Yedinoktalı gelinböceği Coccinella septempunctata L. (Coleoptera: Coccinellidae) erginlerinin bazı uçucu organik bitki bileşiklerine yönelimi

Öz

Biyolojik mücadele etmenleri (doğal düşmanlar) bir dizi organik uçucu bileşikleri avlarının yerini bulmada kullanmaktadırlar. Böceklerin bitkilere ve diğer konukçu organizmalara yönelimi belli semiokimyasalların veya bunların belli oranlarının algılanması ile gerçekleşmektedir. Coccinella septempunctata birçok afit türünün predatörü olarak dünya genelinde çeşitli habitatlarda yayılış göstermektedir. Coccinellidler polen ve nektarı afit bulunmadığında alternatif besin kaynağı olarak kullanabilir. Doğal düşman türlerinin etkinliğinin daha iyi anlaşılması için beslenme davranışlarının ve kokuya yönelimlerinin çalışılması önemlidir. Bu çalışmanın amacı yapay olarak zararlandırılmış bitkilerden çıkan kokuların yedinoktalı gelinböceğinin yönelimi üzerine etkisini belirlemektir. Aphidofag gelinböceği C. septempunctata’nın bitki kokularına yönelimi Ytüp ve 4-kollu olfaktometre kullanılarak çalışılmıştır. Predatörün yönelimi limonen içeren 3 bitki türü (kayın, çam, hanımeli) seçilerek test edilmiştir. Bitkiler uçucu bileşiklerinin salınımının arttırılması için kesilerek yapay olarak zararlandırılmıştır. Yedinoktalı gelinböceği 4-kollu olfaktometre çalışmasında hanımeli yapraklarının kokusuna (%61.87) en yüksek oranda, çam ibresi kokusuna (%7.07) ise en düşük oranda yönelmiştir. Üç farklı bitki kokusuna yönelim istatistiki yönden önemli ölçüde farklıdır. Bununla beraber Y-tüp olfaktometrede yapılan çalışmada istatistiki yönden önemli bir fark yoktur ve avcı böceklerin bitki yapraklarına yönelimi sırasıyla kayın, bitki karıĢımı, hanımeli ve çamda %77.77, %75.55, %73.77 ve %64.44 olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Coccinellidae, Coccinella septempunctata, çekici, olfaktometre, Lonicera

The olfactory response of seven-spot ladybird beetle Coccinella septempunctata L. (Coleoptera: Coccinellidae) adults to some volatile organic compounds of plants

Öz

Biological control agents (natural enemies) use a range of volatile organic compounds to locate their prey. The attraction of insects to plants and other host organisms involves detection of specific semiochemicals or specific ratios of these semiochemicals. The seven-spot ladybird beetle, Coccinella septempunctata, is a widely distributed predator of several aphid species in diverse habitats worldwide. Pollen and nectar may serve as alternative food sources for coccinellids when aphids are scarce. In order to have a better understanding of the effectiveness of natural enemy species, it is important to study their foraging behavior and olfactory response. The objective of this research was to determine the effects of volatile plant compounds emitted from artificially damaged plants on the orientation of C. septempunctata in a Y-tube olfactometer and 4-arm olfactometer. The response of this predator to three plants (beech, pine, honeysuckle) containing limonene was tested. Plants were artificially damaged to induce the emission of volatile compounds. The attraction of ladybird beetle was greatest and least to the odor of oneysuckle leaves (61.87%) and pine needles (7.07%), respectively, in a 4-arm olfactometer study. The orientation of predators to leaf volatiles of beech, mixed plant odour, honeysuckle and pine was 77.77%, 75.55%, 73.77% and 64.44%, respectively.

Anahtar Kelimeler

• Coccinellidae, Coccinella septempunctata, attractant, olfactometer, Lonicera

Kaynakça

1. Al Abassia S., M.A. Birkettb, J. Petterssona, J.A. Pickettb, & C.M. Woodcock 1998. Ladybird beetle odour identified and found to be responsible for attraction between adults. Cellular and Molecular Life Sciences, 54 (1998): 876- 879.
2. Alhmedi A., E. Haubruge & F. Francis 2010. Identification of limonene as a potential kairomone of the harlequin ladybird Harmonia axyridis (Coleoptera: Coccinellidae). European Journal of Entomology, 107: 541–548.
3. Birkett M.A, C.A.M. Campbell, K. Chamberlain, E. Gue rrieri, A.J. Hick, J.L. Martin, M. Matthes, J.A. Napie, J. Pettersson, J.A. Pickett, G.M. Poppy, E.M. Pow, B.J. Pye, L.E. Smart, G.H. Wadhams, L.J. Wadhams, & C.M. Woodcock 2000. New roles for cisjasmone as an insect semiochemical and in plant defense. Proc. Natl Acad. Sci. USA 97:9329-9334.
4. Dicke M. & M.W. Sabelis 1998a. Infochemical terminology: should it be based on costbenefit analysis rather than origin of compounds? Functional Ecology., 2: 131- 139.
5. Dicke M. & M.W. Sabelis 1998b. How plants obtain predatory mites as bodyguards. Netherlands Journal of Zoology, 38: 148- 165.
6. Dindorf T., U. Kuhn, L. Ganzeveld, G. Schebeske, P. Ciccioli, C. Holzke, R. Koble, G. Seufert, & J .Kesselmeier 2005. Emission of monoterpenes from European beech (Fagus sylvatica L.) as afunction of light and temperature. Biogeosciences Discussions, 2: 137–182.
7. Dudareva N., B. Piechulla, & E. Pichersky 2000. Biogenesis of floral scents. Horticultural Reviews, 24: 31–54.
8. Elkinton J.S., C. Schal, T. Ono & R.T. Carde 1987: Pheromone puff trajectory and upwind flight of male gypsy moths in a forest. Physiological Entomology, 12: 399–406. Güngör Ġ, A. Atatoprak, F. Özer, N. Akdağ & N.Ġ. Kandemir 2002. Bitkilerin Dünyası Bitki Tanıtımı Detayları ile Fidan YetiĢtirme Esasları. Ankara, ISBN 975-97874- 0- 7, 384 s.

