Reconstructing the Perception of Childhood in the Context of Intergenerational Comparisons: A Photovoice-Based Qualitative Study

Öz

Childhood is increasingly conceptualized not merely as a biological stage of development but as an experiential domain shaped and reshaped within social, cultural contexts. This study aims to examine the intergenerational transformation of childhood perception by analyzing adults’ recollections of their own childhood experiences alongside their evaluations of contemporary childhood. The research was conducted within a qualitative research framework using the photovoice method. Fifteen participants with diverse socio-demographic characteristics were asked to select photographs that they believed represented their own childhood and present-day childhood, and to construct narratives based on these visual materials. The data were analyzed through thematic analysis. The findings indicate that past childhood experiences are predominantly interpreted through nature-based play and strong community relationships, whereas contemporary childhood is associated with technology use, increased parental supervision, and structured living environments. Nevertheless, participants also emphasized that today’s children appear to have greater access to self-confidence, self-expression, and developmental opportunities. The study suggests that childhood has not disappeared; rather, it has been relocated from public and nature-based experiences to a newly structured experiential domain shaped by surveillance and digitalization. By examining childhood perception through memory-based visual narratives, this research offers both methodological and conceptual contributions to the sociology of childhood.

Anahtar Kelimeler

• Childhood perception
• intergenerational change
• reconstruction
• photovoice
• qualitative research

Destekleyen Kurum

There isn't any.

Etik Beyan

This research was conducted in accordance with the principles of scientific research and publication ethics. Ethical approval was obtained from the Hakkari University Scientific Research and Publication Ethics Committee to implement the research (Document Date and Number: 23.05.2024-82549). Before starting the research process, participants were given detailed explanations of the study's purpose, scope, data collection process, and the fact that participation was voluntary. Informed written and verbal consent was obtained from all participants, and they were informed that they could withdraw from the study at any stage.

Nesiller Arası Karşılaştırmalar Bağlamında Çocukluk Algısının Yeniden İnşası: Fotoses Temelli Nitel Bir Araştırma

Öz

Çocukluk, günümüzde biyolojik bir gelişim evresinden ziyade toplumsal ve kültürel koşullar içinde yeniden şekillenen bir deneyim alanı olarak ele alınmaktadır. Bu çalışma, çocukluk algısındaki nesiller arası dönüşümü yetişkin bireylerin hatırlanan çocukluk deneyimleri ile günümüz çocukluğuna ilişkin değerlendirmelerini birlikte inceleyerek ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında fotoses yöntemi kullanılarak yürütülmüş; farklı sosyo-demografik özelliklere sahip 15 katılımcıdan kendi çocukluklarını ve günümüz çocukluğunu temsil ettiğini düşündükleri fotoğraflar seçmeleri ve bu görseller üzerinden anlatılar oluşturmaları istenmiştir. Veriler tematik analiz yoluyla çözümlenmiştir. Bulgular, geçmiş çocukluk deneyimlerinin doğa temelli oyunlar ve güçlü topluluk ilişkileriyle anlamlandırıldığını; günümüz çocukluğunun ise teknoloji kullanımı, artan ebeveyn gözetimi ve yapılandırılmış yaşam alanlarıyla ilişkilendirildiğini göstermektedir. Bununla birlikte günümüz çocuklarının özgüven, kendini ifade etme ve gelişim fırsatlarına erişim açısından daha avantajlı olduğu da vurgulanmaktadır. Çalışma, çocukluğun ortadan kaybolmadığını; kamusal ve doğa temelli deneyimlerden gözetim ve dijitalleşme tarafından yapılandırılan yeni bir deneyim alanına yeniden yerleştiğini ileri sürmektedir. Bu yönüyle araştırma, çocukluk algısını hafıza temelli görsel anlatılar üzerinden inceleyerek çocukluk sosyolojisine yöntemsel ve kavramsal katkı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Çocukluk algısı
• nesiller arası değişim
• yeniden yapılanma
• fotoses
• nitel araştırma

Destekleyen Kurum

Yoktur

Etik Beyan

Bu araştırma, bilimsel araştırma ve yayın etiği ilkelerine uygun biçimde yürütülmüştür. Araştırmanın uygulanabilmesi için Hakkari Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik Kurulu’ndan gerekli etik kurul onayı alınmıştır (Evrak Tarih ve Sayısı: 23.05.2024-82549). Araştırma sürecine başlamadan önce katılımcılara çalışmanın amacı, kapsamı, veri toplama süreci ve gönüllülük esasına dayandığı ayrıntılı biçimde açıklanmıştır. Tüm katılımcılardan bilgilendirilmiş yazılı ve sözlü onam alınmış, istedikleri herhangi bir aşamada çalışmadan çekilebilecekleri kendilerine bildirilmiştir.

