Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

The Transformation of History-Related Learning Areas in Year 7 Social Studies Curricula: A Comparison of the 2005, 2018 and 2024 Programmes

Yıl 2025, Cilt: 6 Sayı: 2, 55 - 76, 30.12.2025
https://doi.org/10.54971/synergy.1760442
https://izlik.org/JA83CF68JM

Öz

Rapid social, economic, political, and cultural transformations in contemporary societies increasingly diversify and complicate the problems individuals encounter. This situation places significant responsibility on the Social Studies course in terms of cultivating individuals who are equipped with democratic values, capable of critical thinking, and able to participate effectively in social life. In this context, the present study comparatively examines the transformation of history-oriented learning domains in 2005, 2018, and 2024 versions of the 7th-grade Social Studies Curriculum in relation to the conceptualization of learning domains, their naming, learning outcomes, process components, skills, and values. The research was designed using the document analysis method, a qualitative research approach. The data sources consisted of the 7th-grade Social Studies curricula published in the relevant years, and the obtained data were analyzed through descriptive analysis and presented in tabular form. The findings reveal that the term “theme,” used in the 2005 curriculum, was restructured as “learning domain” in the 2018 and 2024 curricula; furthermore, the names of these domains evolved from “Journey in Turkish History” to “Culture and Heritage,” and finally to “Our Common Heritage.” It was also determined that the number of learning outcomes decreased over the years, resulting in a more concise and focused curriculum, and that process components were more detailed and comprehensive in the 2024 curriculum. Additionally, the study found that the skills in the 2024 curriculum were reorganized under the categories of disciplinary skills, conceptual skills, socio-emotional learning skills, and literacy skills, while value education—which was systematically introduced in the 2005 curriculum—was reinforced through the core value approach in 2018 and restructured within the “virtue–value–action” framework in the 2024 curriculum. Overall, the findings indicate that integrating these curricular innovations into related undergraduate courses in a holistic manner is essential for ensuring their concrete understanding and effective reflection in instructional practices.

Etik Beyan

Since this research was conducted on written documents and works, it does not require ethical committee approval.

