Hollanda’da Yerel Yönetimler ve Yerel Yönetimlerin Finansmanı

Yıl 2025, Cilt: 13 Sayı: 2, 168 - 187, 30.12.2025

Nesim Babahanoğlu

https://doi.org/10.53586/susbid.1676894

Öz

Hollanda Avrupa Birliği’nin önemli ülkelerinden biridir. Monarşi parlamenter sistemi ile yönetilmesine rağmen gelişmiş demokrasiye ve özerk yerel idare birimlerine sahiptir. Gelişmişlik düzeyi ve AB içindeki etkinliği önemli ölçüde yüksektir. Parlamenter Monarşi ile yönetilen ülkenin yönetim biçimi dikkat çekmektedir. Yerel yönetimler ve yerel yönetimlere tanınan yetki ile finansman biçimleri bu nedenle öne çıkan konular arasındadır. Bu çalışmada, Hollanda’nın tarihi ve yerel yönetimlerinin geçirdiği evrelere kısaca yer verilecektir. Yine bu çalışmada, AB üyesi bir ülke olan Hollanda’nın yerel yönetimleri ile yerel yönetim organları ve seçilme usulleri ele alınacaktır. Bunun yanında ülkenin yerel yönetimlerinin görev sorumluluk alanları ve örgütlenme alanları irdelenecektir. Ülkedeki yerel yönetimlerin organları, belediyeler, iller ve su yönetimleri için ayrı ayrı olmak üzere; oluşumları, seçilme ya da atanma usulleri anayasal çerçeveden başlanmak üzere incelenecektir. Bu yönetimlerin hizmet ederken kullandıkları harcama kalemlerine ve gelir kaynaklarına da değinilecektir. Bunun yanında yerel yönetimlerin merkezi idare ve krallık kurumu ile ilişkileri ile ilgili düzenlemeler de ele alınacaktır. Bu hizmetlerin ifasında yerel yönetimlerin finansmanı konusu ve farklı finansman biçimleri, gelir kaynakları ile gider kalemleri de dâhil edilecek şekilde açıklanmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Yerel yönetimler , yerel yönetimlerin finansmanı , mali özerklik , üniter devlet , Hollanda yerel yönetim modeli

Etik Beyan

Bu çalışma için etik kurul kararı gerekli olmadığını taahhüt ederim

Teşekkür

teşekkürler

Local Administrations and Financing Local Administrations in the Nedherlands

Öz

The Netherlands is one of the major countries of the European Union. Although governed by a parliamentary monarchy, it possesses a developed democracy and autonomous local administrations. Its level of development and influence within the EU is significantly high. The country's parliamentary monarchy is notable for its constitutional structure. Therefore, the authority granted to local administrations and the financing methods are among the most prominent topics. This study will briefly examine the history of the Netherlands and the stages of local administrations. Furthermore, this study will examine the local administrations of the Netherlands, an EU member state, as well as their bodies and election procedures. Furthermore, the duties, responsibilities, and organizational areas of the country's local administrations will be examined. The formation, election, and appointment procedures of the country's local administration bodies, municipalities, provinces, and water administrations will be discussed separately, starting with the constitutional framework. The expenditures and revenue sources used by these administrations during their service will also be addressed. Furthermore, regulations concerning the relationship between local administrations and the central government and the Crown will be discussed. The financing of local administrations for these services will be examined, including alternative funding mechanisms, revenue sources, and expenditures.

