Siyah Sofralık Gemlik Çeşidi Zeytinde Farklı Hasat Yöntemlerinin Ekonomik ve Ergonomik Yönden İncelenmesi

Öz

Çalışmanın amacı; el ile, dal sarsıcı makine ve gövde sarsıcı makine ile yapılan Gemlik çeşidi

zeytinin hasat işlemlerini ekonomik ve ergonomik yönden incelemektir.

Uygulanan yöntemler net gelir bakımından incelendiğinde; gövde sarsıcı, dal sarsıcı ve elle hasatta

sırasıyla 713 TL/h, 411 TL/h ve 27 TL/h değerleri elde edilmiştir.

Çalışma ergonomik açıdan incelendiğinde, gövde ve dal sarsıcı hasat makinaları ile çalışmada

gürültü, titreşim ve toz, operatörü olumsuz yönde etkilemektedir.

Gövde sarsıcı hasat makinası kabinli yapılarak gürültü ve tozdan etkilenme en aza indirgenmiştir.

Operatör koltuğunda ise titreşim sönümleme elemanları kullanılmıştır.

Omuzdan asılarak veya elde taşınan ya da motoru sırta alınan 12 kg ağırlığa sahip dal sarsıcı hasat

makinası ile çalışmada; ağırlık, gürültü ve titreşim operatörü olumsuz yönde etkilemektedir.

Elle hasatta, toplayıcılar meyveyi ağaca tırmanarak veya yüksek merdivenlere çıkarak ellerinde

tuttukları veya bellerine bağladıkları kova ya da sepetlere toplamaktadırlar. Bu işlem hem zor hem

de zaman alıcıdır. Ayrıca zaten bulunmasında zorluk çekilen işçiler ağaçtan veya merdivenden

düşerek sakatlanabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Zeytin,hasat,makine,hasat performansı,ekonomik analiz

Kaynakça

1. Alayunt, F. N., Saraçoğlu T., Çakmak B., Özarslan C., 2008. İki Farklı Tipteki Zeytin Hasat Makinasının Bazı Ergonomik Özellikleri. 14. Ulusal Ergonomi Kongresi, KTÜ Orman Fakültesi, Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü, 30-31 Ekim 2008, Trabzon. S:499.
2. Aksu, B., Dizdaroğlu, D. ve Dönmez, Ş., 2003. Sofralık ve Yağlık Zeytinde Üretim Maliyetleri ve Karlılık, Türkiye I. Zeytinyağı ve Sofralık Zeytin Sempozyumu Bildirileri, TEAE Yayınları, Yayın No:112, Ankara.
3. Aydın, C., 2000. Bazı Zeytin Çeşitlerinde Meyvenin Fiziko- Mekanik Özellikleri, Selçuk Ü. Zir. Fak. Dergisi 14 (23): 83-88.
4. Beyhan, M. A. ve Pınar, Y., 1996. Fındık Dip Sürgünü Temizliğinde Motorlu Çalı Tırpanının Kullanılabilme Olanağı Üzerine Bir Araştırma. OMÜ Ziraat Fakültesi, Fındık ve Diğer Sert Kabuklu Meyveler Sempozyumu, Bildiri Kitabı, 119–133, 10–11 Ocak, Samsun.
5. Caran, D., 1990. Zeytin Hasat Mekanizasyonu (1), TOKB, Zeytincilik Araştırma Enstitüsü, Yayın No: 51 Bornova İzmir
6. Caran, D., 1994. Zeytinde Mekanik Hasat Olanaklarının Araştırılması. Ege Üniversitesi Fen Bil. Enst. Tar. Mak. ABD, Doktora Tezi, Bornova-İzmir.
7. Caran, D. 1998. Zeytinde Hasat. Zeytin Yetiştiriciliği Kursu Kitabı. Tarım Ve Köyişleri Bakanlığı, Zeytincilik Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü.
8. Çavuşoğlu, A. ve Çakır, M., 1988. Modern Zeytincilik, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Ankara.

9. Darga, A., Alibaş, K. ve Evlice, Ö., 2000. Marmara Bölgesinde Zeytin Üretimi Mekanizasyonu. Türkiye I. Zeytincilik Sempozyumu, 6-9 Haziran 2000, Bursa Dinçer, H., 1976. Tarım İşletmelerinde Makina Kullanma Masrafları. Türkiye Zirai Donatım Kurumu Mesleki Yayınları, Ankara.
10. Hansson, J. E. ve Wikström, B. O., 1979. Comparison of Some Technical MethodsforWhole Body Vibration. Published in SwedishArbeteochHoalsa No: 23, SwedishNotional Board of Occupational Safety and Health, Stacholm.
11. Keçecioğlu, G., 1975. Atalet Kuvvet Tipli Sarsıcı ile Zeytin Hasadı İmkanları Üzerine Bir Araştırma, Ege Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, No: 228, Bornova İzmir.
12. Keskin, R. ve Erdoğan, D., 1984. Tarımsal Mekanizasyon. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları:927, Yardımcı Ders Kitabı:262, Ankara.
13. Okursoy, R., Darga, A. ve Tunçkal, C., 2000. Zeytin Hasadında Mekanizasyon Uygulamaları, Türkiye 1. Zeytincilik Sempozyumu, İzmir. SS:267-274.
14. Ramalho, J. J. S. And Pires, J. A. S. P., 1996. The Mechanical Harvesting of Olives in Portugal, Olivae IIIthYear No:13, 24-33 pp.
15. Saraçoğlu, T. Ulusoy, E. and Evcim, Ü., 2008. Comparation of Harvest Performances of Three Different Types of Hand Held Olive Canopy Shakers (Elde Taşınır Üç Farklı Tip Zeytin Çırpma Makinasının Hasat Performanslarının Karşılaştırılması). Journal of AgriculturalMachineryScience (Tarım Makinaları Bilimi Dergisi). Cilt: 4, sayı:1, 105-110.
16. Sındır, K, O., 1999. Tarımda Makine Seçimi ve Ortak Kullanım Modelleri, T.C. Başbakanlık, Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü, APK Dairesi Başkanlığı, Toprak ve Su Kaynakları Araştırma Şube Müdürlüğü, Yayın No: 110. Saraçoğlu, B. Cakmak, C. Özarslan ve Alayunt, F. N. 2011.
17. Vibration and noise characteristics of hook type olive harvesters, African Journal of Biotechnology, 10(41), 8074-8081.
18. TBMM, 2008. Zeytin Araştırma Komisyonu Raporu, TBMM B: 12 4 . 11. 2008 O: 2
19. Tunalıoğlu, R., 2003. Sofralık Zeytin, Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü T.E.A.E-BAKIŞ Sayı: 4, Nüsha: 5, Ankara.
20. Tunalıoğlu, R. 2009. “Türkiye’de Zeytincilik ve Pazarlama Politikaları: 2000-2010”.
21. Yalçın, M., Acıcan, T., Alibaş, K., Ertürk, Ü., Soylu, A. ve Akça, Y., 2012. Ceviz (J. Regia-L) Meyvesinin Hasadında Kullanılan Farklı Yöntemlerin Karşılaştırılması, Bahçe Dergisi, Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Yalova.
22. Yıldırım, M., 1988. Orman Makineleri ve Ergonomi, I. Ulusal Ergonomi Kongresi, MPM, Yayın No: 372, Ankara, s. 345- 356.
23. Yıldız, T., 2000, Traktörle Çalıştırılabilir-Yerden Toplama Üniteli Bir Fındık Hasat Makinasının Tasarımı. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Makinaları Ana Bilim Dalı, Doktora Tezi (Basılmamış), Ankara.