Proje Numarası

-

Kaynakça

  • Akdağ, H. (2009). İlköğretim 6. ve 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi (Konya ili örneği). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21, 2–14.
  • Akhan, N. E., & Özkan, F. (2021). 1968’den günümüze değişen sosyal bilgiler programlarında ekonomi konularının yeri. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 43–62. https://doi.org/10.47479/ihead.708387
  • Akpınar, B., & Aydemir, H. (2012). İlköğretim 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(1), 41–53.
  • Akpınar, M., & Bilgili, A. S. (2018). Sosyal bilgiler 6. sınıf öğretim programı kazanım, beceri ve kavram ilişkisi. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 855–882.
  • Akpınar, M., & Kaymakcı, S. (2012). Ülkemizde sosyal bilgiler öğretiminin genel amaçlarına karşılaştırmalı bir bakış. Kastamonu Eğitim Dergisi, 20(2), 605–626.
  • Aslan, E. (2006). Neden tarih öğretiyoruz? Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 162–174.
  • Aslan, E. (2016). Geçmişten günümüze sosyal bilgiler. D. Dilek (Ed.), Sosyal bilgiler eğitimi içinde. Ankara: Pegem Akademi.
  • Aykaç, N. (2007). İlköğretim sosyal bilgiler dersi eğitim-öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(22), 46–73.
  • Aykaç, N. (2011). Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşundan günümüze sosyal bilgiler programının eğitim programı öğeleri açısından değerlendirilmesi. Elementary Education Online, 10(2), 406–420.
  • Aykırı, K. (2023). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programının STEM’e uygunluğu açısından incelenmesi. Temel Eğitim Dergisi, 20, 51–70.
  • Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27–40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  • Boz, M. (2022). 2005 sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programında yer alan tarih disipliniyle ilgili kazanımların karşılaştırılması. EDUCATIONE, 1(1), 43–68.
  • Bulut, İ., & Arslan, S. (2010). İlköğretim 6. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının uygulamadaki etkililiğinin değerlendirilmesi. International Conference on New Trends in Education and Their Implications, 11(13), 367–379.
  • Bursa, S. (2022). 2018 sosyal bilgiler öğretim programının SOLO taksonomisine göre incelenmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 1015–1032. https://doi.org/10.17679/inuefd.1024442
  • Büyükalan Filiz, S., & Baysal, S. B. (2019). Sosyal bilgiler dersi öğretim programları kazanımlarının revize edilmiş Bloom taksonomisine göre analizi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 234–253. https://doi.org/10.17679/inuefd.435796
  • Can, B. (2019). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarının incelenmesi (Tez No. 579152) [Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
  • Ceylan, M., & Korkmaz, H. (2021). Çoğulculuk ve sosyal bilgiler dersi öğretim programları (1924–2018): Eleştirel bir analiz. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 12(2), 469–499. https://doi.org/10.51460/baebd.992581
  • Creswell, J. W. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5th ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
  • Çakmak, Z., Kaçar, T., & Akgün, İ. H. (2023). Sosyal bilgiler öğretim programına ilişkin sosyal bilgiler alan eğitimcilerinin görüşleri: Bir Q metot analizi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2), 666–689. https://doi.org/10.33711/yyuefd.1290854
  • Çelikkaya, T. (2011). Sosyal bilgiler programında yer alan becerilerin kazandırılma düzeyi: Öğretmen görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 19(3), 969–990.
  • Çelikkaya, T., & Kürümlüoğlu, M. (2018). Yenilenen sosyal bilgiler öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(11), 104–120.
  • Çeliktaş, G. B., & Sönmez, Ö. F. (2021). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Tokat ili örneği). Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 6(2), 257–276.
  • Çetin, F. (2007). İlköğretim 4. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi (Meram ilçesi örneği) (Tez No. 217369) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
  • Çiftçi, B., & Akça, D. (2019). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler öğretim programlarının coğrafi beceri ve coğrafi kazanım alanlarının karşılaştırılması. Journal of New Approaches in Education, 2(1), 33–59.
  • Çiydem, E., & Kaymakcı, S. (2021). Türkiye’de sosyal bilgiler dersinin yönelimi üzerine bir değerlendirme. İnsan ve İnsan, 8(27), 179–207.
  • Çöl, M. (2022). 2005 ve 2017 sosyal bilgiler öğretim programlarının sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşlerine göre karşılaştırmalı değerlendirilmesi [Doktora tezi, Pamukkale Üniversitesi].
  • Dallı, C., & Çakmak, M. A. (2020). 2018 sosyal bilgiler öğretim programında Türk tarihi ve kültürü konularının yeri. Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(2), 53–56.
  • Demir, F. B., & Oğuz Haçat, S. (2018). Sosyal bilim disiplinlerine göre 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programındaki kazanımların değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Bilgilerde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 2(2), 27–56.
  • Diken, F., & Ablak, S. (2023). Sosyal bilgiler dersi öğretim programının kültürel yetkinlik ve beceriler ışığında incelenmesi: Türkiye 2018 programı örneği. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 62–76. https://doi.org/10.17556/erziefd.1367145
  • Dilek, G. (2012). Tarih öğretiminde toplumsal cinsiyet: 6. sınıf öğrencilerinin perspektifinden tarihsel süreçte kadın hakları ve kadın imgesi (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Doğanay, A. (2002). Sosyal bilgiler öğretimi. C. Öztürk & D. Dilek (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 15–46). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
  • Doğanay, A., & Sarı, M. (2008). Öğretmen gözüyle yeni sosyal bilgiler programı: Adana ilinde bir araştırma. Elementary Education Online, 7(2), 468–484.
  • Döner, N., & Gülüm, K. (2019). 2018 sosyal bilgiler programı ortaokul müfredat değişikliği ve öğretmen görüşleri. Turkish Studies, 14(4), 2205–2233.
