Öznitelik Seçim Yöntemleri ve Makine Öğrenmesi Kullanarak Şirket Bilanço Verilerine Dayalı İflas Riski Tahmini
Öz
Bir şirketin başarısı hem firmanın iç muhatapları hem de yatırımcılar ve üçüncü kişilerce büyük önem taşımaktadır. Finansal olarak başarısızlık kimi zaman iflaslar ile sonuçlanabilmekte ve firmanın muhatapları üzerinde yıkıcı etkiler yaratabilmektedir. Yatırımcılar, finansörler, yöneticiler bazen de politika yapıcıları için firmaların iflas risklerini tahmin etmek oldukça önemlidir. Literatürde iflas riskinin tahmini için birçok yöntem geliştirilse de Ohlson O-skoru ve Altman Z-skoru iflas riskini tahmin için oldukça sık kullanılan iki yöntemdir. Bu iki modelin hem lineer model olmaları hem de firmaların yalnızca son bilançolarıyla ilgilenmeleri bazen hatalı tahminlere yol açabilmektedir. İflas olgusunun bir süreç olduğu düşünüldüğünde şirketin sadece son finansal raporlarının incelenmesi bir takım sakıncalar barındırır. Bu sebeple iflas risklerini doğru tahmin etmek için şirketlerin geçmiş finansal raporlarının da incelenmesi gerekmektedir. Literatürdeki bu iki iflas riski tahmin yöntemi şirketlerin sadece son finansal raporlarıyla ilgilenmektedir. Ayrıca bu iki modelde şirketin başarısına dair karar verilemeyen gri alanlar bulunmaktadır. Bu çalışmada literatürdeki klasik lineer modeller yerine, lineer olmayan makine öğrenmesi algoritmaları kullanılarak şirketlerin iflas riskleri tahmin edilmeye çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda öznitelik seçim metodu olarak Bilgi Kazanımı ve Temel Bileşenler Analizi, Lineer Diskriminant Analizi ile birleştirilerek ve makine öğrenmesi metodu olarak Lojistik Regresyon, Karar Destek Vektörleri ve Rassal Orman algoritması kullanılmıştır. Bu bağlamda şirketlerin iflas riskini makine öğrenmesi algoritmalarıyla tahmin etmenin, lineer klasik modellerden başarılı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Ohlson, James A. "Financial ratios and the probabilistic prediction of bankruptcy." Journal of accounting research ,1980, pp. 109-131
- [2] Altman, Edward I. "Financial ratios, discriminant analysis and the prediction of corporate bankruptcy." The journal of finance 23.4 , 1968, pp. 589-609
- [3] Taffler, Richard J. "Empirical models for the monitoring of UK corporations." Journal of Banking & Finance 8.2, 1984, pp. 199-227
- [4] Imelda, Elsa, and Ignacia Alodia. "The Analysis of Altman Model and Ohlson Model in Predicting Financial Distress of Manufacturing Companies in the Indonesia Stock Exchange." Indian-Pacific Journal of Accounting and Finance 1.1, 2017, pp. 51-63
- [5] Wang, Nanxi. "Bankruptcy prediction using machine learning." Journal of Mathematical Finance 7.04, 2017, pp. 908
- [6] Altaş, Dilek, and Selay Giray. "Mali Başarısızlığın Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemlerle Belirlenmesi: Tekstil Sektörü Örneği.", 2005
- [7] Muzir, Erol and Caglar, Nazan (2009), “The Accuracy of Financial Distress Prediction Models in Turkey: A Comparative Investigation with Simple Model Proposals”, Anadolu University Journal of Social Sciences, 9(2): 15-48
- [8] Raut, Sneha, Milind Tiwari, and Kuldeep Kumar. "Financial Distress Prediction Using Cutting-Edge Statistical Techniques: A Study of Australian Real Estate Sector." Shodh-Amrit: JKLU Journal of Engineering & Management 1.2, 2018, pp. 2-32
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Necip Bulut
*
0000-0003-2532-3992
Türkiye
Saber Shakeri
0000-0002-8563-8470
Türkiye
Seçil Yüzük
Bu kişi benim
0000-0001-9123-8396
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
17 Aralık 2019
Gönderilme Tarihi
22 Ekim 2019
Kabul Tarihi
11 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2
