NE BİS İN İDEM İLKESİNİN UYGULANABİLİRLİK ALANLARI İLE İLGİLİ BİR SENTEZ ÇALIŞMA

Öz

Ülkemizde 1985 ylnda imza edilen ve 2016 ylnda yürürlük kazanan Avrupa nsan Haklar Sözlemesinin 7.Ek Protokolünde bahsi geçen Ne Bis n dem yani iki kez yarglanma yahut cezalandrlma yasa idari ve adli alanda tek fiile bal olarak iki ayr cezann öngörüldüü pek çok hususta gündeme gelmekte ve tekrar tartlmaktadr. dari ve adli yargda tek fiil üzerinden tek kiiye iki ayr yaptrm uygulanmas, yaptrmlarn amaçlarna dayandrlarak kararlarda merulatrlmaya çallmtr. Doktrindeki çou görüün ve yüksek mahkeme kararlarnn bu amaçsal yorumu desteklemesine karn bir ksm hukukçular, bu yorumun, Ne Bis n dem ilkesinin ihlalini oluturduu görüünü savunmaktadr. Avrupa nsan Haklar Mahkemesi’nin fiil ve amaç üzerine incelemelerde bulunduu Ne Bis n dem ilkesi ile bantl kararlarnda son dönemde gittii görü deiiklii ulusal kararlarda henüz tam manasyla yer bulamamtr. Bu çalmada Ne Bis n dem ilkesi, ulusal ve ulusal üstü kararlar bakmndan incelenmi, özellikle idari ve cezai alanda yaanan ayrklk üstünde younlalarak kararlarn ve yorumlarn hukukilii üzerinde durulmutur,

Anahtar Kelimeler

• Ne Bis n dem
• Avrupa nsan Haklar Mahkemesi
• Vergi Ceza Hukuku
• nsan Haklar
• Hakkaniyet
• dari ve Adli Yarg

A Synthesis Study About Ne Bis In Idem Principle and Scope of Applicability

Öz

Protocol No.7 To The Convention For The Protection Of Human Rights And Fundamentals Freedoms which is signed by Turkey in 1985 and inured in 2016 discussed the Ne Bis In Idem Principle. The principle suggests prohibition of double jeopardy or double judgment; this principle seems very common and controversial in adjudicature and criminal jurisdictions adjudge two different sanctions. Implementations which in adjudicature and criminal jurisdictions put two different sanctions up to the same person for the same action tried to legitimate by based on sanctions’ purposes. Most of the obiter dictum and supreme courts adjudgements sustain this teleological interpretation despite some jurists stick up for the idea this teleological interpretation violates the Ne Bis In Idem principle. About Ne Bis In Idem related adjudgements, which examine about action and intendment by European Court Of Human Rights, Court tergiversed in the recent period but this couldn’t find place in national adjudgements in its fullest sense yet. In this article, the Ne Bis In Idem principle examined in recognition of national and international adjudgments, especially well noted about administration and criminal judgments disjunction, judgments and commentaries’ legality.

Anahtar Kelimeler

• Ne Bis In Idem
• The Convention For The Protection Of Human Rights And Fundamentals Freedoms
• Tax Criminal Law
• Human Rights
• Equity
• Administrative And Criminal Justice

Kaynakça

1. Coffey G, ‘Resolving Conflicts of Jurisdiction in Criminal Proceedings: Interpreting Ne Bis in Idem in Conjuction With The Principle of Complementarity’ (2013) 4 (1-2) New Journal of European Criminal Law
2. Conway G, ‘Ne Bis in İdem in International Law’ (2003) (3) International Criminal Law Review
3. Çağlayan R, Çağlayan, İdari Yaptırımlar Hukuku (1st edn, Asil Yayıncılık, 2006)
4. Demirkol S, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin İdari Davalarla İlgili Yargılama Ayrıntıları (1st edn, Beta Yayınevi, 2020)
5. Derdiman R.C, ‘Belediyelerin Kolluk Fonksiyonlarına İlişkin Genel Bir Deneme(1)’ (1997) 6 (3) Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi
6. Erdem M.R, Avrupa Birliği Hukukunun Üye devletlerin Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukukuna Etkileri (1st edn, Seçkin Yayıncılık, 2004)
7. Gölcüklü F, ‘İdari Ceza Müeyyidesi ve Bunlara Karşı Kanun Yolları’(1963) 18 (2) Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Dergisi

10. Karabulut M, İdari Yaptırımların Hukuki Rejimi (1st edn, Turhan Kitabevi, 2008)
11. Kunter N, Yenisey F and Nuhoğlu A, Ceza Muhakemesi Hukuku (16. Bası, Beta Yayınları, 2008)
12. Kutlu Gürsel M, ‘Sermaye Piyasası Kurulunun Denetimi’ (2005) 7 (0) Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
13. Livanelioğlu Ö.A, Memur Disiplin Hukuku (1st edn, Asil Yayıncılık, 2003)
14. Marino G, ‘Limitation of Administrative Penalties By The European Conventaion of Human Rights and The EU Charter of Fundamental Rights’ (2015) European Association Of Tax Law Professors (EATLP) Congress
15. Oğurlu Y, ‘Ceza Mahkemesi Kararının Disiplin Cezalarına Etkisi Ve Sorunu “Ne bis in idem” Kuralı’ (2003) 52 (2) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
16. Oğurlu Y, İdari Yaptırımlar Karşısında Yargısal Korunma, (1st edn, Seçkin Yayıncılık, 2000)
17. Öncel M, Kumrulu A and Çağan N, Vergi Hukuku (29.Bası, Turhan Yayınevi, 2020)
18. Özay İ.H, İdari Yaptırımlar (1st edn, İstanbul Üniversitesi Yayınları, 1985)
19. Özen M, ‘Non Bis In Idem (Aynı Fiilden İki Kez Yargılama Olmaz İlkesi’ (2010) 14 (1) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
20. Pauliat H, Bağımsız İdari Otoritelerin Yaptırım Yetkisi (1998)
21. Radvan M and Schweigl J, ‘Penalties in Tax Law in Light of the Principle Ne Bis in Idem’ (2016) P. Etel, Tax Codes Concepts in the Countries of Central and Eastern Europe
22. Rençber A, ‘Ne Bis İn İdem İlkesi Uyarınca Vergi Suç Ve Kabahatlerinin Değerlendirilmesi’ (2017) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
23. Seydel J, ‘Enforcement or no Enforcement?: Interpreting the “ne bis in idem” Principle in the European Union’(2011) Grin
24. Tosun A, ‘Türk Vergi Ceza Hukukunda Ne Bis In Idem İlkesi: Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin Verdiği Kararlardan Lucky Dev Davası’ (2017) 7 (2) Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi
25. Töngür A.R, Avrupa Birliği Adalet Divanı Kararları Işığında “Ne Bis İn İdem” Prensibi’ (2015) 19 (3) Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi
26. Yurtcan E, Ceza Yargılamasında Kesin Hüküm (1st edn, Kazancı Hukuk Yayınları, 1987)
27. Yurtcan E, Yargıtay Kararları Işığında Kabahatler Kanunu ve Yorumu (2nd edn,Beta Basım Yayın, 2005)