Ortaokul Öğretmenlerinin Program Okuryazarlık Düzeylerinin İncelenmesi: Karma Yöntem Araştırması

Öz

Bu araştırmanın amacı, Kayseri ilindeki devlet ortaokullarında görev yapan öğretmenlerin program okuryazarlık düzeylerini bazı değişkenler açısından incelemektir. Bu çalışmada nitel ve nicel araştırma desenlerinin bir arada ele alındığı karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmında tarama modeli tercih edilmiş ve basit tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılarak 504 öğretmene ulaşılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde veriler “Program Okuryazarlığı Ölçeği” ile toplanmıştır. Araştırmanın nitel bölümünde durum çalışması deseni kullanılmış; nicel veri toplama sürecine katılan 21 öğretmenle yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla veriler toplanmıştır. Araştırmanın nicel sonuçlarına göre ortaokul öğretmenlerinin program okuryazarlık düzeylerine ilişkin algılarının yüksek olduğu ve kıdemlerine bakılmaksızın tüm öğretmenlerin yüksek düzeyde program okuryazarı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca okul türü değişkeninin program okuryazarlığı üzerinde herhangi bir etkisinin olmadığı ve branş değişkenine göre öğretmenlerin program okuryazarlık düzeyleri arasında anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Araştırmanın nitel sonucuna bakıldığında, öğretmenlerin “program okuryazarlığı” kavramına ve programın 4 ögesine (amaç, içerik, eğitim durumları ve değerlendirme) ilişkin bilgi düzeylerinin genel olarak yeterli olduğu sonucuna varılmıştır. Buna göre araştırmanın nitel sonuçlarının nicel sonuçları desteklediği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Öğretim programı
• program okuryazarlığı
• ortaokul öğretmenleri

Examination Of Curriculum Literacy Levels Of Secondary School Teachers: A Mixed Method Research

Öz

The aim of this study is to examine the curriculum literacy levels of teachers working in public secondary schools in Kayseri in terms of some variables. In this study, a mixed method, in which qualitative and quantitative research designs are considered together, was used. In the quantitative part of the study, the survey model was preferred, and 504 teachers were reached by using the simple random sampling method. In the quantitative part of the study, the data were collected with the "Curriculum Literacy Scale". In the qualitative part of the research, the case study design was used; data were collected through semi-structured interviews with 21 teachers who participated in the quantitative data collection process. According to the quantitative results of the study, it was concluded that secondary school teachers' perceptions of curriculum literacy level were high and that all teachers were highly curriculum literate regardless of their seniority. It was also identified that the school type variable had no effect on curriculum literacy and that there was no significant difference between the curriculum literacy levels of the teachers according to the branch variable. As for the qualitative result of the research, it was concluded that the knowledge levels of the teachers about the term “curriculum literacy” and 4 components of the curriculum (objectives, content, instructional methods and evaluation) were generally sufficient. Accordingly, it was seen that the qualitative results of the research supported the quantitative results.

Anahtar Kelimeler

• Curriculum
• program literacy
• teachers

Kaynakça

1. Akınoğlu, O., & Doğan, S. (2012, Eylül). Eğitimde program geliştirme alanına yeni bir kavram önerisi: program okuryazarlığı. [A new concept suggestion for curriculum development in education: curriculum literacy]. 21. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi’nde sunulan sözlü bildiri. İstanbul: Marmara Üniversitesi.
2. Akman, Ş., Özdemir, E., & Koca, Ş. (2021). Kayseri milli eğitim istatistikleri. [Kayseri national education statistics]. Kayseri İl Milli Eğitim Müdürlüğü / Strateji Geliştirme Şubesi (İstatistik). https://kayseri.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2022_08/19082514_KAYSERY_MYLLY_EYYTYM_YSTATYSTYKLERY-2020-2021_2.pdf
3. Akyıldız, S. (2020). Öğretim programı okuryazarlığı kavramının kavramsal yönden analizi: bir ölçek geliştirme çalışması [A conceptual analysıs of currıculum lıteracy concept: a study of scale development]. Electronic Journal of Social Sciences, 19(73), 315-332. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/945786
4. Asebiomo, A. M. (2009). Teacher assessment of integrated science curriculum in federal capital territory abuja for effective implementation. Journal of Curriculum Studies, 16(2), 123-181. https://scirp.org/reference/referencespapers.aspx?referenceid=2529899
5. Aslan, S. (2019). An analysis of prospective teachers' curriculum literacy levels in terms of reading and writing. Universal Journal of Educational Research, 7(4), 973-979. https://doi.org/10.13189/ujer.2019.070408 Aslan, S., & Gürlen, E. (2019). Ortaokul öğretmenlerinin program okuryazarlık düzeyleri. [Program literacy levels of secondary school teachers]. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 171-186. https://doi.org/10.29299/kefad.2018.20.01.006
6. Atlı, K., Kara. Ö., & Mirzeoğlu, A. D. (2021). Investigating physical education teachers perceptions about their curriculum literacy levels according to some variables. Gazi Journal of Physical Education and Sports Sciences, 6(2), 281-299. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1438178
7. Aygün, H. E. (2019). The prediction of the teaching readiness level of prospective teachers in terms of curriculum literacy. International Journal of Curriculum and Instructional Studies (IJOCIS), 9(2), 203-220. https://doi.org/10.31704/ijocis.2019.009
8. Aygün, E. (2022). Özel eğitim öğretmenleri ve okul yöneticilerinin program okuryazarlık durumlarının incelenmesi. [Examination of program literacy status of special education teachers and school administrators] (Tez No: 762284) [Master dissertation, Kafkas University], YÖK Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/

