CONVENTION ON BIOLOGICAL DIVERSITY

Öz

Importance of biological diversity is accepted by all the sectors dealing with biological objects. The term is not only restricted to plant and animal genetic resources, insects and other flora and fauna elements in the ecosystem, but also all diversity among elements of natural habitats that pertain to food production. Agrobiodiversity makes it possible for farmers to recycle nutrients, to reduce disease and pest problems, to control weeds, and to handle climatic stress conditions more efficiently.

Although it has several benefıts, biodiversity is being seriously eroded by mainly anthropogenic effects and agricultural developments. Several conventions have been signed to prevent biodiversity losses both at habitat and key species level. Nevertheless Convention on Biological Diversity is the most comprehensive of all rather than approaching the concept in a sectoral basis. This article was intended to give fundamental information about the Convention to the researchers dealing with biological objects and to the decision makers working at agricultural and environmental sectors.

Anahtar Kelimeler

• Biological diversity; agrobiodiversity; genetic resources

BİYOLOJİK ÇEŞİTLİLİK SÖZLEŞMESİ

Öz

Günümüzde tarımsal biyoçeşitliliğin, gıda güvenliği açısında taşıdığı önem, bu konularda çalışan tüm sektörlerce kabul edilmektedir. Bu kavram, yalnız bitki ve hayvan genetik kaynakları, ekosistemde yer alan flora, fauna elemanları ve böcekler ile sınırlı kalmayıp, gıda üretiminde rol oynayan doğal habitatların tüm çeşitliliğini de içine almaktadır. Tarımsal biyoçeşitlilik, çiftçilerin tarım uygulamalarıyla bitki besin maddelerini geri dönüştürmelerine, hastalık, zararlı ve yabancı otlardan daha az zarar görmelerine ya da daha iyi korunabilmelerine, toprak ve iklim potansiyelinden daha iyi yararlanmalarına ve elverişsiz çevre koşullarından tarımın daha az olumsuz etkilenmesine yardımcı olur.

Tarımsal biyolojik çeşitlilik, taşıdığı bu büyük öneme karşın, dünyanın pek çok yöresinde özellikle tarımsal gelişmeler ve insan etkilerine bağlı olarak önemli ölçüde erozyona uğramaktadır. Dünya ülkeleri biyoçeşitlilikteki kayıpları önlemek için gerek habitat, gerek tür bazında korumaya yönelik çeşitli sözleşmelere imza atmışlardır. Ancak, Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi (BÇS), biyolojik çeşitlilik kavramını sektörel olmaktan çok, bütüncül bir yaklaşımla ele alan en geniş kapsamlı sözleşme durumundadır. Bu makale, biyoloji alanında çalışan araştırıcılar ile tarım ve çevre konularına ilişkin karar mekanizmalarında yer alan bürokratlar için, BÇS hakkında temel bilgiler vermek amacıyla hazırlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Biyolojik çeşitlilik; tarımsal biyoçeşitlilik; genetik kaynaklar

Kaynakça

1. Anonim. 1992. Bitki Genetik Kaynaklarının Toplanması, Muhafazası ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik. Resmi Gazete, 15 Ağustos 1992. 21316:4-8.
2. Anonim. 1996. Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi. Resmi Gazete, 27 Aralık 1996. 22860:4-55.
3. Anonim. 1998. Convention on Biological Diversity. Secretariat of the Convention on Biological Diversity. Printed in ICAO, Canada. 94-04228.
4. Anonim. 1998. First Report on the Implementation of the Convention on Biological Diversity by the European Community. European Commission, Directorate-General Environment, Nuclear Safety and Civil Protection. ISBN 92- 828-2899-9.
5. Glowka, L., F. Burhenne-Guilmin and H. Synge, J. A. McNeely and L. Gündling. 1994. A Guide to the Convention on Biological Diversity. IUCN Environmental Law Centre, IUCN Biodiversity Programme. Printed by. ATAR, Geneva, Switzerland. ISBN 2-8317-0222-4
6. Thrupp, L. A. 1998. Cultivating Diversity, Agrobiodiversity and Food Security. WRI. ISBN 1-56973-255-8.
7. Kaya, Z., E. Kün and A. Güner. 1998. National Plan for In Situ Conservation of Plant Genetic Diversity. Ministry of Environment.