  • Ece, B. (2007). İlköğretim birinci kademe 2005 sosyal bilgiler programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Afyonkarahisar ili örneği) (Tez No. 206188) [Yüksek lisans tezi, Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi].
  • Eker, S. (2005). 2005 sosyal bilgiler öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler öğretim programının karşılaştırmalı analizi. Al-Farabi International Journal on Social Sciences, 5(1), 86–103.
  • Eker, S. (2020). 2005 sosyal bilgiler öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler öğretim programının karşılaştırmalı analizi. Al-Farabi International Journal on Social Sciences, 5(1), 86–103.
  • Er, A. R., & Bayındır, N. (2015). Sosyal bilgiler dersi öğretmenlerinin tarih konularının öğretimine ilişkin değer kazanımı ile öğretim programı hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(4), 357–379.
  • Erköse, E. (2007). Yenilenen 6. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşlerine göre değerlendirilmesi (Sakarya ili örneği) (Tez No. 210384) [Yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi].
  • Esemen, A. (2018). 2018 sosyal bilgiler öğretim programı kazanımlarında evrensel değerler. Ulusal Eğitim Akademisi Dergisi, 4(2), 89–109. https://doi.org/10.32960/uead.743762
  • Gültekin, M., Gürdoğan Bayır, Ö., & Göz, N. L. (2013). 2004 sosyal bilgiler öğretim programında yeni anlayışlar: 1998 öğretim programından farklılıkları açısından bir inceleme. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 12(46), 24–49.
  • Kafa, E. (2021). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler öğretim programlarının toplumsal cinsiyet bağlamında karşılaştırmalı analizi. Vankulu Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8, 83–106.
  • Kalaycı, N., & Baysal, S. B. (2019). Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi (2005–2017–2018). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 106–129.
  • Kalaycı, N., & Baysal, S. B. (2020). Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi (2005, 2017, 2018). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 106–129. https://doi.org/10.32709/akusosbil.544022
  • Karakuş, M., & Akbaş, O. (2024). (Metinde yalnızca atıf verilmiş, tam künyesi belirtilmemiş.)
  • Karasu-Avcı, E., & Ünal-İbret, B. (2018). Toplumsal kimliğin oluşumunda sosyal bilgiler dersinin rolünün incelenmesi: Sosyal bilgiler öğretim programları (1968, 1998, 2005). Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (29), 337–375.
  • Kaymakcı, S. (2009). Yeni sosyal bilgiler programı neler getirdi? Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi Prof. Dr. Reşat Genç’e Armağan Özel Sayısı, 29(5), 1530–1545.
  • Kaymakcı, S. (2012). Sosyal bilgiler öğretim programında ilişkilendirmeler. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 273–304.
  • Kaymakcı, S. (2015). Öğretmen görüşleri ışığında 1998 ve 2005 sosyal bilgiler öğretim programlarındaki değişimi anlamak. Eğitim ve Bilim, 40(181), 293–309.
  • Keçe, M. (2013). Sosyal bilgiler öğretim programında yer alan tarih konuları: Öğretmen görüşlerine dayalı nitel bir araştırma. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(4), 343–361.
  • Keçe, M., & Merey, Z. (2011). İlköğretim sosyal bilgiler kazanımlarının sosyal bilimler disiplinlerine ve disiplinlerarası anlayışa uygunluğunun belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 110–139.
  • Kılıçoğlu, G. (2009). Sosyal bilgiler programı ve öğretmen yeterlilikleri. M. Safran (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 3–64). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kılıçoğlu, G., & Aydemir, A. (2022). Türkiye’deki 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarına yönelik bir değerlendirme: SWOT analizi. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 13(5), 275–296. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1169598
  • Kıroğlu, K. (2006). Yeni İlköğretim Programları (1-5. Sınıflar): Öğretenler ve Öğrenenler İçin Ek Açıklamalarla. Ankara: PegemA Yayıncılık.
  • Kop, Y., & Katılmış, A. (2016). İlköğretim 5. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programında yer alan tarihî kavramların kazandırılma düzeyi. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 85–100.
  • Korkmaz, S. M., & Güler, H. (2020). 1926’dan günümüze ilköğretim okullarının programları ve sosyal bilgiler. Asia Minor Studies, 8(2), 501–512. https://doi.org/10.17067/asm.738144
  • Kuru, G., & Şimşek, A. (2020). 2005 ve 2018 Sosyal bilgiler ders kitaplarındaki derse özgü becerilerin öğretiminin karşılaştırılması. Kastamonu Education Journal, 28(6), 2411–2423.
  • MEB. (2005). İlköğretim sosyal bilgiler dersi öğretim programı ve kılavuzu (4–5. sınıflar). Ankara: MEB Yayınları.
  • MEB. (2011a). Sosyal bilgiler dersi (4–5. sınıflar) öğretim programı ve kılavuzu. Ankara: MEB.
  • MEB. (2011b). Sosyal bilgiler dersi (6–7. sınıflar) öğretim programı ve kılavuzu. Ankara: MEB.
  • MEB. (2018). Sosyal bilgiler dersi öğretim programı (İlkokul ve ortaokul 4, 5, 6 ve 7. sınıflar). Ankara: MEB.
  • Merriam, S. B. (2009). Qualitative research: A guide to design and implementation. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
  • Mutluer, C. (2013). Sosyal bilgiler programlarında yer alan beceriler hakkında sosyal bilgiler öğretmen görüşleri (İzmir Menemen örneği). Turkish Studies, 8(7), 355–362.
  • NCSS. (2010). National curriculum standards for social studies: A framework for teaching, learning, and assessment. 30.11.2025 tarihinde https://www.socialstudies.org/standards/introduction adresinden erişildi.
  • O’Leary, Z. (2017). The essential guide to doing your research project (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
  • Ocak, G., & Kocaman, B. (2021). 2018 yılı 5. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının değerlendirilmesi. International Journal of Field Education, 7(1), 1–24.
  • Önger, S., & Duman, S. N. (2024). 2018, 2023 ve 2024 Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırılması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 15(2), 1308–1339. https://doi.org/10.51460/baebd.1450941
