davranışlarıüzerinde önemli bir etken olduğunu göstermektedir. Ayrıca araştırma bulgularıyöneticiler açısından değerlendirildiğinde de önemli sonuçlar sunmaktadır. Örgütsel vatandaşlık davranışları, çalışanların gönüllü ve örgütün işleyişine katkıyapan davranışlar olduğundan, bu tür davranışların çalışanlar tarafından sergilenmesi, hem örgütün ürün ve hizmet kalitesinin artmasına yardımcıolmakta, hem de böyle bir artışiçin hiçbir ilave maliyet ödenmemektedir. Şu halde bu davranışlarıartıracak yönde örgütü dönüştürmek, yönetsel anlamda da fayda sağlayabilecektir. Araştırmada, ortaya konulan bulgular tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Örgütsel vatandaşlık davranışı,öğrenen örgüt,sürekli öğrenme,destekleyici liderlik

Kaynakça

  1. Barksdale, K. and Werner, J. M. (2001). Managerial ratings of in-role behaviors, Organizational citizenship behaviors and overall performance: Testing different models of their relationship. Journal of Business Research, 51, 145-155.
  2. Basim, H. N., Sesen, H. and Korkmazyurek, H. (2007). A Turkish translation, validity and reliability study of the learning organization questionnaire. World Applied Sciences Journal, 2(4), 368-374.
  3. Bass, B. M. (1990). Bass and Stogdill’s handbook of leadership (3rd ed.). New York: The Free Press.
  4. Bateman, T. S. and Organ, D. W. (1983). Job satisfaction and the good soldier: The relationship between affect and employee citizenship. Academy of Management Journal, 26, 587-595.
  5. Bergeron, D. M. (2007). The potential paradox of organizational citizenship behavior: Good citizens at what cost? Academy of Management Journal, 32(4), 1078-1095.
  6. Braham, J. B. (1996). Creating a learning organization, California: Kogan Page.
  7. Brighman, B. K. and Moran, J. W. (1999). Building organizational citizenship. Management Decision, 37(9), 678-685.
  8. Burgoyne, J. (1999). Design of the times. People Management, 5(11), 39-44.
  9. Burns, B. M. and Collins R. W. (2000). Organizational citizenship behaviour in the US context. hhtp//hsb.baylor.edu/ramsower/acis/ papers/burns.htm (23.02.2005).
  10. Chen, X. P., Lam, S. K., Schaubroeck, J. and Naumann, S. (2002). Group organizational citizenship behavior: A conceptualization and preliminary test of its antecedents and consequences. Academy of Management Proceedings, 1-6.

Kaynak Göster

APA
Basım, H. N., Şeşen, H., Sözen, C., & Hazır, K. (2009). Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22, 55-66. https://izlik.org/JA76BX27PS
AMA
1.Basım HN, Şeşen H, Sözen C, Hazır K. Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. SUSBED. 2009;(22):55-66. https://izlik.org/JA76BX27PS
Chicago
Basım, H. Nejat, Harun Şeşen, Cenk Sözen, ve Köksal Hazır. 2009. “Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 22: 55-66. https://izlik.org/JA76BX27PS.
EndNote
Basım HN, Şeşen H, Sözen C, Hazır K (01 Ağustos 2009) Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 22 55–66.
IEEE
[1]H. N. Basım, H. Şeşen, C. Sözen, ve K. Hazır, “Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”, SUSBED, sy 22, ss. 55–66, Ağu. 2009, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76BX27PS
ISNAD
Basım, H. Nejat - Şeşen, Harun - Sözen, Cenk - Hazır, Köksal. “Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 22 (01 Ağustos 2009): 55-66. https://izlik.org/JA76BX27PS.
JAMA
1.Basım HN, Şeşen H, Sözen C, Hazır K. Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. SUSBED. 2009;:55–66.
MLA
Basım, H. Nejat, vd. “Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 22, Ağustos 2009, ss. 55-66, https://izlik.org/JA76BX27PS.
Vancouver
1.H. Nejat Basım, Harun Şeşen, Cenk Sözen, Köksal Hazır. Çalışanların Öğrenen Örgüt Algısının Örgütsel Vatandaşlık Davranışlarına Etkisi. SUSBED [Internet]. 01 Ağustos 2009;(22):55-66. Erişim adresi: https://izlik.org/JA76BX27PS