The Analysis of Social Media Addiction and Usage in Turkey

Öz

Purpose: The purpose of this research is to analyse social media addiction, usage rate, the most used social media tool, usage frequency and purpose of use according to different gender, age, profession, education level, etc. of people in Turkey.

Method: This research is a descriptive study in survey model. The data were obtained by applying the scales prepared on “Google Forms” in the internet environment throughout Turkey. The population of the research is Turkey, and the sample is 5176 internet users who completed the survey in 2021 via remote access. The data were collected using the online survey technique through the Personal Information Form and the “Social Media Addiction Scale” developed by Tutgun-Ünal and Deniz (2015). These scales were firstly transformed into a “Google Forms” form, and then a link was created for the participants to answer online. Statistical analysis of the study was done using the IBM SPSS Statistics 25 program.

Findings: The findings of the study showed that people are generally not uncomfortable using social media, but rather satisfied. The study also revealed that the Instagram is the most used social media application, and social media addiction scores have decreased with age, but increased slightly during retirement. In addition, according to the findings of the study, social media addiction scores were the highest among students aged 14-18 and unemployed (not working). It was finally found out that there was a positive relationship between social media addiction scores and the time spent on social media; higher in singles compared to married people and women compared to men.

Anahtar Kelimeler

• Social media
• social media addiction
• addiction
• internet
• communication
• psychology

Türkiye’de Sosyal Medya Bağımlılığı ve Kullanımı Araştırması

Öz

Amaç: Bu araştırmanın amacı Türkiye’de insanların farklı cinsiyet, yaş, meslek, eğitim grubu vb. durumlarına göre; sosyal medya bağımlılığı, kullanım oranı, en çok kullanılan sosyal medya aracı, kullanım sıklığı ve kullanım amacının ölçülmesidir.

Yöntem: Bu araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın verileri, internet ortamında ‘Google Forms’ üzerinde hazırlanan ölçekler aracılığıyla Türkiye geneline uygulanarak elde edilmiştir. Araştırmanın çalışma evreni Türkiye ve çalışma grubu ise uzaktan erişimle 2021 yılı anketi doldurarak araştırmaya katılan 5176 internet kullanıcısıdır. Araştırmanın verileri, kişisel bilgi formu ve Tutgun-Ünal ve Deniz (2015) tarafından geliştirilen “Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği” kullanılarak internet ortamında ‘Google Forms’ üzerinde online cevaplanabilecek şekle getirilmiş, ardından katılımcılar için link oluşturularak online anket tekniği ile yapılarak elde edilmiştir. Çalışmanın istatistiksel analizleri SPSS 25.0 programı kullanılarak yapılmıştır.

Bulgular: Araştırmanın bulguları gösteriyor ki, insanlar genel olarak sosyal medya kullanmaktan rahatsız değiller, aksine memnunlar. Sosyal medya uygulamalarından en fazla İnstagram uygulaması kullanılmakta, sosyal medya bağımlılığı puanları yaş attıkça azalmış fakat emeklilik az da olsa bir artış göstermiştir. Yine araştırmanın bulgularına göre sosyal medya bağımlılığı puanları en yüksek öğrenci-14-18 yaşlar ve işsiz(çalışmayan) kesimde çıkmıştır. Sosyal medya bağımlılığı puanları ile sosyal medyada geçirilen süre arasında pozitif ilişki olduğu görülmüş, bekarlarda evlilere nazaran ve kadınlarda erkeklere nazaran daha yüksek olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal medya bağımlılığı
• bağımlılık
• internet
• iletişim
• psikoloji