  • Önlen, M., Tatan, M., & İbret, B. Ü. (2020). 2005–2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programı 5, 6 ve 7. sınıf kazanımlarının yenilenen Bloom taksonomisine göre karşılaştırmalı analizi. Türkiye Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 5(1), 2–13.
  • Öztürk, C. (2006). Sosyal bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir bakış. C. Öztürk (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi: Yapılandırmacı bir yaklaşım içinde. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
  • Öztürk, C. (2007). Sosyal bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir yaklaşım. C. Öztürk (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi: Yapılandırmacı bir yaklaşım içinde. Ankara: Pegem Akademi.
  • Öztürk, C. (2009). Sosyal bilgiler: Kavram, içerik ve program. C. Öztürk (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 1–31). Ankara: Pegem Akademi.
  • Öztürk, C. (Ed.). (2012). Sosyal bilgiler öğretimi: Demokratik vatandaşlık eğitimi. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Öztürk, C., & Kafadar, T. (2020). Evaluation of the 2018 social studies curriculum. Trakya Eğitim Dergisi, 10(1), 112–126. https://doi.org/10.24315/tred.550508
  • Pehlivan, N., Keskin, Y., & Keskin, K. (2023). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarında tarihsel düşünme becerileri. International Journal of Values in Education and Society, 1(1), 55–69.
  • Pınar, A. (2008). 6. sınıf sosyal bilgiler programının coğrafya içerikli ünitelerine ilişkin sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşleri (Konya ili örneği) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi].
  • Semenderoğlu, A., & Gülersoy, A. E. (2005). Eski ve yeni 4. ve 5. sınıf sosyal bilgiler öğretim programlarının değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 141–152.
  • Sönmez, V. (2005). Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi öğretmen kılavuzu. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Sönmez, V., & Alacapınar, F. (2016). Eğitimde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Şen, A. (2019). Vatandaşlık eğitiminde değişiklik ve süreklilikler: 2018 sosyal bilgiler öğretim programı nasıl bir vatandaşlık eğitimi öngörüyor? Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi – Journal of Qualitative Research in Education, 7(1), 1-28. doi:10.14689/issn.2148-2624.1.7c1s.1m
  • Taş, H., & Kıroğlu, K. (2018). 2017 ilkokul sosyal bilgiler dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Elementary Education Online, 17(2), 697–716.
  • Tay, B. (2010). 1998 ve 2005 ilköğretim sosyal bilgiler programında nedensellik. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(1), 173–198.
  • Tay, B. (2017). 2005 sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile 2017 sosyal bilgiler dersi taslak öğretim programının karşılaştırması. International Journal of Eurasia Social Sciences, 8(27), 461–487.
  • Temur, S. (2022). 2018 7. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının anahtar yetkinlikler bakımından incelenmesi. Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2), 207–226.
  • Tonga, D., & Erdoğan, E. (2022). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programında kazanım, değer ve beceri ilişkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(30), 58–84.
  • Turan, R. (2016). Millî tarih’ten sosyal bilgiler’e Türkiye’de ilköğretim düzeyinde tarih öğretimi. The Journal of Academic Social Science Studies, 49, 257–278.
  • Turan, R. (2018). Sosyal bilgiler eğitimi ve tarih. R. Turan & T. Yıldırım (Ed.), Sosyal bilgilerin temelleri içinde. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Turan, R. (2019). 2018 sosyal bilgiler programının disiplinlerarası yapısının incelenmesi. Journal of Innovative Research in Social Studies, 2(2), 166–190.
  • Turan, R. (2020). 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri (Aksaray ili örneği). Mavi Atlas, 8(2), 256–277. https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.744979
  • Turan, R. (2021). Türkiye’de yapılandırmacı yaklaşıma geçişin ilköğretim sosyal bilgiler dersi kapsamında tarih öğretimi üzerindeki etkileri (1998–2018). Kesit Akademi Dergisi, 7(29), 153–187.
  • Uğur, A., Coşkun Keskin, S., & Şenel, T. (2022). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin 2018 sosyal bilgiler öğretim programına yönelik görüşleri. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, 3(1), 17–37.
  • Ünal, F., & Özmen, C. (2012). 1998 ile 2005 4–7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programları ve ders kitaplarında yer alan Türk dünyası konularının karşılaştırılması. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(22), 445–459.
  • Yalçın, A., & Akhan, N. E. (2019). Cumhuriyetten günümüze sosyal bilgiler programlarının sosyal bilgiler öğretim yaklaşımlarına göre incelenmesi. Kurumsal Eğitimbilim Dergisi, 12(3), 842–873. https://doi.org/10.30831/akukeg.414578
  • Yancı, Ü., & Evci, N. (2021). 2005–2018 sosyal bilgiler öğretim programları ve sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan seyahatnamelerin değerlendirilmesi. Cumhuriyet International Journal of Education, 10(1), 372–391. https://doi.org/10.30703/cije.723728
  • Yapıcı, M., & Demirdelen, C. (2007). İlköğretim 4. sınıf sosyal bilgiler öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Elementary Education Online, 6(2), 204–212.
  • Yeşilbursa, C. C., & Yalın, F. A. (2018). 2005 sosyal bilgiler öğretim programında yer alan bazı değerlere yönelik öğrenci görüşleri: Suriyeliler örneklemi. International Journal of Education Technology and Scientific Research, 5, 1–16.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Yıldırım, Y., & Çalışkan, A. (2024). 2024 Sosyal bilgiler dersi öğretim programının 2005, 2015 ve 2018 programlarıyla karşılaştırmalı analizi. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal ve Beşerî Bilimler Dergisi, 8(1), 108–142.
  • Yıldırım, Y., & Çalışkan, H. (2017). 2005 ile 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarındaki değerlere ve değerler eğitimine ilişkin öğretmen görüşleri. Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 1(1), 7–23.

