KEMAL SUNAL FİLMLERİNİN FOLKLORİK İŞLEVLERİ

Öz

Kültür malzemesi olarak folklorik ürünler canlı birer varlıktır. İnsanlığın ortaya çıkışından itibaren her dönem ve ortama göre çeşitli özelliklerde kendini gösteren bu ürünler, ait olduğu milletin kültürünü birebir yansıtmış; toplumun ihtiyaç ve beklentilerine göre şeklen yahut içeriksel olarak değişimler göstermiş ve bu doğrultuda farklı işlevler üstlenmiştir. Erken devirlerden itibaren sözlü kültür ortamında doğup gelişen folklor ürünleri, bireyler arasındaki iletişimi farklı boyutlara taşımıştır. Sonraki süreçte yazıya aktarılan bu ürünler, gelecek nesillere olduğu gibi taşınabilmiş ve söz konusu ürünlerin tarihsel gelişimi bilimsel dayanaklarla incelenebilmiştir. Sonraki kuşaklara ulaştırılabilme bağlamında folklorik ürünlerin yazıdan sonra görsel ve işitsellik kazanarak çeşitli kitle iletişim araçlarına yansıtılması ise halkbilimine farklı boyutlar kazandırmıştır. Öncelikle işlev teorisi ile kültür ortamları hakkında kısa bilgiler verilecek olan bu çalışmada, ayrıca, Türk sinema tarihinde derin izler bırakmış olan komedi sanatçısı Kemal Sunal’ın filmlerinin folklor açısından işlevleri tespit edilmiş ve bu tespitler, söz konusu sanatçının filmlerinden çeşitli örnekler de verilerek tasnif edilmiştir. Bu tasnifler ışığında çalışmamızın sonunda ise birtakım tespit, öneri ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• İşlev Teorisi, Kemal Sunal Filmleri, Folklor-Sinema İlişkisi, Kültür Ortamları, Elektronik Çağda Folklor

FOLKLORIC FUNCTIONS OF KEMAL SUNAL MOVIES

Öz

The folkloric components have an alive features as a cultural materials. These components including some features from every age and context, have the features belong to nation which in it; also traded as formal or contents to requirements and expectations of social however also have certain functions. The folkloric components rising and growing in verbal cultural context since old ages, have an important role of communication between people. These components occuring as writing at the next time, could transferred to the next generations and analysing history of these components by scientific basics. Capturing these components to communicate items as gathering audio visual features have also a main role of the folklore. In the study including the certain in formations about functional theory and the context of culture, the Kemal Sunal movies which had affects on history of the Turkish cinemawill be analysed about its folklorical functions. However these fixations will be classified as giving certain examples from the movies. According to these classifications at the end of the study, there will be some fixations, advices and evaluations.

Anahtar Kelimeler

• Functional theory, Kemal Sunal movies, the realition of folklore-cinema, Contexts of culture, Folklore at the electronic age

Kaynakça

1. ASLANOĞLU, Birgül (Yangın) (2004), 41 Türk Filminde Folklorik Unsurlar, Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi.
2. BİRKALAN, Hande (2000), "Gelenek, Halk Kahramanları, Popüler Medya ve İnek Şaban", folklor/edebiyat, Cilt: VI, Sayı: 23: 47-53.
3. BOYRAZ, Şeref, (2008), "Sözlü Anlatıların Sürekliliği Üzerine Düşünceler", folklor/edebiyat, Sayı: 54: 105-118.
4. ÇEVİK, Mehmet, (2015), "Televizyon Dizileri Halk Hikayelerinin Modern Şekli Midir?", Milli Folklor, S 106: 34-46.
5. ÇOBANOĞLU, Özkul (2005), Halkbilimi Kuramları ve Araştırma Yöntemleri Tarihine Giriş, Ankara: Akçağ Yayınları.
6. DORSON, Richard (1984), Günümüz Folklor Kuramları, (Çev: Nermin Ulutaş), İzmir: Ege Üniversitesi Yayınları.
7. EKİCİ, Metin (2011), Halk Bilgisi (Folklor) Derleme ve İnceleme Yöntemleri, Ankara: Geleneksel Yayıncılık.
8. ERSOY, Ruhi (2004), "Sözlü Kültür Ortamı Kaynaklarının Medyada Kullanımı Bağlamında Gaziantep'te Nevruzla İlgili Bir İnancın Dansa Dönüştürülmesi Serüveni", TÜBAR, XVI: 85-94.

9. KIRMIZI, Nazlı (1990). Geleneksel Anlatılar ve Söyleni Türk Güldürücü Filmleri Üzerine Yapıcı Bir Çözümleme, Eskişehir.
10. KOÇAK, Birgül (2006), “Doğu-Batı Arasında Türk Sineması: Korku Filmleri Üzerine Bir Değerlendirme”, İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Hakemli Dergisi, Sayı 26: 93-104.
11. KÜÇÜKBASMACI, Gülten (2013), "Elektronik Çağda Sözün Satıcıları: Radyo ve Televizyon", Turkish Studies, 8/4: 1063-1080.
12. OĞUZ, Öcal (2014). "Çağdaş Kentte Bir Yeniden Canlandırma Örneği: Çiğdem Günü, Milli Folklor, Sayı: 101: 25-39.
13. OĞUZ, Öcal&Ersoy, Petek (2011). 1960'lardan Günümüze Türk Sinemasının Çocuk Oyunları, Ankara: Gazi Üniversitesi Türk Halkbilimi Araştırma ve Uygulama Merkezi Yayınları.
14. ÖZDEMİR, Nebi (2005), Cumhuriyet Dönemi Türk Eğlence Kültürü, Ankara: Akçağ Yayınları
15. SUNAL, Ali Kemal (1998). TV ve Sinemada Kemal Sunal Güldürüsü, İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Radyo, Televizyon ve Sinema Anabilim Dalı Basılmamış Yüksek Lisans Tezi.
16. SUNAL, Gözde (2012), "Kemal Sunal Güldürülerinde Karakterlerin Temsili", İTÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Yıl: 11, S 21: 519-526.
17. YAYIN, Nerin (2014), "İşlev Teorisi Bağlamında Bir Nasrettin Hoca Fıkrası: Bana Görünme De...", Ali Çelik Armağanı, Ankara: Akçağ Yayınları: 515-525.
18. YILDIRIM, Dursun (1998), Türk Bitiği Araştırma/İnceleme Yazıları,Ankara: Akçağ Yayınları. http://tr.wikipedia.org/wiki/Urfali_Babi, Erişim Tarihi: 20.06.2015