Savaş Yıllarında Menteşe Livası'ndaki İbtidaî Mekteplerinin Genel Durumu 1916-1917

Tanzimat dönemi, Osmanlı Devleti için büyük değişimi ifade etmektedir ve bu değişimden etkilenen alanlardan birisi de eğitimdir. 1869 yılında yürülüğe giren Maârif-i Umûmiye Nizamnâmesi ile ilk defa bu alanda etraflı bir düzenleme yapılmış ve devlet, başta resmî okullar olmak üzere gayrimüslim ve yabancılara ait okulların teftişi hususunda önemli bir adım atmıştı. İlerleyen yıllarda okulların teftişine büyük önem veren Osmanlı idarecileri, mekteplerin fizikî durumu yanında muallimlerin daha yeterli duruma gelmeleri için ayrı bir gayret sarfetmişti. Bu çalışmalar neticesinde ortaya çıkan ibtidaî mektepleri, yeni usule göre eğitim veren ilköğretim kurumu olarak varlığını devletin yıkılışına kadar devam ettirmiştir.Bu çalışmada, Birinci Dünya Savaşı yıllarında, yani Osmanlı Devleti'nin en sıkıntılı döneminde, Maârif Nezâreti müfettişlerinin Menteşe Livası'nda bulunan ibtidaî mekteplerinde yaptıkları teftiş ve bu teftiş neticesinde Nezârete gönderdikleri raporlarda ifade ettikleri hususlar hakkında bilgi verilecektir. Teftiş raporları bağlamında, mekteplerin fizikî durumları, muallimlerin eğitim ve öğretim bakımından yeterli olup olmadıkları, mekteplerin talebe sayıları ve derslere devam durumları, mekteplerde okutulan derslerin müfredat programına göre okutulup okutulmadığı, özellikle kırsal bölgelerdeki mekteplerde ziraat eğitiminin teorik ve pratik olarak uygulanıp uygulanmadığı gibi hususlar değerlendirilecektir. Ayrıca, bu dönem devletin savaş içerisinde olması ve askere duyulan ihtiyaca bağlı olarak çocukların beden eğitimlerine büyük önem verilmiş, müfettişler de teftiş esnasında çocukların "terbiye-i bedeniye"leri için yapılan çalışmaları kontrol etmişlerdi. Bu hususa bağlı olarak, raporlarda yer alan "gürbüz teşkilatı talimleri" ve bu talimlerin mekteplerdeki durumu hakkında da kısaca bilgi verilecektir.

The Tanzimat Period represents a great change for the Ottoman State and one of the areas affected by this change is education. For the first time with the Regulation of Public Education, which entered into force in 1869, a comprehensive arrangement was made in this area and the state has taken an important step in inspecting schools belonging to non-Muslims and foreigners, especially to official schools. The Ottoman administrators who gave great importance to the inspection of the schools in the following years, had made a separate effort to make the teachers more qualified beside the physical condition of the schools. As a consequence of these studies, the primary schools continued their existence as the main teaching institution providing education according to the new method until the collapse of the state. In this study, during the most trouble period of the Ottoman State, during the First World War, it will be informed about inspectors of the Ministry of Education inspect in primary schools in Mentese Liva and the matters they expressed in the inspection reports they sent to the ministry after this inspection. In the context of the inspection reports, it will be evaluated such matter physical conditions of schools, whether teachers are competent in terms of education and teaching, number of students in the schools and participation of students in classes, whether the lessons taught to schools are taught according to the curriculum, whether agricultural education is theoretically and practically applied, especially in schools in rural areas. This period has given great importance to the physical education of the children, depending on the state being in war and the need of the soldier, the inspectors also checked the work done for "the physical exercise" of the children during the inspection. Depending on this, information will be given briefly about the "gurbuz organization practices" in the reports and the status of these practices in the schools