9. Barut, C., & Gündoğdu, K. (2023). Öğretmenlerin program okuryazarlık düzeyleri ve eleştirel düşünme eğilimleri arasındaki ilişki. [The relationship between curriculum literacy levels and critical thinking tendencies of teachers]. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(37), 198-217. https://doi.org/10.35675/befdergi.1213781.
10. Bayrı, S. (2022). Özel eğitim kurumlarında görev alan öğretmenlerin program okuryazarlık durumları ve özel eğitim özel alan yeterliklerinin incelenmesi [Examining the curriculum lıteracy status of teachers working in special education institutions and their special education special fıeld competencies]. (Tez No. 2809485) [Master dissertation, Atatürk University], YÖK Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi.
11. Berkant, H. G. & Mansuroğlu, C. (2023). Öğretmenlerin eğitim programı okuryazarlıkları ile yansıtıcı düşünme eğilimlerinin incelenmesi. [The investigation of teachers’ curriculum literacy and reflective thinking tendencies]. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(1), 97-116. https://doi.org/10.31592/aeusbed.1104843.
12. Bolat, Y. (2017). Concept of curriculum literacy and curriculum literacy scale. International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 121-138. http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.12103.
13. Boncuk, A. (2021). Öğretmenlerin programı okuryazarlık düzeylerinin, öğretim programına bağlılık düzey üzerine etkisinin incelenmesi. [Examining the effect of teachers' curriculum literacy levels on the level of commitment to the curriculum]. Anatolian Turk Education Journal, 3(1), 88-108. http://www.anadoluturkegitim.com/index.php/ated/article/view/33
14. Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2011). Bilimsel araştırma yöntemleri. (8. Edition). Pegem Akademi.
15. Cornett, J. W., Yeotıs, C. & Terwilliger, L. (1990). Teacher personal practical theories and their influence upon teacher curricular and instructional actions: A case study of a secondary science teacher. Science Education, 75(4), 517-529. https://doi.org/10.1002/sce.3730740503
16. Creswell, J. W. & Plano Clark, V. L. (2011). Designing and conducting mixed methods research. Sage.
17. Creswell, J.W. (2012). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative and qualitative research. (14th Edt.). Pearson.
18. Cuban, L. (1993). The lure of curricular reform and its pitiful history. The Phi Delta Kappan, 75(2), 182–185. doi: http://www.jstor.org/stable/20405055
19. Çetinkaya, S., & Tabak, S. (2019). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlık yeterlilikleri. [Curriculum literacy efficiency of preservice teachers]. Ondokuz Mayıs University Journal of Faculty of Education, 38(1), 296-309. https://doi.org/10.7822/omuefd.535482.
20. Dağ, Ş. (2021). Öğretmenlerin program okuryazarlıkları ve öğretme motivasyonlarının incelenmesi. [Investigation of the curriculum literacy and teaching motivations of teachers]. (Tez No. 701331) [Master dissertation, Sabahattin Zaim University], YÖK Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/
21. Demir, B., Yücesoy, Y., & Serttaş, Z. (2020). Öğretmen adaylarının program okuryazarlık seviyeleri: KKTC örneği. [Program literacy levels of teacher candidates: the example of TRNC]. Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 28-37. https://dergipark.org.tr/tr/pub/turksosbilder/issue/58519/825663
22. Demir, E. & Toraman, Ç. (2021). Öğretmenlerin eğitim programı okuryazarlık düzeyleri. [Teachers' levels of curriculum literacy]. Trakya Journal of Education, 11(3), 1516-1528. https://doi.org/10.24315/tred.858813
23. Duffee, L., & Aikenhead, G. (1992). Curriculum change, student evaluation, and teacher. Science Education, 76(5), 493-506. https://eric.ed.gov/?id=EJ450687
24. Ejike, C. N. (2018). Challenges of curriculum implementation and the realization of national philosophy of education in Nigeria. International Journal of Management, Social Sciences, Peace and Conflict Studies (IJMSSPCS), 1(1), 62 – 67. https://www.ijmsspcs.com/index.php/IJMSSPCS/article/view/9/pdf