Kaynakça

1. Abitova, G., Kyyakbayeva, U., Abilbakieva, G., Suranshiyeva, M., & Azimbayeva, D. (2025). Creative activities and self-fulfilment in early childhood education. Early Years, 1–13. https://doi.org/10.1080/09575146.2025.2568577
2. Açar, D. ve Duran, R. (2024). Yaşam seyri perspektifinden ebeveynlik: Anne-babaların çocukluk deneyimlerinin günümüz ebeveynlik tutum ve davranışlarına etkisi. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (37), 319-338. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1494208
3. Alan, S. (2025). Çocuk merkezli aile: görünüm ve sorunlar. Muhafazakar Düşünce Dergisi, 21(69-AİLE: Geleneğin Mirası Geleceğin İnşası), 182-206. https://izlik.org/JA58SC74CP
4. Argan, M., Yılmaz, A., Argan, M.T. ve Yetim, G. (2020). Sesimi gören var mı? Fotoses yönteminin spor bilimlerinde kullanım potansiyeline ilişkin kuramsal bir çerçeve. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 25(3), 149–166.
5. Ariès, P. (1962). Centuries of childhood: A social history of family life. Vintage Books.
6. Beck, U. (1992). Risk society: Towards a new modernity. Sage.
7. Bilgili, F.F. (2019). Kentsel mekânda ayrışma bağlamında "çocuk mekânları" Sivas Kardeşler mahallesi örneğinde bir inceleme (Tez No. 546283). [Doktora tezi, İnönü Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
8. Booth, T., & Booth, W. (2003). In the frame: Photovoice and mothers with learning difficulties. Disability & Society, 18(4), 431–442. https://doi.org/10.1080/0968759032000080986

