İCRA TAKİBİNDE USÛLSÜZ TEBLİGATIN İLERİ SÜRÜLMESİ VE TEBLİĞ TARİHİNİN BELİRLENMESİ

Öz

Tebligat, icra takibinin ilerlemesini ve neticelenmesini sağlaması, hak arama özgürlüğü ile hukukî dinlenilme hakkının gereğinin yerine getirilmesi yönleriyle, cebrî icra süreci bakımından önemi haiz bir kurumdur. Yargılamada olduğu gibi icra takibinin çeşitli aşamalarında da tebligatla ilgili birtakım sorunlarla karşılaşılmaktadır. Bu sorunlardan birini usûlsüz tebligat oluşturmaktadır. Uygulamada usûlsüz tebligat şikâyete sıklıkla konu edildiği için icra takiplerinin tamamlanmasına engel teşkil etmekte ve cebrî icra yoluyla yapılan satışların iptal edilmesine yol açmaktadır. Usûlsüz tebligatın icra takiplerine etkisi sebebiyle, bir tebligatın usûlüne uygun olup olmadığının belirlenmesi gerekir. Mevzuatta usûlsüz tebligatın muhatap tarafından ileri sürülmesi düzenlenmekle birlikte, tebligatın önemi dolayısıyla usûlsüz tebligatın re’sen gözetilmesi gerektiği yönünde bir yaklaşım vardır. Bu husus, icra ve iflâs müdürleri tarafından tebligatın usûlüne uygun olup olmadığının re’sen gözetileceğini öngören Cebrî İcra Kanunu Taslağı’ndan da anlaşılmaktadır. Usûlsüz tebligatın varlığının yanında, öğrenmeye bağlanan sonuç itibariyle öğrenme tarihinin tespit edilmesi de önem taşımaktadır. Ancak usûlsüz tebligatın öğrenildiği ve tebligatın yapılmış sayıldığı tarihin belirlenmesine dair farklı yönde yargı kararları bulunmaktadır. Farklı yöndeki yaklaşımlar, işlemin öğrenilme zamanının re’sen araştırılıp araştırılmayacağına dayanmaktadır. Bu doğrultuda, çalışmada yargı kararları çerçevesinde icra takipleri bakımından usûlsüz tebligatın incelenmesine ilişkin mevcut uygulama ile usûlsüz tebligat yönünden muhatabın beyan ettiği öğrenme tarihinin dikkate alınmasına dair istisnalar üzerinde durulmuştur. Ayrıca Taslakta usûlsüz tebligatın icra takipleri bakımından re’sen dikkate alınması yönündeki düzenleme değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Tebligat
• usûlsüz tebligat
• tebliğ tarihi
• süre
• Cebri İcra Kanunu Taslağı.

Assertion of Inadequate Notification in Enforcement Proceedings and Determination of the Notification Date

Öz

Notification is an important institution in the enforcement process because it ensures the progress and completion of enforcement proceedings and fulfills the requirements of the right to legal remedies and the right to be heard. Problems related to notification are encountered at various stages of enforcement proceedings, as much as the judicial process. One of these problems is inadequate notification. In practice, inadequate notification is frequently the subject of complaints, hindering the completion of enforcement proceedings and leading to the cancellation of sales conducted through enforcement. Because of the impact of inadequate notification on enforcement proceedings, it is necessary to determine whether a notification is properly served. Although the legislation provides for the addressee to raise the issue of inadequate notification, there is an approach that inadequate notification should be considered ex officio due to the importance of it. This is also evident from the Draft Enforcement Code, which stipulates that enforcement officers shall automatically consider whether the notification was made in accordance with the law. In addition to the existence of inadequate notification, determining the date of learning is also important, given the outcome linked to learning. However, there are differing court decisions regarding the determination of the date on which the inadequate notification was learned and the date on which the notification is deemed to have been served. These differing approaches stem from whether the time of learning about the inadequate notification should be investigated ex officio. Accordingly, this study focuses on the current practice regarding the examination of inadequate notification of process in enforcement proceedings within the framework of judicial decisions, and the exceptions to considering the declared date of learning in cases of inadequate notification of process. This study also evaluates the provision in the Draft regarding the ex officio consideration of inadequate notifications in enforcement proceedings.