Kaynakça

1. Ağyar Bakır, B., Uzun, B. (2018). Developing the Social Media Addiction Scale: Validity and reliability studies. Addicta: The Turkish Journal on Addictions. Advance online publication. http://dx.doi.org/10.15805/addicta.2018.5.3.0046
2. Aktan, E. (2018). Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Bağımlılık Düzeylerinin Çeşitli Değişkenlere Göre İncelenmesi. Erciyes İletişim Dergisi, 5(4), 405-421.
3. Alican, C. ve Saban, A. (2013). Ortaokul ve lisede öğrenim gören öğrencilerin sosyal medya kullanımına ilişkin tutumları: Ürgüp örneği. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35(2), 1-14.
4. Anderson, M., Jiang, J. (2018). Teens, social media & technology 2018.
5. Anlı, G. (2018). “İnternet Bağımlılığı: Sosyal ve Duygusal Yalnızlık”, Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 3(2): 389-397. ki bulmuştur.
6. Aslan İmran. (2020) Socıal Medıa Addıctıon And Controllıng Socıal Medıa Use: An Extensıve Study ,Academic Studies in Social, Human and Administrative Sciences - I, Volume 1 Publisher: Gece Publishing
7. Aslan, İmran. M.E. Yaşar.(2020) Measurıng Socıal Medıa Addıctıon Amongunıversıty StudentsInternational Journal of Contemporary Economics and Administrative Sciences ISSN: 1925 – 4423Volume: X, Issue: 2, Year: 2020, pp. 468-492
8. Balcı, Ş. ve Gölcü, A. (2013). Facebook Addiction among University Students in Turkey: Selcuk University Example. Türkiyat Araştırmaları Dergisi (34), 255- 278.