25. Ekawati, Y. N. (2016). The implementation of curriculum 2013: A case study of English teachers' experience at sma lab school in Indonesia. ELLD Journal, 1, 84-90. https://journal.uinsgd.ac.id/index.php/belticjournal/article/view/4191
26. Ekiz, D. (2003). Eğitimde araştırma yöntem ve metotlarına giriş. (8th Edition). Anı.
27. Erdamar, F. S., & Akpınar, B. (2020). Analysis of classroom teachers' perceptions of curriculum literacy. Journal of Education and Training Studies, 8(3), 21-31. https://doi.org/10.11114/jets.v8i3.4619
28. Erdem, C., & Eğmir, E. (2018). Öğretmen adaylarının eğitim programı okuryazarlığı düzeyleri. [Prospective teachers’ levels of curriculum literacy]. Afyon Kocatepe University Journal of Social Sciences, 123-138. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/537018
29. Güneş Şınego, S., & Çakmak, M. (2021). Examination of education program literacy levels of teachers. The Journal of Kesit Academy, 7(27), 233-256
30. Harwell, M. R. (2011). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods. In C. Conrad & R.C. Serlin (Eds.), The Sage handbook for research in education: Pursuing ideas as the keystone of exemplary inquiry (Second Edition). Thousand Oaks, CA: Sage.
31. Johnson, R. B. & Onwuegbuzie, A. J. (2004). Mixed methods research: A research paradigm whose time has come. American Educational Research Association, 33(7), 14-26. https://doi.org/10.3102/0013189X033007014
32. Johnson, R. B., Onwuegbuzie, A. J. & Turner, L. A. (2007). Toward a definition of mixed methods research. Journal of Mixed Methods Research, 1(2), 112-133. https://doi.org/10.1177/1558689806298224
33. Kahramanoğlu, R. (2019). A study on teachers' levels of curriculum literacy. Journal of International Social Research, 12(65), 827-840. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2019.3495
34. Kale, S. (2022). Examination of teachers' program literacy levels and professional perceptions. International Social Sciences Studies Journal, 8(106), 4694-4705. http://dx.doi.org/10.2922 8/sssj.67146
35. Kana, F., Aşçı, E., Zorlu Kana, H., & Elkıran, Y. (2018). Türkçe öğretmeni adaylarının eğitim program okuryazarlık düzeyleri. [Pre-service Turkish teacher educational program literacy levels]. The Journal of Academic Social Science, 6(80), 233-245. https://doi.org/10.16992/ASOS.14202
36. Kasapoğlu, K. (2020). Perceived curriculum literacy scale for teachers: A scale development and validation study. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 21(2), 963-977. https://doi.org/10.17679/inuefd.709688.
37. Kauffman, D., Johnson, S. M., Kardos, S. M., Liu, E. &Peske, H. G. (2002). "Lost at sea": New teachers' experiences with curriculum and assesment. Teachers College Records, 104(2), 273- 300. https://doi.org/10.1111/1467-9620.00163
38. Keskin, A. (2020). Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık düzeylerine yönelik algılarının belirlenmesi. [Determining the perceptions of teachers’ instructional program literacy levels]. (Tez No. 618850) [Doctoral dissertation, Hacettepe University], YÖK Thesis Center. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/
39. Keskin, A., & Korkmaz, H. (2021). Development of teachers’ curriculum literacy perception scale. TEBD, 19(2), 857-884. https://doi.org/10.37217/tebd.917130.
40. Kırmızı, F. S. & Akkaya, N. (2009). Türkçe öğretimi programında yaşanan sorunlara ilişkin öğretmen görüşleri. [Opinions of teachers about the problems in the implementation of new turkish teaching program]. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(25), 42-54. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/114677
41. Kızılaslan-Tunçer, B. & Şahin, Ç. (2019). Examining the knowledge level of pre-service teachers' about curriculum. Erzincan University Journal of Education Faculty, 21(2), 247-260. https://doi.org/10.17556/erziefd.511367
42. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Sage.
