COVID-19 Pandemi döneminde uzaktan (çevrimiçi) eğitim sürecinin öğrenciler üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi: Dicle Üniversitesi Mimarlık Fakültesi örneği

Öz

2019 Aralık ayında başlayan ve günümüzde devam eden Covid-19 virüsü dünyada ve ülkemizde
başta eğitim olmak üzere birçok alanda olumsuz yönde etkisini göstermektedir. Birçok ülkede
sosyal mesafe ve hareketliliğin sınırlandırılması veya azaltılması amacıyla eğitim kurumları
kapatılmış, bu kurumlarda ivedilikle uzaktan eğitim süreci başlatılmıştır. Türkiye’de 2020 yılı
Mart ayında görülen ilk vaka sonrası ilk, orta ve yükseköğretim kurumları, kapatılmış bu süreçte
eğitimler uzaktan (çevrimiçi) olarak verilmiştir. Ancak uygulamalı derslerde bu süreçte bazı
sıkıntılar yaşanmıştır. Özellikle yüksek eğitim kurumlarının uygulamalı eğitim veren bölümlerinde
(tıp, diş hekimliği, hemşirelik, mimarlık, planlama, tasarım, vb.) uygulamalı derslerin uzaktan
(çevrimiçi) eğitimle verilmesi öğrencilerin zorluklar yaşamasına neden olmuştur. Bu çalışmada,
uygulamalı derslerin yoğun olduğu mimarlık bölümü lisans eğitiminde uzaktan (çevrimiçi) eğitim
sürecinin etkileri araştırılmıştır. Çalışmada örneklem olarak Dicle Üniversitesi Mimarlık Fakültesi,
Mimarlık Bölümü lisans öğrencileri seçilmiştir. Uzaktan eğitimin getirdiği olumlu ve olumsuz
koşullar ile öğrencilerin bu süreç ile ilgili düşünce ve davranış biçimlerinin belirlenmesini sağlayan
214 öğrencinin katıldığı bir anket çalışması yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 22 istatistiki
analiz programında değerlendirilmiş, Ki-Kare ve Fisher-Kesin olasılık Testleri kullanılmıştır.
Araştırmanın bulguları, Covid-19 Pandemisi döneminde uzaktan eğitimde, mimarlık gibi
uygulamalı eğitim gerektiren bölümlerde başlangıç aşamalarında zorluklar yaşanmakla birlikte,
öğrenciler ve eğitimcilerin önemli bir yeni eğitim deneyimi kazandıklarını; yüz yüze eğitimle
karşılaştırıldığında uzaktan eğitimin farklı boyutlarda avantajları ve kolaylıkları olduğunu, bu
nedenle eğitim-öğretim sistemine entegre edilmesinin yararlı olabileceğini; bu deneyimin tüm
boyutlarıyla değerlendirilmesine yönelik yeni araştırmalara da ihtiyaç olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• covid-19
• uzaktan eğitim
• uygulamalı eğitim
• Dicle Üniveristesi Mimarlık Fakültesi
• Diyarbakır

An Assessment of the effects and evaluation of remote (online) teaching processes on students during the COVID-19 Pandemic: Case of Dicle University Faculty of Architecture

Abstract

The Covid-19 virus, which started in December 2019 and continues today, has a negative
impact in many areas, especially in education, in the world and in our country. In many
countries, educational institutions were closed to limit or reduce social distance and mobility,
and the distance education process was immediately started in these institutions. After the
first case in Turkey in March 2020, primary, secondary, and higher education institutions
were closed, and trainings were given remotely (online) in this process. However, there
were some difficulties in this process in applied courses. Especially in the departments of
higher education institutions that provide applied education (medicine, dentistry, nursing,
architecture, planning, design, etc.), giving practical courses via distance (online) education
has caused students to experience difficulties. In this study, the effects of the distance (online)
education process in the undergraduate education of the architecture department, where
applied courses are intense, were investigated. In the study, undergraduate students of Dicle
University, Faculty of Architecture and Department of Architecture were selected. A survey
study was conducted with the participation of 214 students, which enabled the determination
of the positive and negative conditions brought by distance education and the way of thinking
and behavior of the students about this process. The obtained data were evaluated in SPSS
22 statistical analysis program, Chi-Square and Fisher-Exact Probability Tests were used.
The findings of the research show that students and educators gained an important new
educational experience in distance education during the Covid-19 Pandemic period, although
there were difficulties in the initial stages in departments requiring applied education such
as architecture; Compared to face-to-face education, distance education has advantages and
conveniences in different dimensions, therefore it may be beneficial to integrate it into the
education system; shows that there is a need for new research to evaluate this experience
with all its dimensions.