7. Sınıf Sosyal Bilgiler Öğretim Programlarında Tarih Konulu Öğrenme Alanlarının Dönüşümü: 2005, 2018 ve 2024 Programlarının Karşılaştırılması

Yıl 2025, Cilt: 6 Sayı: 2, 55 - 76, 30.12.2025
https://doi.org/10.54971/synergy.1760442
https://izlik.org/JA83CF68JM

Öz

Günümüz toplumlarında hızla değişen sosyal, ekonomik, politik ve kültürel dinamikler, bireylerin karşılaştığı sorunları çeşitlendirmekte ve karmaşıklaştırmaktadır. Bu durum, demokratik değerlerle donanmış, eleştirel düşünebilen ve toplumsal yaşama etkin biçimde katılabilen bireyler yetiştirme noktasında Sosyal Bilgiler dersine önemli bir sorumluluk yüklemektedir. Bu bağlamda gerçekleştirilen bu araştırmada, 7. sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programlarının 2005, 2018 ve 2024 sürümlerinde yer alan tarih konulu öğrenme alanlarının; öğrenme alanı kavramı, isimlendirmeleri, kazanım/öğrenme çıktıları, süreç bileşenleri, beceriler ve değerler boyutlarında geçirdiği dönüşüm nitel araştırma desenlerinden olan doküman incelemesi yöntemiyle karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Araştırmanın veri kaynağını, ilgili yıllara ait 7. sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programları oluşturmuş; elde edilen veriler betimsel analiz tekniğiyle çözümlenerek tablolar hâlinde sunulmuştur. Bulgular, 2005 Programı’nda “tema” olarak kullanılan kavramın 2018 ve 2024 programlarında “öğrenme alanı” biçiminde yeniden yapılandırıldığını; öğrenme alanı adlarının zaman içinde “Türk Tarihinde Yolculuk”tan “Kültür ve Miras”a ve son olarak “Ortak Mirasımız”a dönüştüğünü ortaya koymuştur. Ayrıca kazanım/öğrenme çıktısı sayılarının yıllar içinde azaltılarak programın daha sade ve odaklı bir yapıya kavuşturulduğu, 2024 Programı’nda ise süreç bileşenlerinin daha kapsamlı ve ayrıntılı bir biçimde düzenlendiği tespit edilmiştir. Bunun yanında becerilerin 2024 Programı’nda alan becerileri, kavramsal beceriler, sosyal-duygusal öğrenme becerileri ve okuryazarlık becerileri başlıkları altında yeniden sınıflandırıldığı; değer eğitiminin ise 2005 Programı’nda sistematik biçimde başlatılıp 2018’de kök değer yaklaşımıyla güçlendirildiği ve 2024’te “erdem–değer–eylem” çerçevesiyle yeniden yapılandırıldığı belirlenmiştir. Elde edilen tüm bulgular, program değişikliklerinin somut olarak anlaşılabilmesi ve öğretim uygulamalarına yansıtılabilmesi için söz konusu yeniliklerin lisans düzeyindeki ilgili derslere bütüncül biçimde entegre edilmesinin önemli olduğunu göstermektedir.

Etik Beyan

Bu araştırma yazılı belge ve eserler üzerinde gerçekleştirildiğinden etik kurul onayı gerektirmemektedir.