9. Baripoğlu, S. (2012). Facebook ve Twitter davranış bozukluğu yapıyor mu? epsikiyatri. Erişim adresi: http://www.e-psikiyatri.com/facebook-ve-twitter-davranis-bozukluguyapiyor-mu-33945 Baz, F . (2018). Sosyal Medya Bağımlılığı: Üniversite Öğrencileri Üzerine Çalışma . OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi , 9 (16) , 276-295 . DOI: 10.26466/opus.470118
10. Brys, S. (2013) Internet addiction treatment programs on the rise. https://www.psychcongress.com/article/internet-addiction-treatment-programs-rise (Erişim Tarihi: 06.03.2021).
11. Buluk B. , Eşitti B. , Boz M.(2017) Sosyal Medyanın Kullanım Amaçları: Üniversite Çalışanları Örneği Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, Cilt.5, Sa.10, Ss.219-234, 2017
12. Büyükaslan, A., ve A. M. Kırık (Ed.). (2015). Sosyalleşen Olgular Sosyal Medya Araştırmaları-2. İstanbul: Çizgi Kitabevi.
13. Çakır, Ö , Ayas, T , Horzum, M . (2011). An investigation of university students’ internet and game addiction with respect to several variables . Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES) , 44 (2) , 95-118 . DOI: 10.1501/Egifak_0000001226
14. Çiftçi, H. (2018). Üniversite Öğrencilerinde Sosyal Medya Bağımlılığı. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(4), 417-434.
15. Deniz, L. Ve Gürültü, E. (2018). “Lise Öğrencilerinin Sosyal Medya İnternet ve Sosyal Medya Bağımlılıkları” Kastamonu Education Journal, 26(2): 355-367.
16. Diker Ersin,Fatih Çelik (2021) Covid-19 Sürecinde Depresyon, Stres, Gelişmeleri Kaçırma Korkusu Ve Zorlayıcı Sosyal Medya Kullanımı Arasındaki İlişkilerayna Klinik Psikoloji Dergisi, 2021, 8(1), 17 – 43
17. Elhai, J. D., Hall, B. J., Erwin, M. C. (2018). Emotion regulation’s relationships with depression, anxiety and stress due to imagined smartphone and social media loss. Psychiatry Research; 261: 28-34.
18. Eroğlu, O. Ve Yıldırım, Y. (2017). “Sosyal Medya Ağlarının Kullanım Amacı Ve Bağımlılığının Uyku Kalitesi İle İlişkisinin İncelenmesi”, Türkiye Spor Bilimleri Dergisi, 1(1): 1-10.
19. Griffiths, M. (1999). Violent video games and aggression: A review of the literature. Aggression and Violent Behavior, 4(2), 203–212. https://doi.org/10.1016/S1359-1789(97)00055-4
20. Gül, Ş., Diken, E. H. (2018). Fen Bilgisi Öğretmeni Adaylarının Sosyal Medya Bağımlılıklarının İncelenmesi. Kafkas Üniversitesi, e – Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 41-50.
21. Güler, E. Ö., D, Veysikarani,, D. Keskin (2019) Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Bağımlılığı Üzerine Bir Araştırma Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Cilt 16, Sayı 1, Ss.1-13, 2019 Issn:1304-8392
22. Güney, M , Taştepe, T . (2020) Ergenlerde Sosyal Medya Kullanımı ve Sosyal Medya Bağımlılığı . Ankara Sağlık Bilimleri Dergisi , 9 (2) , 183-190 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/ausbid/issue /59001/757713
23. Hou, Y., Xiong, D., Jiang, T., Song, L., & Wang, Q. (2019). Social media addiction: Its impact, mediation, and intervention. Cyberpsychology: Journal of Psychosocial Research on Cyberspace, 13(1), 1-18.
24. Jingjing J., Monica A., (2018). How Social Media Has Changed Us: The Good and TheBad. Retrieved November 01, 2018, fromhttp://www.pewinternet.org/2018/05/31/teens-social-media-technology-2018/
25. Karasar, N. (2016). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayıncılık.
26. Kırcaburun, K. & Griffiths, M.D. (2018). Instagram addiction and the big five of personality: The mediating role of self-liking. Journal of Behavioral Addictions, in press. DOI: 10.1556/2006.7.2018.15
27. Kobiruzzaman M, M. Impact of Social Media Towards Society, A Case Study on Teenagers International Journal of Education and Knowledge Management (IJEKM) 1(3): 1-12 (2018)Print ISSN: 2616-5198Online ISSN: 2616-4698
28. Koca, Eda Büyükgebiz , Mustafa Zihni Tunca (2019) İnternet Ve Sosyal Medya Bağımlılığının Öğrencilerin Performanslarına Etkileri Üzerine Bir Yazın Taraması Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Y.2019, C.24, S.1, S.33-53. Y.2019, Vol.24, No.1, Pp.33-53. 33
29. Kraut, R., Kiesler, S., Mukhopadhyay, T., Scherlis, W., Patterson, M. 1998. Social impact of the internet: What does it mean?. Communications of the ACM; 41(12): 21- 22.
30. Kubey, R., Czikszentmihalyi, M. (2002) Robert Kubey and Mihaly Czikszentmihalyi, Television addiction is no mere metaphor, Scientific American 286, (2), pp. 74–80