Anahtar Kelimeler

• Notification
• inadequate notification
• notification date
• duration
• Draft of Enforcement Code.

Kaynakça

1. Acar AE, ‘Elektronik Tebligat’ (2016) 74 (1) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 159-174.
2. Akcan R, ‘İcra İşlerinde Tebligat’ (1999) 7 (1-2) Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 63-95.
3. Akcan R ve Albayrak H, Tebligat Hukuku (3. Baskı, Seçkin Yayınevi 2016).
4. Akil C, ‘11.1.2011 Gün ve 6099 Sayılı Kanun ile 7201 Sayılı Tebligat Kanunu’nda Yapılan Değişiklikler’ (2010) 101 Türkiye Barolar Birliği Dergisi 247-266.
5. Akkan M, ‘Elektronik Ortamda Tebligat Yapılmasına İlişkin Gelişmeler’ Haluk Konuralp Anısına Armağan, C. I (Yetkin Yayınevi 2009) 31-63 (Tebligat).
6. Akkan M, ‘Tebligat Kanunu Çerçevesinde Elektronik Tebligat’ (2018) 14 (39) Medenî Usûl ve İcra İflâs Hukuku Dergisi 23-89 (Elektronik Tebligat).
7. Akkan M ve Kazmaz Tepe B, ‘Medenî Usûl Hukukunda Yargılamaya Genel Bakış ve İlkeler Konusundaki Gelişim’ içinde Hakan Pekcanıtez ve Muhammet Özekes, Cumhuriyetin 100. Yılında Medenî Usûl ve İcra İflâs Hukukumuzun Gelişim ve Değişim Süreci (On İki Levha Yayıncılık 2023) 461-523.
8. Amonn K ve Walther F, Grundriss des Schuldbetreibungs und Konkursrechts (8. Auflage, Stämpfli Verlag 2008).