9. Castillo, M., & Guiteres, G. A. (2025). The right to the city for children: Urban spaces through the eyes of the young: El derecho a la ciudad para la infancia: espacios urbanos desde la mirada de los niños. Revista De Justicia Social En La Sociedad Urbana, 1(2), 239–274.
10. Clarke, V., & Braun, V. (2017). Thematic analysis. The Journal of Positive Psychology, 12(3), 297–298. https://doi.org/10.1080/17439760.2016.1262613
11. Creswell, J. W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma desenleri (M. Bütün & S. B. Demir, Çev.). Siyasal Kitabevi.
12. Çalık, M., ve Sözbilir, M. (2014). İçerik analizinin parametreleri. Eğitim ve Bilim, 39(174), 33–38. https://doi.org/10.15390/EB.2014.3412
13. Demir, S.A. (2022). Çocukluğun sosyolojik serüveni ve toplumsal kabulü. Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (11), 53-72. https://izlik.org/JA45YB54AE
14. Demiral, S. (2022). Belirsizliğin ortasında çocukluk deneyimi. ViraVerita E-Dergi, 15, 207-237. https://doi.org/10.47124/viraverita.1076256
15. Dilekçi, A., & Karatay, H. (2023). The effects of the 21st century skills curriculum on the development of students’ creative thinking skills. Thinking Skills and Creativity, 47, 101229. https://doi.org/10.1016/j.tsc.2022.101229
16. Ding, P., Carstensen, T. A., & Jørgensen, G. (2024). Exploring the inclusion of children from a spatial perspective: An analytical framework of the correlation between physical environment and children's inclusion in urban public spaces. Cities, 153, 105293. https://doi.org/10.1016/j.cities.2024.105293
17. Duman, K. P., & Cumart, G. (2024). Oyun temelli öğrenme ve okul öncesi eğitim. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 11(106), 786-795. https://doi.org/10.5281/zenodo.11109503
18. Erdoğan, T., ve Vakıf, B. (2020). Çocukluk sosyolojisinin tarihsel gelişimi ve kuramsal temelleri. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, (44), 461-486. https://doi.org/10.21497/sefad.845480
19. Fivush, R., & Grysman, A. (2023). Accuracy and reconstruction in autobiographical memory:(Re) consolidating neuroscience and sociocultural developmental approaches. Wiley Interdisciplinary Reviews: Cognitive Science, 14(3), e1620. https://doi.org/10.1002/wcs.1620
20. Halbwachs, M. (1992). On collective memory. The University of Chicago Press.
21. Haq, S.N. (2024). The effects of urbanization on traditional family structures. Journal of Social Signs Review, 2(3), 70-79.
22. Hays, S. (1996). The cultural contradictions of motherhood. Yale University Press.
23. James, A., & Prout, A. (1997) A new paradigm for the sociology of childhood? Provenance, promise and problems, in A. James & A. Prout (Eds) Constructing and reconstructing childhood: contemporary issues in the sociological study of childhood, (pp. 7-32). Falmer Press.
24. Kuhl, P.K., Lim, S.S., Guerriero, S., & Damme, D.V. (2019). Developing minds in the digital age. OECD Publishing.
25. Lincoln, Y.S., & Guba, E.G. (1986). But is it rigorous? Trustworthiness and authenticity in naturalistic evaluation. New Directions for Program Evaluation, 1986(30), 73–84. https://doi.org/10.1002/ev.1427
26. Lo, C.K., Chan, E. W., Cho, Y.W., Chan, K.L., Ip, P., & Ho, F.K. (2025). Association between screen time and health-related quality of life: Testing the displacement and relational hypotheses in a prospective cohort study. Computers in Human Behavior Reports, 19, 100720. https://doi.org/10.1016/j.chbr.2025.100720
27. Madoglou, A., Gkinopoulos, T., Xanthopoulos, P., & Kalamaras, D. (2017). Representations of autobiographical nostalgic memories: Generational effect, gender, nostalgia proneness and communication of nostalgic experiences. Journal of Integrated Social Sciences, 7(1), 60-88.
28. Özdemir, N. (2019). Kuşaklararasılık ve kültürel değişme. Çocuk ve Medeniyet, 4(7), 125-149. https://izlik.org/JA22AK72JE
29. Parsons, T. (2014). Family structure and the socialization of the child. In Family: Socialization and interaction process (pp. 35-131). Routledge.
30. Patton, M.Q. (2002). Two decades of developments in qualitative inquiry: A personal, experiential perspective. Qualitative Social Work, 1(3), 261–283. https://doi.org/10.1177/1473325002001003636
31. Piyus, G. (2025). Literary child subjects and childhoods in Kerala: Agency and intersections in the late 20th century. Global Studies of Childhood, 15(2), 179-190. https://doi.org/10.1177/20436106251341220
32. Postman, N. (1982). The Disappearance of Childhood. Vintage Books.
33. Prout, A. (2008). Culture-nature and the construction of childhood. In The international handbook of children, media and culture, (pp. 21-35). Sage.
34. Punch, S. (2020). Why have generational orderings been marginalised in the social sciences including childhood studies? Children’s Geographies, 18(2), 128–140. https://doi.org/10.1080/14733285.2019.1630716
35. Rahimah, R., & Koto, I. (2022). Implications of parenting patterns in the development of early childhood social attitudes. International Journal Reglement & Society (IJRS), 3(2), 129-133. https://doi.org/10.55357/ijrs.v3i2.226
36. Reavey, P. (2020). The return to experience: Psychology and the visual. In A handbook of visual methods in psychology (pp. 20-38). Routledge.
37. Reavey, P., & Johnson, K. (2017). Visual approaches: Using and interpreting images. In The SAGE handbook of qualitative research in psychology, (pp. 354-373). Sage.
38. Saeed, M., & Ali, R. (2025). Sculpting identity in the digital home: Intricacies of maternal social media use in shaping children’s self-concept. The Family Journal, 0(0). https://doi.org/10.1177/10664807251384200
39. Sen, U., & Gredebäck, G. (2025). Urbanization and child development. Human Development, 69(1), 20-47. https://doi.org/10.1159/000541773
40. Sınay, N. & Atmaca, S. (2025). Sosyal medyada çocuk temsilleri: Dijital kültürde çocukluk imgesi. İstanbul Esenyurt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(3), 1-8. https://izlik.org/JA37XX62DP
41. Sormaz, F. ve Yüksel, H. (2012). Değişen çocukluk, oyun ve oyuncağın endüstrileşmesi ve tüketim kültürü. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(3), 985-1008. https://izlik.org/JA83PM97XG
42. Stearns, P. N. (2016). Childhood in world history. Routledge.
43. Şahin, M. (2025). Okul öncesi eğitimde çocuk merkezli yaklaşımlar. M. Şahin (Ed.), Eğitim & Bilim 2025: Kuramdan uygulamaya okul öncesi eğitim içinde (ss. 7-30). Efe Akademi.
44. Tandoğan, O., & Aydın, Ş. (2025). Çocuk oyun alanlarının dönüşümü: Kum oyun alanlarına ilişkin bir analiz. ODTÜ Mimarlık Fakültesi Dergisi, 42(2), 133–158. https://doi.org/10.4305/metu.jfa.2025.2.6
45. Tokpunar, Ş.Ü. ve Koçak, H. (2025). Küçük ekranların büyük etkileri: Çocuklar ve dijital dünyanın etkileşimi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27(Aile Özel Sayısı), 502-520. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1728767
46. Uğur, S. (2018). Geçmişten günümüze şekillenen çocukluk algısı ve çocuk yetiştirme pratikleri. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(45), 227-247.
47. Wang, C., & Burris, M. A. (1994). Empowerment through photo novella: Portraits of participation. Health Education Quarterly, 21(2), 171–186. https://doi.org/10.1177/109019819402100204
48. Wang, C., & Burris, M.A. (1997). Photovoice: Concept, methodology, and use for participatory needs assessment. Health Education & Behavior, 24(3), 369–387. https://doi.org/10.1177/109019819702400309
49. Wu, W., & Wang, Z. (2025). Navigating challenges in allowing children’s outdoor activities in high-rise and high-density urban communities: a qualitative exploration of parental tactics. The Journal of Chinese Sociology, 12(1), 20. https://doi.org/10.1186/s40711-025-00247-x
50. Zeypak, B. D. (2021). 21. yy. Türkiye'sinde çocuk ve çocukluk algısı: değişen anlam ve önemi (Tez No. 678726). [Yüksek lisans tezi, Akdeniz Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.