Destekleyen Kurum

-

Proje Numarası

-

Teşekkür

-

Kaynakça

  • Akdağ, H. (2009). İlköğretim 6. ve 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi (Konya ili örneği). Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21, 2–14.
  • Akhan, N. E., & Özkan, F. (2021). 1968’den günümüze değişen sosyal bilgiler programlarında ekonomi konularının yeri. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 43–62. https://doi.org/10.47479/ihead.708387
  • Akpınar, B., & Aydemir, H. (2012). İlköğretim 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(1), 41–53.
  • Akpınar, M., & Bilgili, A. S. (2018). Sosyal bilgiler 6. sınıf öğretim programı kazanım, beceri ve kavram ilişkisi. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 855–882.
  • Akpınar, M., & Kaymakcı, S. (2012). Ülkemizde sosyal bilgiler öğretiminin genel amaçlarına karşılaştırmalı bir bakış. Kastamonu Eğitim Dergisi, 20(2), 605–626.
  • Aslan, E. (2006). Neden tarih öğretiyoruz? Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 162–174.
  • Aslan, E. (2016). Geçmişten günümüze sosyal bilgiler. D. Dilek (Ed.), Sosyal bilgiler eğitimi içinde. Ankara: Pegem Akademi.
  • Aykaç, N. (2007). İlköğretim sosyal bilgiler dersi eğitim-öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 6(22), 46–73.
  • Aykaç, N. (2011). Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşundan günümüze sosyal bilgiler programının eğitim programı öğeleri açısından değerlendirilmesi. Elementary Education Online, 10(2), 406–420.
  • Aykırı, K. (2023). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programının STEM’e uygunluğu açısından incelenmesi. Temel Eğitim Dergisi, 20, 51–70.
  • Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27–40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  • Boz, M. (2022). 2005 sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programında yer alan tarih disipliniyle ilgili kazanımların karşılaştırılması. EDUCATIONE, 1(1), 43–68.
  • Bulut, İ., & Arslan, S. (2010). İlköğretim 6. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının uygulamadaki etkililiğinin değerlendirilmesi. International Conference on New Trends in Education and Their Implications, 11(13), 367–379.
  • Bursa, S. (2022). 2018 sosyal bilgiler öğretim programının SOLO taksonomisine göre incelenmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 1015–1032. https://doi.org/10.17679/inuefd.1024442
  • Büyükalan Filiz, S., & Baysal, S. B. (2019). Sosyal bilgiler dersi öğretim programları kazanımlarının revize edilmiş Bloom taksonomisine göre analizi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 234–253. https://doi.org/10.17679/inuefd.435796
  • Can, B. (2019). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarının incelenmesi (Tez No. 579152) [Yüksek lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
  • Ceylan, M., & Korkmaz, H. (2021). Çoğulculuk ve sosyal bilgiler dersi öğretim programları (1924–2018): Eleştirel bir analiz. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 12(2), 469–499. https://doi.org/10.51460/baebd.992581
  • Creswell, J. W. (2018). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (5th ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
  • Çakmak, Z., Kaçar, T., & Akgün, İ. H. (2023). Sosyal bilgiler öğretim programına ilişkin sosyal bilgiler alan eğitimcilerinin görüşleri: Bir Q metot analizi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2), 666–689. https://doi.org/10.33711/yyuefd.1290854
  • Çelikkaya, T. (2011). Sosyal bilgiler programında yer alan becerilerin kazandırılma düzeyi: Öğretmen görüşleri. Kastamonu Eğitim Dergisi, 19(3), 969–990.
  • Çelikkaya, T., & Kürümlüoğlu, M. (2018). Yenilenen sosyal bilgiler öğretim programına yönelik öğretmen görüşleri. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(11), 104–120.
  • Çeliktaş, G. B., & Sönmez, Ö. F. (2021). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Tokat ili örneği). Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 6(2), 257–276.
  • Çetin, F. (2007). İlköğretim 4. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi (Meram ilçesi örneği) (Tez No. 217369) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi]. Ulusal Tez Merkezi.
  • Çiftçi, B., & Akça, D. (2019). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler öğretim programlarının coğrafi beceri ve coğrafi kazanım alanlarının karşılaştırılması. Journal of New Approaches in Education, 2(1), 33–59.
  • Çiydem, E., & Kaymakcı, S. (2021). Türkiye’de sosyal bilgiler dersinin yönelimi üzerine bir değerlendirme. İnsan ve İnsan, 8(27), 179–207.
  • Çöl, M. (2022). 2005 ve 2017 sosyal bilgiler öğretim programlarının sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşlerine göre karşılaştırmalı değerlendirilmesi [Doktora tezi, Pamukkale Üniversitesi].
  • Dallı, C., & Çakmak, M. A. (2020). 2018 sosyal bilgiler öğretim programında Türk tarihi ve kültürü konularının yeri. Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 1(2), 53–56.
  • Demir, F. B., & Oğuz Haçat, S. (2018). Sosyal bilim disiplinlerine göre 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programındaki kazanımların değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Bilgilerde Yeni Yaklaşımlar Dergisi, 2(2), 27–56.
  • Diken, F., & Ablak, S. (2023). Sosyal bilgiler dersi öğretim programının kültürel yetkinlik ve beceriler ışığında incelenmesi: Türkiye 2018 programı örneği. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 62–76. https://doi.org/10.17556/erziefd.1367145
  • Dilek, G. (2012). Tarih öğretiminde toplumsal cinsiyet: 6. sınıf öğrencilerinin perspektifinden tarihsel süreçte kadın hakları ve kadın imgesi (Doktora tezi). Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Doğanay, A. (2002). Sosyal bilgiler öğretimi. C. Öztürk & D. Dilek (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 15–46). Ankara: Pegem A Yayıncılık.
  • Doğanay, A., & Sarı, M. (2008). Öğretmen gözüyle yeni sosyal bilgiler programı: Adana ilinde bir araştırma. Elementary Education Online, 7(2), 468–484.
  • Döner, N., & Gülüm, K. (2019). 2018 sosyal bilgiler programı ortaokul müfredat değişikliği ve öğretmen görüşleri. Turkish Studies, 14(4), 2205–2233.
  • Ece, B. (2007). İlköğretim birinci kademe 2005 sosyal bilgiler programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Afyonkarahisar ili örneği) (Tez No. 206188) [Yüksek lisans tezi, Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi].