9. Aras A, ‘Davada veya İcra Takibinde Usûlsüz Tebligatın Re’sen Dikkate Alınması Gerekliliği’ (2022) 158 Türkiye Barolar Birliği Dergisi 191-211.
10. Arslan R, İcra İflâs Hukukunda İhale ve İhalenin Feshi (Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1984).
11. Arslan R, Yılmaz E, Taşpınar Ayvaz S ve Hanağası E, Medenî Usûl Hukuku (10. Baskı, Yetkin Yayınları 2024) (Usûl).
12. Arslan R, Yılmaz E, Taşpınar Ayvaz S ve Hanağası E, İcra ve İflâs Hukuku (10. Baskı, Yetkin Yayınları 2024) (İcra).
13. Aşık İ, Oruç Y, Tok O, Saçar Ö F ve Aşit R, İcra ve İflâs Hukuku (4. Baskı, Seçkin Yayınevi 2025).
14. Atalı M, Ermenek İ ve Erdoğan E, Medenî Usûl Hukuku (8. Baskı, Yetkin Yayınları 2025) (Usûl)
15. Atalı M, Ermenek İ ve Erdoğan E, İcra ve İflâs Hukuku (9. Baskı, Yetkin Yayınları 2025) (İcra).
16. Atalı M, Ermenek İ ve Üçüncü S H, Tebligat Hukuku (7. Baskı, Seçkin Yayınevi 2024).
17. Azaklı Arslan B, ‘Tebliğ Yokluğu Hâlinde Tebliğ Konusuna İlişkin Yapılan İşlemlerin Geçerliliğinin Değerlendirilmesi (Karar İncelemesi)’ Prof. Dr. İhsan Erdoğan’a Armağan, C. II (Adalet Yayınevi 2024) 2033-2056.
18. Bauer T ve Staehelin D, Basler Kommentar - Bundesgesetz über Schuldbetreibung und Konkurs (Helbing Lichtenhahn Verlag 2017).
19. Berkin N, ‘İcra Tebliğleri ve 538 sayılı Kanunun Getirdiği Yenilikler’ (1967) 1-2 İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 129-140.
20. Börü L, ‘Elektronik Tebligat’ (2020) 10 (1) Hacettepe Hukuk Fakültesi Dergisi 183-225.
21. Budak A C ve Karaaslan V, Medenî Usûl Hukuku (8. Baskı, Filiz Kitabevi 2024).
22. Çatalkaya İ, Tebligat Hukuku (3. Baskı, Adalet Yayınevi 2020).
23. Çiftçi P, İcra Hukukunda Menfaat Dengesi (Adalet Yayınevi 2010).
24. Çon Ö, İhalenin Feshi (İcra ve İflâs Kanunu Madde 134) (Yetkin Yayınları 2021).
25. Deliduman S, Tebligat Hukuku Bilgisi (6. Baskı, Yetkin Yayınları 2019).
26. Dieth M, Beschwerde in Schuldbetreibungs- und Konkurssachen gemäss Art.17 ff. SchKG unter Berücksichtigung des Beschwerdeverfahrens im Kanton Aargau (Schulthess Verlag 1999).
27. Duran O, ‘Adres Kayıt Sisteminin Tebligat Hukuku Üzerine Etkileri’ (2013) 8 (2) Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 919-944.
28. Ekecik Ş ve Duran O, ‘Tebligat Kanunu’nun 20. Maddesi Üzerine Düşünceler’ (2013) 71 (3) Ankara Barosu Dergisi 85-102 (Tebligat).
29. Ekecik Ş ve Duran O, ‘Hukuk Muhakemeleri Kanunu Madde 73 Kapsamında İcra Emrinin Vekile Tebliğ Edilmesinin Ortaya Çıkardığı Sorunlar’ Prof. Dr. Ramazan Arslan’a Armağan, C. I (Yetkin Yayınları 2015) 649-684 (Vekile Tebliğ).
30. Erdönmez G, Pekcanıtez Usûl Medenî Usûl Hukuku, C. I (16. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2025).
31. Erdönmez G, Akkan M ve Bulut U, ‘Madde 232’ içinde Hakan Pekcanıtez ve Muhammet Özekes (edt), Cebrî İcra Kanunu Taslağı Değerlendirmesi (On İki Levha Yayıncılık 2026).
32. Ermenek İ ve Üçüncü S H, ‘Özgürlüğü Bağlayıcı Ceza Sebebiyle Kısıtlanma Hâlinde Kanunî Temsilciye Tebligat Yapılma Usûlü’ (2020) 24 (2) Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 3-30.
