DANIŞTAY KARARLARINA KARŞI KANUN YARARINA TEMYİZ YOLUNA BAŞVURULMASININ MÜMKÜN OLUP OLMADIĞI SORUNU

Öz

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 51. maddesi 6545 sayılı Kanunla değiştirildikten sonra Danıştayın ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği ve temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen kararlara karşı kanun yararına temyiz kanun yoluna başvurulmasının mümkün olup olmadığı sorusu ortaya çıkmış ve bu konuda farklı yönde iki görüş ileri sürülmüştür. Bu çalışmada hukuk kurallarının yorumlanmasında kullanılan yorum yöntemlerinden hareketle bu soruya bir cevap bulunmaya çalışılmıştır. Konuyu düzenleyen kuralın lafzi ve amaçsal yorumu bu tür yargı kararlarına karşı da kanun yararına temyiz yoluna başvurulabileceğini göstermektedir. Sistematik yorum yöntemi yoluyla bu konuda bir sonuca ulaşmak mümkün değildir. Buna karşın tarihsel yorum yöntemi kullanılmak suretiyle Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak verdiği ve temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen kararlara karşı kanun yararına temyiz yoluna başvurulamayacağı görüşünü destekleyen bazı bulgulara ulaşmak mümkündür. Bir normun lafzi yorum yöntemine göre yorumlanmasının mümkün olduğu hallerde başka yorum yöntemlerine müracaat edilemeyeceği ve tarihsel yorum yöntemi en son başvurulabilecek yorum yöntemi olduğu için bu konuda diğer yorum yöntemlerinin göz ardı edilerek tarihsel yorum yönteminin esas alınması mümkün değildir. Bu nedenle Danıştayın ilk derece mahkemesi sıfatıyla verdiği ve temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşen kararlara karşı kanun yararına temyiz yoluna başvurulabileceğini kabul etmek gerekir.

Anahtar Kelimeler

• İdari yargılama usulü
• kanun yolları
• kanun yararına temyiz
• Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararlar
• yorum yöntemleri

The Question of Whether it is Possible to Appeal for the Sake of Law Against the Decision of the Council of State

Öz

Following the amendment of the 51st article of the Turkish Code of the Administrative Judicial Procedure No. 2577 by the Code No. 6545, the question of whether it is possible to file an appeal for the sake of law against the decisions of the Council of State as a court of first instance arose, and two opposing viewpoints were advanced. This study attempted to answer this question using the interpretation methods in legal rules. The textual and teleological interpretation of the rule regulating the subject demonstrates that an appeal for the sake of law can be made in opposition to such judicial decisions. The systematic interpretation method cannot be used to reach a conclusion on this subject. On the other hand, using the historical interpretation method, some findings can be reached that support the view that no appeal for the sake of law can be made against decisions provided by the Council of State as a court of first instance and which are finalized without the appeal examination. It is not possible to use the historical interpretation method as a basis by ignoring other interpretation methods in this regard. Because in circumstances where the textual interpretation method can be used to interpret a norm, the other interpretation methods cannot be applied and the historical interpretation method is the last interpretation method. Accordingly, it should be accepted that an appeal for the sake of law can be filed against the decisions issued by the Council of State as a court of first instance and that are finalized without going through the appeal examination.

Anahtar Kelimeler

• Administrative judicial procedure
• legal remedies
• appeal for the sake of law
• decisions of the Council of State as a court of first instance
• interpretation methods

