EFFECT OF DIFFERENT RATES AND PLACEMENT OF PHOSPHOROUS FERTILIZER ON DRYLAND WHEAT YIELD IN VARIOUS SEEDING METHOD

Öz

Various fertilization and seeding methods were investigated by using different rates of P₂O_s in order to obtain optimum rate for each method tested, under fallow-wheat condition for 4 consequitive years (1986-89). According to the results, there was not any statistical yield differences among the methods, but phosphorous fertilizer affected yield in 3 years out of 4. It was determined that one boxed drill in which fertilizer and seed were mixed yielded better than two-boxed which banded phosphorous near the seed, when lower rates of fertilizer applied. On the other hand, band application overyielded at higher rates of fertilizer applied. Economic rates of P₂0₅ were 53 kg/da and 83 kg/ha for mixed and band application, respectively. The higher efficiency of one-boxed drill in fertilizer use explained by more closeness of seed and fertilizer and no toxisity of Tripple süper phosphate (TSP) fertilizer to seed. Any difference between seeding methods of broacasting and drilling was not found. It was determined that banding provided more yield than broacasting and incorporating phosphorous into soil in one year. Phosphorous fertilizer increased spike number/m² and tiller number/plant in wheat.

Anahtar Kelimeler

• Different rates of phosphorous fertilizer ; various seeding method; wheat; yield

DEĞİŞİK EKİM YÖNTEMLERİNE GÖRE FOSFOR MİKTARININ BUĞDAY VERİMİNE ETKİSİ

Öz

Kombine mibzerle, tohum mibzerle gübreyi toprağa karıştırma, tohum ve gübre serpme toprağa karıştırma ve tek sandıklı mibzerle ekim yöntemlerinde farklı miktarlardaki fosforlu gübrelemenin buğday tane verimine etkileri 1986-1989 yıllarında nadas-buğday sisteminde denenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, ekim yöntemleri arasında tane verimi bakımından hiç bir yıl farklılık bulunmamıştır. Buna karşın fosfor miktarları arasında 1987 hariç diğer yıllarda farklılık saptanmıştır. Değerlendirme sonuçlarına göre, düşük fosfor dozlarında tek sandıklı, kombine mibzerden, yüksek dozlarda ise kombine, tek sandıklı mibzerden daha yüksek verim vermişlerdir. Tek sandıkta ekonomik fosforlu gübre 5.3 kg/da, kombine mibzerde 8.3 kg/da P₂O_s olarak saptanmıştır. Gübrenin serpme veya kombine mibzerle verilmesi arasında sadece bir yıl mibzer lehine farklılık belirlenmiştir. Tohumun ekim şekilleri arasında farklılık bulunamamıştır. Fosfor, buğdayda başak ve kardeş sayısında artışa neden olmuştur. Fosforlu gübrenin etkinliği yağışla artış göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Fosforlu gübreleme miktarı; ekim yöntemi; buğday; verim