Rus Medyasının Sahiplik Yapısı

Sayı: 42.1 1 Aralık 2019
Erkam Temir , Bünyamin Ayhan
PDF İndir
TR EN

Rus Medyasının Sahiplik Yapısı

Öz

Haber ve iktidar ilişkisi tarihsel bir olgudur. İktidarlar bilginin üretiminden, dağıtımına ve istenmeyen bilgilerin kontrolüne kadar her alanda denetim ve gözetleme ile ilgilenirler. Bilgi üretimi, dağıtımı ve arzu edilmeyen bilgilerin engellemesi ile ilgili süreçler ise ancak medya ile mümkün olabilmektedir. Nitekim günümüzde toplumsal süreçlerin inşası başta olmak üzere, haber ve bilgi merkezli ilişkiler medya ile sağlanmaktadır. Bu nedenle ülkelerin iktidar örgütlenmesi ile medya yapılanması arasında paralel bir ilişki bulunmaktadır. Devletler medya yayıncılığının düzenlenmesi ve denetlenmesi ile doğrudan ilgilenmektedir. Oysa demokrasilerde siyasi meşruiyetin kaynağı vatandaşlara ve onların tercihlerine dayanır. Vatandaşların çoğu ise siyasi tercihlerini medyadan aldıkları bilgiler ile şekillendirirler. Medyanın kamuoyu etkileme özelliği, yönetimi, dönüştürme ve şekillendirme kapasitesine dönüşebilmektedir. Böylelikle medya sahipliği yapısı ve medya sahipliği araştırmaları hegemonya, devlet, demokrasi gibi kavramlar açısından önemli bir faktör olarak ortaya çıkmaktadır. Keza demokratik olmayan birçok ülkede medya sahipliğinin ve medya kontrolünün iktidarın elinde birleşmesi tesadüf değildir. Diğer taraftan iktidarın sürekliliğini sağlama ve kendini ifade etmesi açısından da medya bir zorunluluk oluşturmaktadır. Bu açıdan günümüzde medya ve iktidar simbiyotik bir ilişki içermektedir. Çalışmada Rusya’nın mevcut medya sahipliği yapısı ele alınmıştır. Öncelikle Rus medyasının sahiplik açısından tarihsel süreci irdelenmiş, sonrasında ise tiraj, reyting ve dinlenme oranına göre en büyük on gazete İzvestiya, Kommersant,Vedomosti, Rossiyskaya Gazete, Novaya Gazeta, Komsomolskaya Pravda, Moskovskiy Komsomolets, Parlamentskaya Gazeta, Argumentı i Faktı ve Argumentı Nedeli , televizyon Rossiya 1, Pervıy Kanal, NTV, Pyatıy Kanal, TNT, REN TV, STS, Domaşniy, TV Tsentr ve TV-3 ve radyo kanalı Avtoradio, Evropa Plyus, Retro FM, Russkoye Radio, Vesti FM, Dorojnoye Radio, Eho Moskvı, Radio Şanson, Radio Energy ve Radio Daça medya sahipliği açısından değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Sonuç olarak medya sahipliği yapısının tek merkezli bir görünüm sergilediği tespit edilmiştir. Rus medyası kronizm ve nepotizm karışımı bir yaklaşımla yönetilmektedir. Sancılı bir demokratikleşme sürecinin ve kronik bir katı otorite hevesinin izlerini taşıyan medya sistemi “Post-Sovyet Rusya Kuramı” olarak tanımlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Rusya,medya sistemleri,medya sahipliği,gazete,televizyon,radyo,Post-Sovyet Rusya Kuramı

Kaynakça

  1. Althusser, L. (1978). İdeoloji ve Devletin İdeolojik Aygıtları (Y. Alp ve M. Özışık, Çev). İstanbul: Birikim Yayınları.
  2. Arutunyan, A. (2009). The Media in Russia, London: McGraw-Hill Education Open University Press.
  3. Ayhan, B. (2008). Sovyet Medya Sisteminden Liberal Sistemine Geçiş: Kırgızistan Medya Sisteminde Sorunlar ve Çözüm Yolları, 6. Uluslararası Türk Dünyası ve Sosyal Bilimler Kongresi, 25-28 Mayıs 2008, Calalabat.
  4. Baker, C. E. (2006). Media Concentration and Democracy: Why Ownership Matters. Cambridge: Cambridge University Press.
  5. Becker, J. (2004). Lessons from Russia: A Neo-Authoritarian Media System. European Journal of Communication, 19(2), 139-163.
  6. Berezkin Sohranyayet Planı Po Pokupke Forbes ESN Grigoriya Berezkina Hoçet Kupit Forbes Po Tsene Znaçitelno Nije, Çem Prodavtsı Gotovı Prodat, TASS İnformatsionnoye Agentsvo. Erişim 27 Eylül 2018, https://tass.ru/ekonomika/4941473
  7. Buckley, M. (2008). Two Principles of Broadcast Media Ownership for a Democratic Society. Journal of Business Ethics, 82(4), 821-834.
  8. Campbell, R., Martin, C. R. and Fabos, B. (2011). Media and Culture: An Introduction to Mass Communication. Londra: Macmillan.
  9. Cohen-Almagor, R. and Seiterle, S. (2004). Excessive Media Ownership and İts Potential Threats to Democracy: A Comparative Analysis. Jahrbuch für Recht und Ethik/Annual Review of Law and Ethics, 12, 437-463.
  10. Dannıye Po Auditorii, Mediascope. Erişim 14 Eylül 2018. http://mediascope.net/services/media/media-audience/tv/national-and-regional/description/

Kaynak Göster

APA
Temir, E., & Ayhan, B. (2019). Rus Medyasının Sahiplik Yapısı. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 42.1, 63-74. https://izlik.org/JA55ZC36UD
AMA
1.Temir E, Ayhan B. Rus Medyasının Sahiplik Yapısı. SUSBED. 2019;(42.1):63-74. https://izlik.org/JA55ZC36UD
Chicago
Temir, Erkam, ve Bünyamin Ayhan. 2019. “Rus Medyasının Sahiplik Yapısı”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 42.1: 63-74. https://izlik.org/JA55ZC36UD.
EndNote
Temir E, Ayhan B (01 Aralık 2019) Rus Medyasının Sahiplik Yapısı. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 42.1 63–74.
IEEE
[1]E. Temir ve B. Ayhan, “Rus Medyasının Sahiplik Yapısı”, SUSBED, sy 42.1, ss. 63–74, Ara. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA55ZC36UD
ISNAD
Temir, Erkam - Ayhan, Bünyamin. “Rus Medyasının Sahiplik Yapısı”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 42.1 (01 Aralık 2019): 63-74. https://izlik.org/JA55ZC36UD.
JAMA
1.Temir E, Ayhan B. Rus Medyasının Sahiplik Yapısı. SUSBED. 2019;:63–74.
MLA
Temir, Erkam, ve Bünyamin Ayhan. “Rus Medyasının Sahiplik Yapısı”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 42.1, Aralık 2019, ss. 63-74, https://izlik.org/JA55ZC36UD.
Vancouver
1.Erkam Temir, Bünyamin Ayhan. Rus Medyasının Sahiplik Yapısı. SUSBED [Internet]. 01 Aralık 2019;(42.1):63-74. Erişim adresi: https://izlik.org/JA55ZC36UD