43. Neumann, K., Kind, V., & Harms, U. (2018). Probing the amalgam: The relationship between science teachers’ content, pedagogical and pedagogical content knowledge. International Journal of Science Education, 40, 847-861. https://doi.org/10.1080/09500693.2018.1497217.
44. Ogar, O. E., & Opoh, F. A. (2015). Teachers perceived problems of curiculum implementation in tertiary institutions in cross river state of Nigeria. Journal of Education and Practice, 6(19), 145-156. https://www.researchgate.net/publication/328631835
45. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri [Qualitative research & evaluation methods] (M. Bütün ve S. B. Demir, Trans.; 3nd ed). Pegem Akademi. (Orijinal work published 2001)
46. Özkan, H. H. (2016). An analysis of teachers' opinions about their knowledge of curriculum terms awareness. Universal Journal of Educational Research, 4(7), 1601-1613. https://doi.org/10.13189/ujer.2016.040713
47. Sarıca, R. (2021). A study on teachers’ curriculum literacy. KEFAD, 22(1), 132-170. https://doi.org/10.29299/kefad.776214
48. Shulman, L. S. (1987). Knowledge and teaching: Foundations of the new reform. Harvard Educational Review, 57(1), 1-22. https://people.ucsc.edu/~ktellez/shulman.pdf
49. Steiner, D. (2018). Curriculum literacy in schools of education? Learning First.
50. Superfine, A. C. (2008). Planning for mathematics instruction: A model of experienced teachers’ planning processes in the context of a reform mathematics curriculum. The Mathematics Educator, 18(2), 11-22. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ841570.pdf
51. Sural, S., & Dedebali N. C. (2018). A study of curriculum literacy and information literacy levels of teacher candidates in department of social sciences education. European Journal of Educational Research, 7(2), 303-317. https://doi.org/10.12973/eujer.7.2.303
52. Şahin, A. İ., & Aşkın Tekkol (2023). An investigation of primary school teacher candidates curriculum literacy. International Anatolia Academic Online Journal, 9 (1), 1-12. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2555806
53. Tikkinena, S., Korkeamäki, R.-L., & Dreher, M. J. (2020). Finnish teachers and librarians in curriculum reform. International Journal of Educational Research (103). https://doi.org/10.1016/j.ijer.2020.101615
54. Tuncer, M. (2020). Nicel araştırma desenleri. In B. Oral, & A. Çoban (Ed), Kuramdan uygulamaya eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
55. Wiles, J. (2016). Eğitim program liderliği. [Leading curriculum development] (B. Acat). Nobel. (Original work published 2009)
56. Yar Yıldırım, V., & Dursun, F. (2019). Development of the school administrators’ curriculum literacy levels scale. KEFAD, 20(2), 705-750. https://doi.org/10.29299/kefad.2019.20.02.007
57. Yar Yıldırım, V. (2020). Development of teachers’ curriculum literacy scale: validity and reliability study. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 21(1), 208-224. https://doi.org/10.17679/inuefd.590695.
58. Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2004). Spss uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri (Fourth Edition). Detay.
59. Yıldırım, İ. (2019). Öğretim programı okuryazarlığı ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. [Development of the curriculum literacy scale: A validity and reliability study]. Harran Education Journal,2019 4(2), 1-28. https://doi.org/10.22596/2019.0402.1.28
60. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. (8th Edition). Seçkin.
61. Yıldız, S. (2019). The relationship between perceptions of cognitive awareness of curriculum development and educatıonal program literacy of prospective teachers. Social Sciences Studies Journal, 5(44), 5177-5191. https://doi.org/10.26449/sssj.1767
62. Yılmaz, G., & Kahramanoğlu, R. (2021). Examining the relationship between curriculum literacy levels, curriculum orientations and curriculum fidelity levels of teachers. The Journal of Interdisciplinary Educational Researches, 5(10), 178-187. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2034195