  • Eker, S. (2005). 2005 sosyal bilgiler öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler öğretim programının karşılaştırmalı analizi. Al-Farabi International Journal on Social Sciences, 5(1), 86–103.
  • Eker, S. (2020). 2005 sosyal bilgiler öğretim programı ile 2018 sosyal bilgiler öğretim programının karşılaştırmalı analizi. Al-Farabi International Journal on Social Sciences, 5(1), 86–103.
  • Er, A. R., & Bayındır, N. (2015). Sosyal bilgiler dersi öğretmenlerinin tarih konularının öğretimine ilişkin değer kazanımı ile öğretim programı hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(4), 357–379.
  • Erköse, E. (2007). Yenilenen 6. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşlerine göre değerlendirilmesi (Sakarya ili örneği) (Tez No. 210384) [Yüksek lisans tezi, Sakarya Üniversitesi].
  • Esemen, A. (2018). 2018 sosyal bilgiler öğretim programı kazanımlarında evrensel değerler. Ulusal Eğitim Akademisi Dergisi, 4(2), 89–109. https://doi.org/10.32960/uead.743762
  • Gültekin, M., Gürdoğan Bayır, Ö., & Göz, N. L. (2013). 2004 sosyal bilgiler öğretim programında yeni anlayışlar: 1998 öğretim programından farklılıkları açısından bir inceleme. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 12(46), 24–49.
  • Kafa, E. (2021). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler öğretim programlarının toplumsal cinsiyet bağlamında karşılaştırmalı analizi. Vankulu Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8, 83–106.
  • Kalaycı, N., & Baysal, S. B. (2019). Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi (2005–2017–2018). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 106–129.
  • Kalaycı, N., & Baysal, S. B. (2020). Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırmalı analizi (2005, 2017, 2018). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 106–129. https://doi.org/10.32709/akusosbil.544022
  • Karakuş, M., & Akbaş, O. (2024). (Metinde yalnızca atıf verilmiş, tam künyesi belirtilmemiş.)
  • Karasu-Avcı, E., & Ünal-İbret, B. (2018). Toplumsal kimliğin oluşumunda sosyal bilgiler dersinin rolünün incelenmesi: Sosyal bilgiler öğretim programları (1968, 1998, 2005). Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (29), 337–375.
  • Kaymakcı, S. (2009). Yeni sosyal bilgiler programı neler getirdi? Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi Prof. Dr. Reşat Genç’e Armağan Özel Sayısı, 29(5), 1530–1545.
  • Kaymakcı, S. (2012). Sosyal bilgiler öğretim programında ilişkilendirmeler. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 273–304.
  • Kaymakcı, S. (2015). Öğretmen görüşleri ışığında 1998 ve 2005 sosyal bilgiler öğretim programlarındaki değişimi anlamak. Eğitim ve Bilim, 40(181), 293–309.
  • Keçe, M. (2013). Sosyal bilgiler öğretim programında yer alan tarih konuları: Öğretmen görüşlerine dayalı nitel bir araştırma. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(4), 343–361.
  • Keçe, M., & Merey, Z. (2011). İlköğretim sosyal bilgiler kazanımlarının sosyal bilimler disiplinlerine ve disiplinlerarası anlayışa uygunluğunun belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8(1), 110–139.
  • Kılıçoğlu, G. (2009). Sosyal bilgiler programı ve öğretmen yeterlilikleri. M. Safran (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 3–64). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Kılıçoğlu, G., & Aydemir, A. (2022). Türkiye’deki 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarına yönelik bir değerlendirme: SWOT analizi. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 13(5), 275–296. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1169598
  • Kıroğlu, K. (2006). Yeni İlköğretim Programları (1-5. Sınıflar): Öğretenler ve Öğrenenler İçin Ek Açıklamalarla. Ankara: PegemA Yayıncılık.
  • Kop, Y., & Katılmış, A. (2016). İlköğretim 5. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programında yer alan tarihî kavramların kazandırılma düzeyi. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 85–100.
  • Korkmaz, S. M., & Güler, H. (2020). 1926’dan günümüze ilköğretim okullarının programları ve sosyal bilgiler. Asia Minor Studies, 8(2), 501–512. https://doi.org/10.17067/asm.738144
  • Kuru, G., & Şimşek, A. (2020). 2005 ve 2018 Sosyal bilgiler ders kitaplarındaki derse özgü becerilerin öğretiminin karşılaştırılması. Kastamonu Education Journal, 28(6), 2411–2423.
  • MEB. (2005). İlköğretim sosyal bilgiler dersi öğretim programı ve kılavuzu (4–5. sınıflar). Ankara: MEB Yayınları.
  • MEB. (2011a). Sosyal bilgiler dersi (4–5. sınıflar) öğretim programı ve kılavuzu. Ankara: MEB.
  • MEB. (2011b). Sosyal bilgiler dersi (6–7. sınıflar) öğretim programı ve kılavuzu. Ankara: MEB.
  • MEB. (2018). Sosyal bilgiler dersi öğretim programı (İlkokul ve ortaokul 4, 5, 6 ve 7. sınıflar). Ankara: MEB.
  • Merriam, S. B. (2009). Qualitative research: A guide to design and implementation. San Francisco, CA: Jossey-Bass.
  • Mutluer, C. (2013). Sosyal bilgiler programlarında yer alan beceriler hakkında sosyal bilgiler öğretmen görüşleri (İzmir Menemen örneği). Turkish Studies, 8(7), 355–362.
  • NCSS. (2010). National curriculum standards for social studies: A framework for teaching, learning, and assessment. 30.11.2025 tarihinde https://www.socialstudies.org/standards/introduction adresinden erişildi.
  • O’Leary, Z. (2017). The essential guide to doing your research project (3rd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.
  • Ocak, G., & Kocaman, B. (2021). 2018 yılı 5. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının değerlendirilmesi. International Journal of Field Education, 7(1), 1–24.
  • Önger, S., & Duman, S. N. (2024). 2018, 2023 ve 2024 Sosyal bilgiler öğretim programlarının karşılaştırılması. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 15(2), 1308–1339. https://doi.org/10.51460/baebd.1450941
  • Önlen, M., Tatan, M., & İbret, B. Ü. (2020). 2005–2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programı 5, 6 ve 7. sınıf kazanımlarının yenilenen Bloom taksonomisine göre karşılaştırmalı analizi. Türkiye Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 5(1), 2–13.
  • Öztürk, C. (2006). Sosyal bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir bakış. C. Öztürk (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi: Yapılandırmacı bir yaklaşım içinde. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
  • Öztürk, C. (2007). Sosyal bilgiler: Toplumsal yaşama disiplinlerarası bir yaklaşım. C. Öztürk (Ed.), Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi: Yapılandırmacı bir yaklaşım içinde. Ankara: Pegem Akademi.