33. Fritzsche H ve Walder-Bohner H U, Schuldbetreibung und Konkurs nach schweizerischem Recht, Band I (3. Auflage, Schulthess Verlag 1984).
34. Gündoğdu S B, ‘Anayasa Mahkemesi’nin İcra ve İflâs Hukukundaki Şikâyet Müessesesine Hukukî Dinlenilme Hakkı Açısından Yaklaşımı’ (2021) 18 Uyuşmazlık Mahkemesi Dergisi 89-116.
35. Güneş D B, ‘Tebligat Yokluğu’ (2016) 74 (1) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 221-231.
36. Görgün L Ş, Börü L ve Kodakoğlu M, İcra ve İflâs Hukuku (6. Baskı, Yetkin Yayınları 2025).
37. Hunkeler D, Kurzkommentar SchKG (2. Auflage, Helbing Lichtenhahn Verlag 2014).
38. Işık M, ‘Tebligatın Yokluğu ve Usûlsüz Tebliğ’ içinde Nedim Meriç, Tuğçe Arslanpınar Tat, Melih Işık, Nurdan Korkmaz ve Barçın Özkan Kıdıl, Olaylarla Tebligat Hukuku (3. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2022).
39. Jaeger C, Walder H U, Kull T M ve Kottmann M, Bundesgesetz über Schuldbetreibung und Konkurs Band I (Art. 1-158) (4. Auflage, Schulthess 1997).
40. Kale S, İcra ve İflâs Hukuku (Yetkin Yayınları 2026).
41. Korkmaz D N, ‘Tebligatın Yapılamaması ve Tebellüğden İmtina Edilmesi’ içinde Nedim Meriç, Tuğçe Arslanpınar Tat, Melih Işık, Nurdan Korkmaz ve Barçın Özkan Kıdıl, Olaylarla Tebligat Hukuku (3. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2022).
42. Kren Kostkiewicz J, Schuldbetreibungs- & Konkursrecht (4. Auflage, Schulthess 2024).
43. Kurt Konca N, ‘Türk Hukukunda Tebligata İlişkin Güncel Sorunlar ve Çözüm Önerileri’ (2014) 114 Türkiye Barolar Birliği Dergisi 239-274 (Tebligat).
44. Kurt Konca N, Medenî Usûl ve İcra - İflâs Hukuku Açısından Elektronik Tebligat (2. Baskı, Adalet Yayınevi 2024) (Elektronik Tebligat).
45. Kuru B, Hukuk Muhakemeleri Usûlü, C. V (6. Baskı, Demir-Demir Yayıncılık 2001).
46. Kuru B, İcra ve İflâs Hukuku El Kitabı (2. Baskı, Adalet Yayınevi 2013).
47. Küçük AT, ‘İcra ve İflâs Hukukunda Tebligata İlişkin Düzenlemeler’ (2016) 74 (1) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 305-329.
48. Meriç N ve Arslanpınar Tat T, ‘Tebligatın Önemi, Hukukî Niteliği ve Tebliğ Kurallarına Uygun Davranıldığının İlgili Merci Tarafından Kendiliğinden Dikkate Alınması’ içinde Nedim Meriç, Tuğçe Arslanpınar Tat, Melih Işık, Nurdan Korkmaz ve Barçın Özkan Kıdıl, Olaylarla Tebligat Hukuku (3. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2022).
49. Meriç N ve Akkaya T, ‘Madde 44’ içinde Hakan Pekcanıtez ve Muhammet Özekes (edt), Cebrî İcra Kanunu Taslağı Değerlendirmesi (On İki Levha Yayıncılık 2026).
50. Muşul T, İcra ve İflâs Hukuku (6. Baskı, Adalet Yayınevi 2013) (İcra).
51. Muşul T, Tebligat Hukuku (6. Baskı, Adalet Yayınevi 2016) (Tebligat).
52. Muşul T, İcra ve İflâs Hukukunda İhale ve İhalenin Feshi (Adalet Yayınevi 2016) (İhale)
53. Önen E ve Öztek S, Medenî Yargılama Hukuku (2. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2026).
54. Özbay İ, ‘6099 Sayılı Kanun ve Elektronik Tebligat Yönetmeliği Çerçevesinde Elektronik Tebligata İlişkin Düzenlemelere Bakış’ Prof. Dr. Ejder Yılmaz’a Armağan, C. II (Yetkin Yayınları 2014) 1419-1450.
55. Özbay İ ve Yardımcı T E, Tebligat Hukuku (Adalet Yayınevi 2018).
