Eskişehir Ekolojik Koşullarında Azotlu Gübrelemenin Arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham)’nun Ot Verimi Üzerine Etkileri

Öz

Bu araştırma beş farklı azot dozunun (0, 3, 6, 9 ve 12 kg/da) iki adet arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham) çeşidinin (Enton ve Stala) verim ve kalite değerlerine etkisini belirlemek amacıyla 2014 ve 2015 yıllarında Eskişehir koşullarında yürütülmüştür. Araştırmada en yüksek yeşil ot ve kuru ot verimleri Enton çeşidinde dekara 6 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda (sırasıyla, 2981 kg ve 712 kg), Stala çeşidinde ise dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda (sırasıyla, 2103 kg ve 537 kg) elde edilmiştir. En yüksek ham protein oranı dekara 6 kg ve üzeri miktarda uygulanan azotlu gübre dozlarında belirlenirken, ortalama en yüksek ham protein verimi ise 98.01 kg/da ile dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre dozunda tespit edilmiştir. Araştırmada azotlu gübre dozları arttıkça arıotunun ADF ve NDF oranları azalırken, TDN değeri artış göstermiştir. En yüksek RFV değerleri kontrol parseli hariç diğer tüm azotlu gübreleme yapılan parsellerde belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre yeşil ot kuru ot ve ham protein verimi ile ham protein oranı, ADF ve NDF oranları ile nispi besleme değerleri dikkate alındığında Enton çeşidinin Stala çeşidine tercih edilmesi gerektiği, yüksek verim ve kalitede arıotu için ise en uygun gübre dozunun dekara 9 kg olarak uygulanan azotlu gübre olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Arıotu,ot verimi,kalite

The Effects of Nitrogen Fertilization on Forage Yield of Phacelia (Phacelia tanacetifolia Bentham) under Eskişehir Ecological Conditions

Öz

This research was conducted to determine the effects of four different nitrogen doses (0, 3, 6, 9 and 12 kg/da), on yield and quality components of two phacelia (Phacelia tanacetifolia Bentham) cultivars (Enton and Stala) under Eskişehir conditions in the 2014 and 2015 growing seasons. The highest green forage and hay yields were obtained from 6 kg/da nitrogen dose (2981 kg and 712 kg, respectively) for Enton cultivar, from 9 kg/da nitrogen dose (2113 kg and 537 kg, respectively) for Stala cultivar. It was determined that the highest crude protein ratio at 6 kg/da or more nitrogen fertilizations, the highest crude protein yield  was 98.01 kg/da at the 9 kg/da nitrogen fertilization. While increasing nitrogen doses, ADF and NDF contents were decreased, TDN content of phacelia cultivars were increased. The highest RFV value was determined at the all nitrogen fertilization doses except control plot. In conclusion, it was regarded that green forage yield, hay yield, crude protein ratio, crude protein yield and relative feed value, Enton cultivar can be preferred over Stala cultivar. It is possible to obtain high forage yield and good quality with 9 kg/da nitrogen application in similar ecologies.

Anahtar Kelimeler

• Phacelia,forage yield,quality

Kaynakça

1. Akkurt V., 2013. Farklı tohum ön uygulamalarının ve bitki hormonlarının arıotu (Phacelia tanacetifolia benth.) tohumlarında görülen ışık ve sıcaklık dormansisinin kırılması üzerine etkileri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi, 56s
2. Albayrak S., Türk M., ve Yüksel O., 2009. Effects of phosphorus fertilization and harvesting stages on forage yield and quality of woolypod vetch. Turkish Journal of Field Crops. 14(1): 30-40
3. Ateş E., 2012. The mıneral, amıno acıd and fıber contents and forage yıeld of fıeld pea (pısum arvense l.), fıddleneck (Phacelıa tanacetıfolıa benth.) and theır mıxtures under dry land condıtıons ın the western turkey. Romanian Agricultural Research, 29, 237-244
4. Ates E., Tekeli AS., and Boynukara B., 2014. Performance Of Fodder Pea (Pisum arvense L.) - Fiddleneck (Phacelia tanacetifolia Benth.) Mixture Under Different Nitrogen Doses. Romanian Agricultural Research, No. 31, 1-6
5. Aydın N., Mut Z., Mut H., ve Ayan İ., 2010. Effect of Autumn and Spring Sowing Dates on Hay Yield and Quality of Oat (Avena sativa L.) Genotypes. Journal of Animal and Veterinary Advances. 9(10): 1539-1545
6. Dağ V., 2013. Farklı azot dozlarının arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham )'nda verim ve bazı tarımsal karakterlere etkisi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, 48s
7. Djordjevic N., Dinic B., Grubic G., Vuckovic S., and Simic A., 2005. The quality and chemical composition of Phacelia tanacetifolia Benth. and lucerne silages. Integrating efficient grassland farming and biodiversity. Proceedings of the 13th International Occasional Symposium of the European Grassland Federation, Tartu, Estonia, 29-31 August 2005 2005 pp. 294-297
8. Ercan R., ve Bildik E., 1993. Azotlu gübre uygulamasının ekmeklik buğday kalitesine etkisi. Gıda 18(3):165- 171

9. Geren H., ve Kaymakkavak D., 2007. Farklı Sıra Arası Uzaklıklarının Kimi Arıotu (Phacelia tanacetifolia Bentham) Çeşitlerinde Ot Verimi ile Verim ve Kalite Özelliklerine Etkileri. Ege Üniv. Ziraat Fak. Derg., 2007, 44 (1): 71-85
10. Gromadzinski A., 1976. Influence of sowing dates and nitrogen fertilization on the yields of crops grown as the stubble aftercrop. Pamietnik Pulawski 1976 No. 66 pp. 155-166
11. Kucharski J., 1992. Suitability of nitrogen fertilizers with delayed action for the fertilization of phacelia and carrots. Acta Academiae Agriculturae ac Technicae Olstenensis, Agricultura, 54(11): pp 43-52
12. Linn J., and Martin NP., 1989. Forage quality tests and interpretation. Minnesota EXT. Service. AG-FO-2637. Universityt of Minnesota, Saint Paul
13. SAS Institute., 1998. INC SAS/STAT users’ guide release 7.0, Cary, NC, USA
14. Sezer Y., 1991. Gübreler ve gübreleme, Atatürk Üniversitesi yayınları No.679 Ziraat Fakültesi Yayınları No. 3003, Ders kitapları, Seri No. 55 Erzurum
15. Wilczewski E., Leman´czyk G., Skinder Z., and Sadowski C., 2006. Effect of nitrogen fertilization on the yielding and health status of selected nonpapilonaceous plant species grown in stubble intercrop. Electronic Journal of Polish Agricultural Universities 2006 Vol. 9 No. 2
16. Wilczewski E., Skinder Z., and Szczepanek M., 2008. Effect of the nitrogen dose on qualitative characters of green forage made of non-papilionaceous plants grown in stubble intercrop. Acta Scientiarum Polonorum - Agricultura. 7: 2: 133-141
17. Wilczewski E., Skinder Z., and Wydawnictwa M., 2009. Influence of nitrogen fertilization on macronutrients content in the post-harvest residue of non-papilionaceous plants cultivated in stubble intercrop. Acta Scientiarum Polonorum - Agricultura, 8: 2. 77-86