Araştırma Makalesi

ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Sayı: 62 30 Nisan 2025
  • Şahin Eray Kırdım *
PDF İndir
EN TR

ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

Bu çalışmada batık savaş gemileri ile kaybolmaları anında savaşta veya diğer kamu hizmetlerinde görevli olan devlete ait ya da devlet tarafından işletilen diğer gemilerin uluslararası hukukta devlet bağışıklığı olarak bilinen kuralın uygulama alanına girip girmediği incelenmektedir. Doktrinde meselenin batmadan sonra gemi statüsünü sürdürüp sürdürmediği veya bayrak devletinin gemi üzerindeki mülkiyetinin devam edip etmediği tartışmaları üzerinden ele alındığı görülmektedir. Diğer taraftan gemi statüsünün sürüp sürmemesi ilkenin uygulama alanını değiştirmeyeceğinden, çalışmada teorik tartışmalardan ziyade uluslararası teamül hukuku pratiğine odaklanılmaktadır. Dolayısıyla, bu çalışmanın amacı uluslararası hukukta artık yerleşmiş olan devlet mallarına yönelik bağışıklık kuralının batık gemiler bakımından da geçerli olup olmadığı sorusunun cevaplanmasıdır. Bu amaçla çalışma üç ana bölüme ayrılmıştır. İlk olarak batık devlet gemilerinin bağışıklığı, uluslararası antlaşmalar çerçevesinde incelenmektedir. İki ve çok taraflı uluslararası antlaşmaların yetersizliği nedeniyle ikinci bölümde batık devlet gemilerinin bağışıklığı meselesi opinio juris ve devlet uygulaması incelenerek uluslararası teamül hukuku yoluyla çözümlenmeye çalışılmaktadır. Üçüncü bölümde ise bu konudaki yabancı mahkeme kararları ele alınmaktadır. Çalışmada uluslararası teamül hukukunda devlet gemilerinin batmalarının ardından ne kadar bir süre geçtiğine ve hangi deniz bölgesinde bulunduklarına bakılmaksızın devlet bağışıklığından yararlanacakları yönünde yerleşmiş – veya en azından uzunca bir süredir yerleşmekte olan – bir uluslararası teamül hukuku kuralının varlığı gösterilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu makale Etik Kurul iznine tabi değildir

Kaynakça

  1. ‘HMS Birkenhead’ (1990) 5(2) International Journal of Estuarine and Coastal Law 404-405.
  2. ‘Simon v Taylor’ (1980) 56 International Law Reports 40-47.
  3. ‘U.S.-France Agreement regarding the Sunken Vessel La Belle’ (2003) 97 The American Journal of International Law 688-689.
  4. 28 U.S. Code § 1609.
  5. 43 U.S.C. §§ 2101-2106 (1994).
  6. Agreement concerning the wreck of the CSS Alabama, U.S.-Fr., Oct. 30, 1989, T.I.A.S. No. 11687.
  7. Aznar-Gomez MJ, ‘Legal Status of Sunken Warships ‘Revisited’’ (2003) 9(1) Spanish Yearbook of International Law Online 61-101.
  8. Aznar-Gomez MJ, ‘Treasure Hunters, Sunken State Vessels and the 2001 UNESCO Convention on the Protection of Underwater Cultural Heritage’ (2010) 25(3) The International Journal of Marine and Coastal Law 209-236.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hukuk (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Şahin Eray Kırdım * Bu kişi benim
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

25 Nisan 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2025

Gönderilme Tarihi

29 Ağustos 2024

Kabul Tarihi

22 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 62

Kaynak Göster

APA
Kırdım, Ş. E. (2025). ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 62, 69-100. https://doi.org/10.54049/taad.1683754
AMA
1.Kırdım ŞE. ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME. TAAD. 2025;(62):69-100. doi:10.54049/taad.1683754
Chicago
Kırdım, Şahin Eray. 2025. “ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, sy 62: 69-100. https://doi.org/10.54049/taad.1683754.
EndNote
Kırdım ŞE (01 Nisan 2025) ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi 62 69–100.
IEEE
[1]Ş. E. Kırdım, “ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME”, TAAD, sy 62, ss. 69–100, Nis. 2025, doi: 10.54049/taad.1683754.
ISNAD
Kırdım, Şahin Eray. “ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi. 62 (01 Nisan 2025): 69-100. https://doi.org/10.54049/taad.1683754.
JAMA
1.Kırdım ŞE. ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME. TAAD. 2025;:69–100.
MLA
Kırdım, Şahin Eray. “ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME”. Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, sy 62, Nisan 2025, ss. 69-100, doi:10.54049/taad.1683754.
Vancouver
1.Şahin Eray Kırdım. ULUSLARARASI HUKUKTA BATIK DEVLET GEMİLERİNİN BAĞIŞIKLIĞI ÜZERİNE BİR İNCELEME. TAAD. 01 Nisan 2025;(62):69-100. doi:10.54049/taad.1683754