56. Özekes M, ‘Karar İncelemesi (Usûlsüz Tebligat ve Dürüstlük Kuralı)’ (1998) 17 (66) Manisa Barosu Dergisi 56-63 (Tebligat).
57. Özekes M, Medenî Usûl Hukukunda Hukukî Dinlenilme Hakkı (Yetkin Yayınları 2003) (Hukukî Dinlenilme).
58. Özekes M, İcra Hukukunda Temel Haklar ve İlkeler (Adalet Yayınevi 2009) (Temel Haklar).
59. Özekes M ve Hanağası E, Yargı Örgütü ve Tebligat Hukuku (Anadolu Üniversitesi Yayınları 2012).
60. Pekcanıtez H ve Simil C, İcra-İflâs Hukukunda Şikâyet (2. Baskı, Vedat Kitapçılık 2017).
61. Pekcanıtez H, Atalay O ve Özekes M, Medenî Usûl Hukuku (13. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2025).
62. Pekcanıtez H, Atalay O, Sungurtekin Özkan M ve Özekes M, İcra ve İflâs Hukuku (12. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2025).
63. Pekcanıtez H, Özekes M ve Simil C, ‘Madde 44’ içinde Hakan Pekcanıtez ve Muhammet Özekes (edt), Cebrî İcra Kanunu Taslağı Değerlendirmesi (On İki Levha Yayıncılık 2026).
64. Peksöz V, ‘Adres Değişikliği Hâlinde Tebligat’ (2016) 74 (1) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 349-372.
65. Postacıoğlu İ E, İcra Hukuku Esasları (4. Baskı, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları 1982).
66. Ruhi C ve Ruhi AC, Tebligat Hukuku Bilgisi (10. Baskı, Seçkin Yayınevi 2025).
67. Sirmen AL ve Taşpınar Ayvaz S, ‘Yargıtay Kararlarına Göre İhale Feshedilmeksizin Sicilin Düzeltilmesi Davası Açılması’ içinde Tuğçe Tuzcuoğlu ve A. Hulki Cihan (edt), Yargıtay Kararları Işığında Güncel Medenî Hukuk Problemleri Sempozyumu Bildirileri (On İki Levha Yayıncılık 2019) 505-526.
68. Tanrıver S, ‘Hukuk Yargısında Etkinliğin Sağlanması İçin Alınması Gereken Önlemler Üzerine’ (2000) 49 (1) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 67-83 (Hukuk Yargısı).
69. Tanrıver S, Medenî Usûl Hukuku, C. I (6. Baskı, Yetkin Yayınları 2024) (Usûl).
70. Taşpınar Ayvaz S, ‘İcra ve İflâs Hukukunda Hükümsüz İşlemler ve Hükümsüzlük’, Prof. Dr. Ramazan Arslan’a Armağan, C. II (Yetkin Yayınları 2015) 1539-1552 (Hükümsüzlük).
71. Taşpınar Ayvaz S, ‘Şikâyette Hukukî Dinlenilme Hakkı ve Bireysel Başvuru’, MİHBİR XVIII Toplantısı, Anayasa-Medenî Usûl ve İcra İflâs Hukuku İlişkisi Sempozyum Kitabı (Adalet Bakanlığı 2023) 171-180 (Şikâyet).
72. Uyar T, ‘İcra Tebliğleri (İİK. 21)’ (2013) 4 Ankara Barosu Dergisi 155-240.
73. Ünal Kaya H, ‘Bir İçtihadı Birleştirme Kararı Işığında Mernis Adresine Yapılan Doğrudan Tebligat (Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu, E. 2019/2, K. 2020/3, T. 20.11.2020) (2023) 31 (3) Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 1185-1212.
74. Üstündağ S, İcra Hukukunun Esasları (8. Baskı, İstanbul 2004).
75. Yeşilova B‚ ‘Tebligat Kanunu’nun 6099 s. K. İle Değişik 10/II ve 21/II Maddesi Hükümlerinin Uygulama Alanlarının Tespiti - Bir İçtihat Değerlendirmesinin Düşündürdükleri’ (2014) 3 Ankara Barosu Dergisi 55-114.
76. Yıldırım MK ve Deren-Yıldırım N, İcra ve İflâs Hukuku (9. Baskı, Beta Yayıncılık 2025).
77. Yılmaz E ve Çağlar T, Tebligat Hukuku (6. Baskı, Yetkin Yayınları 2013).
78. Yılmaz E, İcra ve İflâs Kanunu Şerhi (Yetkin Yayınları 2016).