9. JMP. 2001. JMP Statistical software, version 5. Cary, NC, USA: SAS Institute. Kesdek M. & E. Yıldırım 2006. Bitki kairomonlarının entomolojik yönden önemi. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 37 (1): 137-144.
10. Khalil M.A.K & R.A. Rasmussen 1992. Forest hydrocarbon emission: Relationships between fluxes and ambient concentrations. Journal.Air Waste Manage Association, 42: 810- 813.
11. Knudsen J.T., L. Tollsten, & L. G. Bergstrom 1993. Floral scents a checklist of volatile compounds isolated by head-space techniques. Phytochemistry, 33: 253–280.
12. Metcalf R.L. 1986. Coevolutionary adaptations of rootworm beetles (Col: Chrysomelidae) to Cucurbitacins. Journal of Chemical Ecology, 12: 1109- 1124.
13. Metcalf R.L. & R.L. Lampman 1989. Chemical Ecology of Diabroticites and Cucurbitaceae. Experientia, 45: 240- 247.
14. Pichersky E. & J. Gershenzon 2002. The formation and function of plant volatiles: perfumes for pollinator attraction and defense. Current Opinion in Plant Biology, 5: 37–243.
15. Rhoades D.F. 1985. Offensive-defensive interactions between herbivores and plants. Their relevance in herbivore population dynamics and ecological theory. The American Naturalist, 125: 205- 238.
16. Rodriguez-Saona C. B.R. Blaauw & R. Isaac 2011. Manipulation of Natural Enemies in Agroecosystems: Habitat and Semiochemicals for Sustainable Insect Pest Control.URL: http://www.isaacslab.ent.msu.edu (EriĢim Tarihi: 21 Ekim 2013).
17. Schaller M. & W. Nentwig 2000. Olfactory orientation of seven-spot ladybird beetle, Coccinella septempunctata (Coleoptera: Coccinellidae): Attraction of adults to plants and conspecific females. European Journal of Entomology, 97: 155- 159.
18. Schmid A. 1992. Untersuchungen zur Attraktivitat von Ackerwildkrautern für aphidophage Marienkafer ( Coleoptera: Coccinellidae). Agrorökologie, 5: 1- 122.
19. Schuh G., A. C. Heiden, T. Hoffmann, J. Kahl, P. Rockel, J. Rudolph, & J. Wildt 1997. Emissions of volatile organic compounds from sunflower and beech: Dependence on temperature and light intensity. Journal of Atmospheric Chemistry, 27: 291–318.
20. Shah M.A. 1983. A stimulant in Berberis vulgaris inducing oviposition in coccinellids. Entomologia Experimentalis et Applicata; 33:119-120.
21. Simpson M., G.M. Gurr, A.T. Simmons, S.D. Wratten, D.G. James, G. Leeson & H.I. Nicol 2011. Insect attraction to synthetic herbivore-induced plant volatile treated field crops. Agriculture and Forest Entomology, Vol.13, pp. 45-57, ISSN 1461-9555.
22. Stanton M.L. 1983. Spatial patterns in the plant community and their effects upon insect search. In Ahmad S. (ed.): Herbivorous Insects: Host-seeking Behavior and Mechanisms.Academic Press, New York, pp. 125–157.
23. Van Den Boom C.E.M., T.A.Van Beek & M. Dicke 2002. Attraction of Phytoseiulus persimilis (Acari: Phytoseiidae) towards volatiles from various Tetranychus urticae infested plant species. Bulletin of Entomological Research, 92: 539–546.
24. Zhou H.Y, N.N. Zhao, S.S. Du, K. Yang, C.F. Wang, Z.L. Liu & Y.J. Qiao 2012. Insecticidal activity of the essential oil of Lonicera japonica flower buds and its main constituent compounds against two grain storage insects. Journal of Medicinal Plants Research, 6: 912- 917.