31. Kuss, D. J. & Griffiths, M. D. (2011). Internet gaming addiction: A systematic review of empirical research. International Journal of Mental Health and Addiction, in press. doi: 10.1007/s11469-011-9318-5
32. Müezzin, E. (2017). “Lise Öğrencilerinde İnternet Bağımlılığının Yoksunluk, Kontrol Güçlüğü, İşlevsellikte Bozulma Ve Sosyal İzolasyon Bağlamında İncelenmesi”, Sakarya University Journal Of Education, 7(3): 541-551.
33. Nakaya, A. C. (2015) Internet and social media addiction. San Diego, CA: ReferencePoint Press.
34. Okumuş, V. (2018) Çocukların sosyal medya kullanımları ile ebeveyn tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Ticaret Üniversitesi, İstanbul.
35. Parents, (2018) Social media and teenagers Erişim tarihi: 23 February 2021, from https://parents.au.reachout.com/skills-to-build/wellbeing/social-media-and-teenagers Washington, DC: Pew Internet & American Life Project.
36. Rachel E. (2016)Experts say kids are growing up with more anxiety and less self-esteemRetrieved November 13, 2018, from https://childmind.org/article/how-using-social-media-affects-teenagers/
37. Sağar, M.E.(2018). Gençlerde Güncel Sorunlardan Biri Olan Sosyal Medya Bağımlılığının İncelenmesi: Afyon İli Örneği. Alanya Uluslararası Yerel Yönetimler Sempozyumu. 01- 03.11.2018. Alanya, Türkiye.
38. Sağar, Mehmet Enes. (2019) Yetişkin Bireylerde Sosyal Medya Bağımlılığının İrdelenmesi Sağlık Bilimlerinde Eğitim Dergisi ISSN: 2687 –4393 SBED-2019 : 1(1)
39. Savcı, M. ve Aysan, F. (2017). Teknolojik Bağımlılıklar ve Sosyal Bağlılık: İnternet Bağımlılığı, Sosyal Medya Bağımlılığı, Dijital Oyun Bağımlılığı ve Akıllı Telefon Bağımlılığının Sosyal Bağlılığı Yordayıcı Etkisi. Düşünen Adam(30), 202-216.
40. Shaw, M., Black, D. W. (2008). Internet Addiction Definition, Assessment, Epidemiology and Clinical Management. CNS Drugs, 22, 353-365.
41. Solmaz, B , Tekin, G , Herzem, Z , Demir, M . (2013). İnternet Ve Sosyal Medya Kullanımı Üzerine Bir Uygulama . Selçuk İletişim , 7 (4) , 23-32 . Retrieved From https://dergipark.org.tr/tr/pub/josc/issue/19027/200546
42. Şahan, M. Ve Eraslan Çapan, B. (2017). “Ergenlerin Problemli İnternet Kullanımında Kişilerarası İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaların Ve Sosyal Kaygının Rolü”, Ege Eğitim Dergisi, 18(2): 887-913.
43. Taşçı, B. Ve Ekiz, S. (2018). “Serbest Zaman Aktivitesi Olarak Sosyal Medya Bağımlılığı”, 2. Uluslararası İletişimde Yeni Yönelimler Konferansı: Eğlence Ve Ürün Yerleştirme, 224-235
44. TDK (2021), Bağımlı: https://sozluk.gov.tr/ Erişim 24 Nisan 2021
45. Tutgun-Ünal, A. & Deniz, L. (2015). Development of the Social Media Addiction Scale. Online Academic Journal of Information Technology (AJIT-e), 6(21), 51-70.
46. Uslu, Mustafa (2020) Pandemi Sürecinde Sosyal Medya Bağımlılığı, Kitap: Dijitalleşme Eğilimleri - Covıd-19 Pandemisi Sonrası Dijitalleşme Eğilimlerinin Sosyal Ve Beşeri Bilimlere Yansımaları( Ed. F.Uslu),Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara ISBN 978-625-7296-93-9
47. We are Social, Hootsuit (2020) Türkiye’de İnternet Kullanım ve Sosyal Medya İstatistikleri , Erişim adresi: https://dijilopedi.com/2020-turkiye-internet-kullanim-ve-sosyal-medya-istatistikleri/
48. Yang, S. C. & Tung, C. J. (2007). Comparison of internet addicts and nonaddicts in Taiwanese high school. Comput Human Behavior, 23: 79-96.
49. Yang, C. C., & Lee, Y. (2018). Interactants and activities on Facebook, Instagram, andTwitter: Associations between social media use and social adjustment tocollege. Applied Developmental Science, 1-17.
50. Yılmazsoy, B., Kahraman, M. (2017) Üniversite öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı ile sosyal medyayı eğitsel amaçlı kullanımları arasındaki ilişkinin incelenmesi: Facebook örneği. Journal of Instructional Technologies & Teacher Education; 6(1): 9-20.
51. Young, K.S. (2007). “Cognitive Behavior Therapy with Internet Addicts: Treatment Outcomes and Implications”, CyberPsychology and Behavior, 10(5), 671-679.
52. Zorbaz, O , Dost, M . (2014). Lise Öğrencilerinin Problemli İnternet Kullanımının Cinsiyet, Sosyal Kaygı ve Akran İlişkileri Açısından İncelenmesi . Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi , 29 (29-1) , 298-310 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/hunefd/issue/7787/101801