ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ
Öz
Aristoteles’in bilgi anlayışı, felsefe tarihi kapsamında klasik epistemolojiyi anlayabilmek açısından önemlidir. Aristoteles bilgi anlayışını oluştururken insan zihninin genel düşünme sistemini soruşturmak ve temellendirmek gayesiyle yola çıkmıştır. Bu doğrultuda bilimleri nesnelerine göre teorik, pratik ve poetik olmak üzere üç başlık altında sınıflandırmış ve tek tek her bir bilim türünün insan zihni tarafından nasıl bilinebileceğine dair sorular sorarak ilk ilkelere ulaşmayı hedefleyen bir bilim tasarımı ortaya çıkarmıştır. Buradan hareketle düşünce, dil ve mantık arasında bir ilişki kurmuş ve meşhur Aristoteles mantığını sistematize etmiştir. Özellikle öncüllerden zorunlu olarak çıkarılan tümdengelimsel yöntem onun mantığının temelini oluşturur. Aynı zamanda Aristoteles, bilgiye ulaşmak için yalnızca akıl yürütmenin değil, düşünce erdemlerinin de önemli olduğunu vurgulamıştır. Çünkü söz konusu erdemler sadece bilgiyi elde etme noktasında değil, pratik yaşamımızda nasıl erdemli bir şekilde yaşanır sorusuna da cevap vermektedir. Dolayısıyla Aristoteles’in bilgi felsefesi teorik, pratik ve yaratıcı bilimlerin iç içe geçtiğini ve onlara bütünsel bir yaklaşımla bakmamız gerektiği ve onun epistemolojisinin hem mantıksal hem de ontolojik bir zeminde ortaya çıktığı sonucuna bizi ulaştırmaktadır. Bu makalede sözü edilen başlıklara tek tek değinilmiş ve yeterince karmaşık olan Aristoteles’in epistemolojisinin daha açık bir şekilde ifade edilmesi hedeflenmiştir. Çalışmamızda ana hedefimiz Aristoteles’in bilgi anlayışını bütünsel bir şekilde ele almak ve daha iyi kavramaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aristoteles (2011a). İkinci Çözümlemeler. (Çev. A. Houshiary), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
- Aristoteles (2014). Nikomakhos’a Etik. (Çev. Furkan Akderin), Say Yayınları, 1.Baskı, İstanbul.
- Aristoteles, (1996). Metafizik, (Çev. Ahmet Arslan.) Sosyal Yayınlar, İstanbul.
- Aristoteles, (2017). Kategoriler-Önermeler, (Çev. Furkan Akderin), Say Yayınları. İstanbul.
- Aristoteles. (1998). Birinci Çözümlemeler, (Çev. Ali Houshiary), Dost Kitabevi Yayınları, Ankara.
- Arslan, Ahmet (2023). İlkçağ Felsefe Tarihi III-Aristoteles, Alfa Yayınları, 3 Baskı, İstanbul.
- Bolton, R., Code, A., & Hetherington, S. (2012). Aristotle on knowledge. Epistemology: the key thinkers, 50-71.
- Cevizci, Ahmet (2017). Felsefe Tarihi, Say Yayınları, İstanbul.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Bilgi Felsefesi, Eskiçağ Felsefesi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
31 Aralık 2024
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2024
Gönderilme Tarihi
22 Aralık 2024
Kabul Tarihi
31 Aralık 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2024 Sayı: 43
APA
Sarı, M. A., & Güleroğlu, S. (2024). ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji, 43, 210-223. https://izlik.org/JA82YK63HE
AMA
1.Sarı MA, Güleroğlu S. ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji. 2024;(43):210-223. https://izlik.org/JA82YK63HE
Chicago
Sarı, Mehmet Ali, ve Selin Güleroğlu. 2024. “ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ”. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji, sy 43: 210-23. https://izlik.org/JA82YK63HE.
EndNote
Sarı MA, Güleroğlu S (01 Aralık 2024) ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji 43 210–223.
IEEE
[1]M. A. Sarı ve S. Güleroğlu, “ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ”, Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji, sy 43, ss. 210–223, Ara. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82YK63HE
ISNAD
Sarı, Mehmet Ali - Güleroğlu, Selin. “ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ”. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji. 43 (01 Aralık 2024): 210-223. https://izlik.org/JA82YK63HE.
JAMA
1.Sarı MA, Güleroğlu S. ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji. 2024;:210–223.
MLA
Sarı, Mehmet Ali, ve Selin Güleroğlu. “ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ”. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji, sy 43, Aralık 2024, ss. 210-23, https://izlik.org/JA82YK63HE.
Vancouver
1.Mehmet Ali Sarı, Selin Güleroğlu. ARİSTOTELES’İN BİLGİ ANLAYIŞI: EPİSTEME, MANTIK VE DÜŞÜNCE ERDEMLERİ İLİŞKİSİ. Tabula Rasa: Felsefe ve Teoloji [Internet]. 01 Aralık 2024;(43):210-23. Erişim adresi: https://izlik.org/JA82YK63HE