Kaynakça

1. Akıllıoğlu T, Hangi Hukuka Giriş? Hukuk Üstdili İncelemesine Giriş (3. Bası, İmaj Yayınevi 2017).
2. Akyılmaz B, Sezginer M ve Kaya C, Türk İdari Yargılama Hukuku (6. Baskı, Savaş Yayınevi 2021).
3. Aral V, Hukuk ve Hukuk Bilimi Üzerine (Filiz Kitabevi 1992).
4. Arat N, ‘Madde 51 – Kanun Yararına Temyiz’ in Aslan Z (Editör), Açıklamalı ve İçtihatlı İdari Yargılama Usulü Kanunu, Vergi Yargılaması Dahil (2. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2020) 428-429.
5. Atay E E, Hukuk Başlangıcı (Gazi Kitabevi 2014).
6. Ayan M, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (12. Baskı, Adalet Yayınevi 2020).
7. Aygün Eşitli E, ‘Ceza Muhakemesi Kanunu’nda Kanun Yararına Bozma’ (2016) 29(122) Türkiye Barolar Birliği Dergisi 193-234.
8. Bilge N, Hukuk Başlangıcı, Hukukun Temel Kavram ve Kurumları (33. Bası, Turhan Kitabevi 2015).

9. Budak A C, “Kılı Kırk Yarma Makinası”, Medenî Usul Hukukunda Kavram İçtihadı ve Menfaat İçtihadı (Filiz Kitabevi 2021).
10. Candan T, Açıklamalı İdari Yargılama Usulü Kanunu (6. Baskı, PricewaterhouseCoopers Danışmanlık Hizmetleri Ltd. Şti. 2015).
11. Cansel E, Özel Ç ve Yüksel M, Hukuk Başlangıcı, Hukukun Temel Kavram ve Kuramları (6. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2015).
12. Cevdet Paşa A (tertip ve tensik eden [düzenleyen]), Mecelle-i Ahkam-ı Adliyye (Matbaa-i Osmaniyye, İstanbul 1300 [Osmanlıca]), Erişim Tarihi: 03.03.2022.
13. Çağlayan R, İdarî Yargılama Hukuku (13. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2021).
14. Eren F, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (24. Baskı, Yetkin Yayınları 2019).
15. Gözler K, Hukuka Giriş (18. Baskı, Ekin Basım Yayın Dağıtım 2021).
16. Günday M, İdari Yargılama Hukuku (Turhan Kitabevi 2022).
17. Güneş A M, Hukuk Metodolojisi (3. Baskı, Ekin Basım Yayın Dağıtım 2020).
18. Güriz A, Hukuk Başlangıcı (16. Baskı, Siyasal Kitabevi 2014).
19. Gürkan M F, Deniz Y ve Boz S S, ‘İdarî Yargıda Kanun Yararına Bozma’ (2013) 21(1) Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 30. Yıl Armağanı 105-127.
20. Işıktaç Y, Hukuk Başlangıcı (3. Baskı, Filiz Kitabevi 2015).
21. Kalabalık H, İdari Yargılama Usulü Hukuku (14. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2020).
22. Kalabalık H ve Erdem M, Temel Hukuk Bilgisi (8. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2016).
23. Kaplan G, İdari Yargılama Hukuku (7. Baskı, Ekin Basım Yayın Dağıtım 2020).
24. Kara B C, ‘İdari Yargılama Usulünde Kanun Yararına Temyiz’ (2020) 11(1) İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 353-371.
25. Kazancı Elektronik ve Basılı Yayımcılık A.Ş., ilgili dipnot metninde başka bir kaynak gösterilmeyen yargı kararları veri tabanından alınmıştır. Son Erişim Tarihi: 04.03.2022.
26. Korkusuz M R, Hukuk Başlangıcı (İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Yayınları No: 3, 2014).
27. Mevzuat Bilgi Sistemi, Son Erişim Tarihi: 03.03.2022.
28. Muthorst O, Grundlagen der Rechtswissenschaft, Methode – Begriff – System (Verlag C. H. Beck 2011).
29. Odyakmaz Z, Kaymak Ü ve Ercan İ, İdari Yargılama Hukuku (17. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2021).
30. Özbey B, ‘Hukuk Kurallarının Uygulanması’ in Akıncı M ve Özbey B (Editörler), Hukukun Temel Kavramları (3. Baskı, Lisans Yayıncılık 2015) 65-107.