  • Öztürk, C. (2009). Sosyal bilgiler: Kavram, içerik ve program. C. Öztürk (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi içinde (ss. 1–31). Ankara: Pegem Akademi.
  • Öztürk, C. (Ed.). (2012). Sosyal bilgiler öğretimi: Demokratik vatandaşlık eğitimi. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
  • Öztürk, C., & Kafadar, T. (2020). Evaluation of the 2018 social studies curriculum. Trakya Eğitim Dergisi, 10(1), 112–126. https://doi.org/10.24315/tred.550508
  • Pehlivan, N., Keskin, Y., & Keskin, K. (2023). 2005 ve 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarında tarihsel düşünme becerileri. International Journal of Values in Education and Society, 1(1), 55–69.
  • Pınar, A. (2008). 6. sınıf sosyal bilgiler programının coğrafya içerikli ünitelerine ilişkin sosyal bilgiler öğretmenlerinin görüşleri (Konya ili örneği) [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi].
  • Semenderoğlu, A., & Gülersoy, A. E. (2005). Eski ve yeni 4. ve 5. sınıf sosyal bilgiler öğretim programlarının değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 141–152.
  • Sönmez, V. (2005). Hayat bilgisi ve sosyal bilgiler öğretimi öğretmen kılavuzu. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Sönmez, V., & Alacapınar, F. (2016). Eğitimde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Şen, A. (2019). Vatandaşlık eğitiminde değişiklik ve süreklilikler: 2018 sosyal bilgiler öğretim programı nasıl bir vatandaşlık eğitimi öngörüyor? Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi – Journal of Qualitative Research in Education, 7(1), 1-28. doi:10.14689/issn.2148-2624.1.7c1s.1m
  • Taş, H., & Kıroğlu, K. (2018). 2017 ilkokul sosyal bilgiler dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Elementary Education Online, 17(2), 697–716.
  • Tay, B. (2010). 1998 ve 2005 ilköğretim sosyal bilgiler programında nedensellik. Kastamonu Eğitim Dergisi, 18(1), 173–198.
  • Tay, B. (2017). 2005 sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile 2017 sosyal bilgiler dersi taslak öğretim programının karşılaştırması. International Journal of Eurasia Social Sciences, 8(27), 461–487.
  • Temur, S. (2022). 2018 7. sınıf sosyal bilgiler dersi öğretim programının anahtar yetkinlikler bakımından incelenmesi. Muş Alparslan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2), 207–226.
  • Tonga, D., & Erdoğan, E. (2022). 2018 sosyal bilgiler dersi öğretim programında kazanım, değer ve beceri ilişkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(30), 58–84.
  • Turan, R. (2016). Millî tarih’ten sosyal bilgiler’e Türkiye’de ilköğretim düzeyinde tarih öğretimi. The Journal of Academic Social Science Studies, 49, 257–278.
  • Turan, R. (2018). Sosyal bilgiler eğitimi ve tarih. R. Turan & T. Yıldırım (Ed.), Sosyal bilgilerin temelleri içinde. Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Turan, R. (2019). 2018 sosyal bilgiler programının disiplinlerarası yapısının incelenmesi. Journal of Innovative Research in Social Studies, 2(2), 166–190.
  • Turan, R. (2020). 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri (Aksaray ili örneği). Mavi Atlas, 8(2), 256–277. https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.744979
  • Turan, R. (2021). Türkiye’de yapılandırmacı yaklaşıma geçişin ilköğretim sosyal bilgiler dersi kapsamında tarih öğretimi üzerindeki etkileri (1998–2018). Kesit Akademi Dergisi, 7(29), 153–187.
  • Uğur, A., Coşkun Keskin, S., & Şenel, T. (2022). Sosyal bilgiler öğretmenlerinin 2018 sosyal bilgiler öğretim programına yönelik görüşleri. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, 3(1), 17–37.
  • Ünal, F., & Özmen, C. (2012). 1998 ile 2005 4–7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programları ve ders kitaplarında yer alan Türk dünyası konularının karşılaştırılması. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(22), 445–459.
  • Yalçın, A., & Akhan, N. E. (2019). Cumhuriyetten günümüze sosyal bilgiler programlarının sosyal bilgiler öğretim yaklaşımlarına göre incelenmesi. Kurumsal Eğitimbilim Dergisi, 12(3), 842–873. https://doi.org/10.30831/akukeg.414578
  • Yancı, Ü., & Evci, N. (2021). 2005–2018 sosyal bilgiler öğretim programları ve sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan seyahatnamelerin değerlendirilmesi. Cumhuriyet International Journal of Education, 10(1), 372–391. https://doi.org/10.30703/cije.723728
  • Yapıcı, M., & Demirdelen, C. (2007). İlköğretim 4. sınıf sosyal bilgiler öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Elementary Education Online, 6(2), 204–212.
  • Yeşilbursa, C. C., & Yalın, F. A. (2018). 2005 sosyal bilgiler öğretim programında yer alan bazı değerlere yönelik öğrenci görüşleri: Suriyeliler örneklemi. International Journal of Education Technology and Scientific Research, 5, 1–16.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
  • Yıldırım, Y., & Çalışkan, A. (2024). 2024 Sosyal bilgiler dersi öğretim programının 2005, 2015 ve 2018 programlarıyla karşılaştırmalı analizi. Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal ve Beşerî Bilimler Dergisi, 8(1), 108–142.
  • Yıldırım, Y., & Çalışkan, H. (2017). 2005 ile 2017 sosyal bilgiler dersi öğretim programlarındaki değerlere ve değerler eğitimine ilişkin öğretmen görüşleri. Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 1(1), 7–23.
Toplam 97 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sosyal Bilgiler Eğitimi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Nursima Kara

Hakan Örten Bu kişi benim 0000-0001-5931-7254

Sinan Akdağ 0000-0001-5106-7289

Selçuk İlgaz 0000-0003-0441-5230

Proje Numarası -
Gönderilme Tarihi 7 Ağustos 2025
Kabul Tarihi 18 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi 30 Aralık 2025
DOI https://doi.org/10.54971/synergy.1760442
IZ https://izlik.org/JA83CF68JM
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Kara, N., Örten, H., Akdağ, S., & İlgaz, S. (2025). 7. Sınıf Sosyal Bilgiler Öğretim Programlarında Tarih Konulu Öğrenme Alanlarının Dönüşümü: 2005, 2018 ve 2024 Programlarının Karşılaştırılması. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 6(2), 55-76. https://doi.org/10.54971/synergy.1760442

Derginin tarandığı indeksler: ASOS İndeks, CiteFactor, ERIH PLUS,  Eurasian Scientific Journal Index (ESJI) Directory of Research Journals Indexing (DRJI)


                                                                     Synergy International Journal of Field Education Research is licensed under Attribution-NonCommercial (CC BY-NC) 4.0 International License