Dini Yüksek Öğretimde Din Eğitimi Dersinde Kullanılan Ders Kitapları Üzerine Bir İnceleme

Textbooks are among the most important teaching materials for both teachers and students in the education process. The subject of this research is the examination of the textbooks used in the religious education course in the faculties of theology and Islamic Sciences. In this context, 4 of them were written independently; a total of 9 books, 5 of which were edited book studies contributed by different academicians as chapter authors, were examined. In the study, in which the document analysis method was used as a method, the books that will be the subject of the examination were determined by the data obtained from the face-to-face interviews with the academicians who teach in the field of religious education and the short survey conducted over the googleforms for the religious education academicians. In this direction, first of all, the determined books were first reviewed (superficial review), then read (detailed review) and finally comments were made on the data obtained. The themes that were taken as basis while examining the books were determined by considering the titles determined by the Board of Education at the point of evaluation of the textbooks. In this context, the books in question include content (topics covered, including questions and anecdotes in the text, informing the reader of the target, including reading passages and activities, including preparation and evaluation questions, including traditional works in the bibliography), language features and Examined in terms of spelling rules and visual order. At the end of the research, it was concluded that religious education textbooks contributed to the scientificization of religious education, provided students and academicians with a tidy teaching material related to the field, and were generally successful studies in terms of content, language-expression and stylistic features.

Ders kitapları, eğitim öğretim sürecinde gerek öğretmenler gerekse öğrenciler açısından en önemli öğretim materyalleri arasındadır. Bu araştırmanın konusu, ilahiyat ve İslami İlimler fakültelerinde din eğitimi dersinde kullanılan ders kitaplarının incelenmesidir. Bu kapsamda, 4’ü müstakil olarak kaleme alınmış; 5’i ise farklı akademisyenlerin bölüm yazarı olarak katkı sunduğu editörlü kitap çalışması olmak üzere toplam 9 kitap incelenmiştir. Yöntem olarak doküman analizi yönteminin kullanıldığı çalışmada incelemeye konu teşkil edecek kitaplar, din eğitimi alanında ders veren akademisyenlerle yüz yüze yapılan görüşmeler ve din eğitimi akademisyenlerine yönelik googleform’lar üzerinden yapılan kısa anket çalışmasından elde edilen verilerle belirlenmiştir. Araştırmada tematik analizi gerektiren bir süreç esas alınmıştır. Bu doğrultuda belirlenen kitaplar ilk olarak gözden geçirilmiş (yüzeysel inceleme), sonrasında okunmuş (ayrıntılı inceleme) ve nihayetinde elde edilen verilerle ilgili yo¬rumlar yapılmıştır. Kitaplar incelenirken esas alınan temalar ise, ders kitaplarını değerlendirme noktasında Talim ve Terbiye Kurulu tarafından tespit edilen başlıklar dikkate alınarak belirlenmiştir. Bu bağlamda söz konusu kitaplar, içerik (ele alınan konular, metin içinde soru ve anekdotlara yer verilme durumu, okuyucunun hedeften haberdar edilmesi, okuma parçası ve etkinliklere yer verilmesi, hazırlık ve değerlendirme sorularına yer verilmesi, kaynakçada geleneksel eserlere yer verilmesi), dil özellikleri ve imla kuralları ile görsel düzen açısından incelenmiştir. Araştırmanın sonunda din eğitimi ders kitaplarının din eğitiminin bilimselleşmesine katkıda bulunduğu, öğrenci ve akademisyenlere sahayla ilgili derli toplu bir öğretim materyali sunduğu, içerik, dil-anlatım ve biçim özellikleri açısından genel olarak başarılı çalışmalar olduğu sonuçlarına varılmıştır.

تعتبر الكتب المدرسية من أهم المواد التعليمية لكل من المعلمين والطلاب في العملية التعليمية. موضوع هذا البحث هو فحص الكتب المدرسية المستخدمة في مقرر التربية الدينية في كليتي العقيدة والعلوم الإسلامية. في هذا السياق ، تمت كتابة 4 منها بشكل مستقل ؛ تم فحص ما مجموعه 9 كتب ، 5 منها تم تحريرها ودراسات كتب ساهم بها أكاديميون مختلفون كمؤلفي فصول. في الدراسة ، التي تم فيها استخدام طريقة تحليل المستندات كأسلوب ، تم تحديد الكتب التي ستكون موضوع الامتحان من خلال البيانات التي تم الحصول عليها من المقابلات وجهًا لوجه مع الأكاديميين الذين يقومون بالتدريس في المجال الديني. التعليم والبيانات التي تم الحصول عليها من المسح القصير الذي تم إجراؤه عبر googleforms لأكاديميين التربية الدينية. استند البحث إلى عملية تتطلب تحليل موضوعي. تمت مراجعة الكتب التي تم تحديدها في هذا الاتجاه أولاً (مراجعة سطحية) ، ثم تمت قراءتها (مراجعة مفصلة) ، وأخيراً تم الإدلاء بالتعليقات على البيانات التي تم الحصول عليها. تم تحديد الموضوعات التي تم أخذها كأساس أثناء فحص الكتب من خلال النظر في العناوين التي حددها مجلس التعليم عند تقييم الكتب المدرسية. في هذا السياق ، تشتمل الكتب المعنية على المحتوى (الموضوعات التي يتم تناولها ، بما في ذلك الأسئلة والحكايات في النص ، وإعلام القارئ بالهدف ، بما في ذلك قراءة المقاطع والأنشطة ، بما في ذلك أسئلة الإعداد والتقييم ، بما في ذلك الأعمال التقليدية في الببليوغرافيا) ، واللغة الميزات وتم فحصها من حيث قواعد التهجئة والترتيب المرئي. في نهاية البحث ، خلص إلى أن كتب التربية الدينية ساهمت في إضفاء الطابع العلمي على التعليم الديني ، وقدمت للطلاب والأكاديميين مواد تعليمية مرتبة تتعلق بالمجال ، وكانت دراسات ناجحة بشكل عام من حيث المحتوى والتعبير اللغوي و الميزات الأسلوبية.