Anahtar Kelimeler

Local governments , local government finance , fiscal autonomy , unitary state , Dutch local government model

Kaynakça

• Babahanoğlu, N. (2021). Türk idare sisteminde bağımsız idari otoriteler, bağımsızlıkları ve denetimleri üzerine bir değerlendirme. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9 (Toplum&Siyaset), 211-226. https://doi.org/10.18506/anemon.761988.
• Bergh, I. S. (2013). Decentralisation. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hague Academy, The Hague, The Netherlands.
• Civelek, İ. G. (1992). Hollanda kamu yönetiminde belediyeler (Hollanda belediyeler birliği yayınından çeviri). Türk İdare Dergisi, 64(397), 169-186.
• Erdoğan, O. (2019). Yerel yönetimlerde dijital dönüşüm: Molenwaard belediyesi örneği. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi,7(13), 59-74.
• Göçoğlu, V. (2019). Kurumsallaşma kuramı bağlamında bir yerel yönetim yapıları karşılaştırması: Hollanda ve Türkiye örneği. 24-25 Ekim, I. Uluslararası Şişli Bilim Kongresi Bildiri Özetleri Kitapçığı, İstanbul, Türkiye.
• Ilze, J. (2013,). Impact of European law on decentralısed goverments. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hauge Academy, The Hauge, The Netherlands.
• İçişleri Bakanlığı (1999). Dünyada mahalli idareler. Ankara Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü Yayınları.
• Karkın, N. (2013). Hollanda yönetsel düzeninde yerel yönetimler. Okçu, M. ve Özgür, H. (Ed.). Dünyada yerel yönetimler, örnekler-uygulamalar, (s. 283-308) içinde, Seçkin Yayınları.
• Keleş, R. (1999). Avrupa'nın bütünleşmesi ve yerel yönetimler. Türk Belediyecilik Derneği Yayınları.
• Koçdemir, K. (2000). Avrupa Birliği hukuku ve mahalli idareler. Türk İdare Dergisi, 72(426), 55-89.
• O’Neill A. (2022). Netherlands: Government revenue and spending from 2016 to 2026. https: //www.statista. com/ statistics/276728/government-revenue-and-spending-in-the netherlands/, (Erişim tarihi, 17.10.2022).
• Önder, Ö. (2005). Hollanda yerel yönetimleri. Çağdaş Yerel Yönetimler, 14(2), 35-63.
• Provinces, Municipalities and Water Autorities. (2025). https://www.government.nl/topics/public-administration/provinces-municipalities-and-water authorities, (Erişim tarihi, 17.11.2025).
• Statista. (2022). Unemployment rate in the Netherlands. https://www.statista.com/statistics/263703/ unemployment-rate-in-the-netherlands/, (Erişim tarihi, 15.10.2022).
• Tekdere, M. (2018). Yerel vergi sistemlerinin karşılaştırmalı analizi: Türkiye’deki belediyelerin finansmanı açısından bir model önerisi. [Yayınlanmamış doktora tezi]. Karadeniz Teknik Üniversitesi.
• The Constitution of the Kingdom of the Netherlands: 2018. (2025).
• https://www.government.nl/documents/reports/2019/02/28/the-constitution-of-the-kingdom-of-the-netherlands, (Erişim tarihi, 17.11.2025).
• The Hague Academy. (2013). Local governance. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hague Academy, The Hague, The Netherlands.
• Ünüsan, T. (1996). Avrupa'da yerel yönetimler. İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü, Yayını.
• Üstünışık, B. (1992). Bazı ülkelerde yerel yönetim modelleri. DPT Sosyal Planlama Genel Müdürlüğü Planlama Dairesi Yayını.
• Van Berlo, K. (2013). VNG and European affairs. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hague Academy, The Hague, The Netherlands.
• Van Tuinen, J. (2013). Local finances: Financial relations between administrative levels in The Netherlands. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hague Academy, The Hauge, The Netherlands.
• Water management in The Netherlands. (2025). https://www.government.nl/topics/water-management/water-management-in-the-netherlands, (Erişim tarihi, 18.11.2025).
• Wiekeraad, P. (2013). The Hague municipality. Decentralisation (Training programme), October 20-30, The Hague Academy, The Hague, The Netherlands.
• Wikipedia. (2025). Hollanda. https://tr.wikipedia.org/wiki/Hollanda, (Erişim tarihi, 16.11.2025).