Sezgisel Algoritmalar ile Ders Seçimlerinin Tahmin Edilmesi
Öz
Bu çalışmada, anket verileri kullanılarak kariyer alanı tercihlerinin tahmin edilmesi amaçlanmıştır. Anket, öğrencilerin seçmeli ders tercihlerini etkileyebilecek sorulardan oluşmaktadır. 375 öğrenciden oluşan veri kümesi, derslerin içerikleri ve yapısal özellikleri, öğrencilerin derslere yönelim durumları ve demografik bilgileri gibi değişkenleri barındırmaktadır. Çalışmada, öğrencilerin ankette cevaplandırdığı kariyer alanı sorusu hedef değişken olarak belirlenmiştir. Veri setinin toplanmasından sonra veri ön işleme aşaması ile birlikte kategorik veriler sayısal değerlere dönüştürülmüştür. Deneylerin yapılması için sekiz farklı makine öğrenmesi algoritması belirlenmiş ve bütün modeller ayrı ayrı çalıştırılmıştır. Modellerin performansları doğruluk, kesinlik, duyarlılık ve F1-skoru performans metrikleriyle değerlendirilmiştir. Başlangıç deney sonuçlarından sonra Genetik Algoritma ve Hill Climbing yöntemleri ile öznitelik seçimi ve hiperparametre optimizasyonu yapılarak model performanslarının yükseltilmesi amaçlanmıştır. Gerçekleştirilen başlangıç deneyleri sonucunda %94 doğruluk oranı elde eden Karar Ağacı, en başarılı model olmuştur. Başlangıç sonuçlarına uygulanan optimizasyon işlemleri sonrasında en yüksek performans, %96 doğruluk oranı ile Gradient Boosting ve Genetik Algoritma kombinasyonuyla elde edilmiştir. Bu sonuçlar seçmeli ders tercihlerini etkileyebilecek faktörler ile oluşturulan anket verilerinin kariyer alanı tercihlerini tahmin etmede kullanılabilecek bilgiler taşıdığını göstermektedir. Ek olarak, Genetik Algoritma ve Hill Climbing yöntemleri kullanılarak yapılan optimizasyonların modellerin performanslarını artırdığı görülmektedir. Bu kapsamda, makine öğrenmesi modellerinin anket verilerine dayalı öğrenci tercihlerini analiz etmede ve tahmin üretmekte kullanılabileceği ortaya konmaktadır. Ayrıca, Genetik Algoritma ve Hill Climbing gibi yöntemlerin model performansını destekleyici katkılar sunduğu görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Algarni, S., & Sheldon, F. (2023). Systematic review of recommendation systems for course selection. Machine Learning and Knowledge Extraction, 5(2), 560-596. https://doi.org/10.3390/make5020033
- Alzubi, J., Nayyar, A., & Kumar, A. (2018). Machine learning from theory to algorithms: An overview. Journal of Physics: Conference Series, 1142(1), 012012. https://doi.org/10.1088/1742-6596/1142/1/012012
- Arcinas, M. M., Meenakshi, M., Bahalkar, P. S., Bhaturkar, D., Lalar, S., Rane, K. P., Garg, S., Omarov, B., & Raghuvanshi, A. (2025). An efficient course recommendation system for higher education students using machine learning techniques. Bulletin of Electrical Engineering and Informatics, 14(2), 1468-1475. https://doi.org/10.11591/eei.v14i2.7711
- Begum, S., & Padmannavar, S. S. (2022). Prediction of student performance using genetically optimized feature selection with multiclass classification. International Journal of Engineering Trends and Technology, 70(4), 223-235. https://doi.org/10.14445/22315381/IJETT-V70I4P219
- Chen, M., & Liu, Z. (2024). Predicting performance of students by optimizing tree components of random forest using genetic algorithm. Heliyon, 10(12). https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e32570
- Esteban, A., Zafra, A., & Romero, C. (2020). Helping university students to choose elective courses by using a hybrid multi-criteria recommendation system with genetic optimization. Knowledge-Based Systems, 194, 105385.
- Ezz, M., & Elshenawy, A. (2020). Adaptive recommendation system using machine learning algorithms for predicting student’s best academic program. Education and Information Technologies, 25(4), 2733-2746. https://doi.org/10.1007/s10639-019-10049-7
- Farissi, A., Dahlan, H. M., & Samsuryadi. (2020). Genetic algorithm based feature selection for predicting student’s academic performance. In Emerging Trends in Intelligent Computing and Informatics (C. 1073, ss. 110-117). Springer International Publishing. https://doi.org/10.1007/978-3-030-33582-3_11
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Yapay Zeka (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
20 Temmuz 2026
Gönderilme Tarihi
18 Mayıs 2026
Kabul Tarihi
26 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 16 Sayı: 2