Elizabeth Gaskell’ın Cranford Adlı Romanında Viktoryan Sınıf Bilinci

Bu çalışmada, Elizabeth Gaskell’ınCranford adlıromanından örneklemelerle Viktoryan toplumundaki sınıf bilinci ve kültürü konusu ele alınarak, Elizabeth Gaskell’ın Viktoryan sınıf sistemine olan tutumu incelenecektir. Viktoryan İngilteresi katısınıf farklılıklarıve toplumsal sınıflar arasındaki aşılmasızor sınırlarla bilinir. Bu bağlamda, Viktoryan İngilteresi’nde bireyler için sınıfsal hareketlilik ya da sınıf atlamak çok zor, hatta neredeyse imkânsızdır. Özellikle, aristokrat kökenli İngilizler, ticaretle uğraşan burjuvazi sınıfına yukardan bakmaktadır ama diğer taraftan, kendilerinin eski itibarlarınıkaybetmelerine ve burjuvazinin günbegün artan mali gücüne de seyirci kalmaktan başka bir şey de gelmez ellerinden. Bu sosyal koşullar çerçevesinde, her iki sosyal sınıf arasında sorunlar ve çelişkiler olmasıtabi ki kaçınılmazdır, çünkü aristokratlar burjuvazi sınıfınıötekileştirmekte ve onlarıaşağılamaktadır. Diğer bir deyişle, biz ve ötekiler tutumu olarak da tanımlayabileceğimiz bir tavır takınarak burjuvazi sınıfınıdışlamaktadırlar. Aristokrat kökenli İngilizler’e göre burjuvaziler kabadır, eğitimsizdir ve finansal güçleri olsa dahi saygıgörmeyi hak etmezler. Viktoryan İngiltere’sinde burjuvaziler, aristokratlara göre, kadınlar da erkeklere göre ikinci sınıf vatandaşolarak görülmektedir. Bir bireyin hangi sınıfa ait olduğu neredeyse tüm hayatının akışınıbelirlemektedir. Bu nedenle, sosyal sınıflar arasında geçişkenlik yok denecek kadar azdır. Viktoryan İngilteresi’ndeki sosyal sınıf bilinci ve benzeri sosyal konular Elizabeth Gaskell tarafından Cranford adlıromanda, ondokuzuncu yüzyıl İngiltere’sinden örneklemelerle, eleştirel bir gözle irdelenmektedir.

In this article, the Victorian class-consciousness and culture will be analysed with reference to Elizabeth Gaskell’s Cranford. Victorians are famous for their class-consciousness and conservatism, which make it more difficult for the individuals to change their social class. In other words, social mobility is very difficult and very rare in Victorian England. The aristocracy and the gentility look down upon the bourgeoisie on the assumption that they are uneducated and uncultivated. In the eye of the gentility, the bourgeoisie does not deserve to be shown respect, regardless of their increasing financial power. On the other hand, powerwise, it is an undeniable socio-historical fact that the bourgeoisie is on the rise, whereas the aristocracy is on the decline in the Victorian era Schultz, 1992: 241, 251; Reader, 1974: 45; McDowall: 1989, 139 . Ignoring all these socio-political developments, the English gentility insists on excluding the Merchant class people from their own circles and applying the othering process to the bourgeoisie. Thus, they do not have a welcoming and inclusive attitude towards the bourgeoisie and look down upon them. As an extension of the us and them attitude, not only merchants, but also women are perceived as second class citizens The Second Sex in Victorian Britain. Parallel to these, Victorian class-consciousness and strict social norms and manners are depicted realistically in Elizabeth Gaskell’s Cranford. Furthermore, Elizabeth Gaskell questions the Victorian class system, illustrated in detail in Cranford, by adopting a critical attitude towards these issues