Keywords

• covid 19
• online education
• applied education
• faculty of architecture
• Dİcle University

Kaynakça

1. Afşar, B., & Büyükdoğan, B. (2020). Covid-19 pandemisi döneminde İİBF ve SBBF öğrencilerinin uzaktan (çevrim içi) eğitim hakkındaki değerlendirmeleri. Karatay Sosyal Araştırmalar Dergisi, (5),161-182.
2. Aktaş, Ö, Büyüktaş, B., Gülle, M., & Yıldız, M. (2020). COVİD-19 Virüsünden kaynaklanan izolasyon günlerinde spor bilimleri öğrencilerinin uzaktan eğitime karşı tutumları. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 1 (1), 1-9.
3. AL-Ayash, A., & Hussein, M. F. (2020). Distance education technology tools in interior design During COVİD-19 Pandemic (UOP&UOG students as a case study). PalArch’s Journal of Archaeology of Egypt/Egyptology, 17 (7), 13184- 13202.
4. Altunel, İ. (2021). Insights into EFL Learners’ Willingness to Communicate in online English classes during the Covid-19 pandemic: a case study from Turkey. Language and technology, 3 (1), 13- 20. retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/lantec/issue/ 65378/904288
5. Balaman, F., Tiryaki., & Hanbay, S. (2021). Corona virüs (Covid-19) nedeniyle mecburi yürütülen uzaktan eğitim hakkında öğretmen görüşler. İnsan toplum bilimleri araştırma dergisi-itobiad, 10 (1): 52-84
6. Bao, W. (2020). COVİD-19 and online teaching in higher education: a case study of Peking University. Human Behavior and Emerging Technologies, 2(2), 113-115. https://doi.org/10.1002/hbe2.191
7. Bingöl, B. (2020). COVİD-19 sürecinde peyzaj mimarlığı öğrencilerinin acil uzaktan öğretim sistemi üzerine görüşleri: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi örneği. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (20), 890-897.
8. Bozkurt, A. (2017). Türkiye’de Uzaktan (çevrim içi) eğitimin dünü, bugünü ve yarını. Açık öğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(2), 85-124

9. Bozkurt, A. (2020). Koronavirüs (Covid-19) pandemi süreci ve pandemi sonrası dünyada eğitime yönelik değerlendirmeler: Yeni normal ve yeni eğitim paradigması. Açık öğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(3), 112-142.
10. Bryson, J. R., & Andres, L. (2020) Covid-19 and rapid adoption and improvisation of online teaching: curating resources for extensive versus intensive online learning experiences, Journal of Geography in Higher Education, 44:4, 608-623, DOI: 10.1080/03098265.2020.1807478
11. Buluk, B., & Eşitti, B. (2020). Koronavirüs (Covid-19) sürecinde uzaktan eğitimin turizm lisans öğrencileri tarafından değerlendirilmesi. Journal of Awareness, 5 (3), 285-298. doi: 10.26809/ joa.5.021
12. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi. ISBN: 978-9944-919-28-9, dok: 10.14527/97899449199289
13. Cihangir Çamur, K., & Görer, N. (2002). Şehir planlama eğitiminin öğrencilerin disiplin algıları üzerindeki etkileri, II. Planlama Kongresi: Planlama eğitimini yeniden düşünmek, sorunlar, beklentiler, ilkeler, 134-147, YTÜ, İstanbul.
14. Can, E. (2020). Coronavirüs (Covid-19) pandemisi ve pedagojik yansımaları: Türkiye’de açık ve uzaktan eğitim uygulamaları. Açık öğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6 (2), 11-53.
15. Cao, W., Fang, Z., Hou, G., Han, M., Xu, X., Dong, J., & Zheng, J. (2020). The psychological impact of the COVİD-19 epidemic on college students in China. Psychiatry Research, 287, 112934. http://doi. org/10.1016/j.psychres.2020.112934
16. Capilla, A., Sainz, J., & Sanz, İ., “Rethinking education post-coronavirus: lessons from spain to avoid widening the socioeconomic achievement Gap”, UNESCO Institute for Statistics Blog,
17. Ceviz, N. Ö., Tektaş, N., Basmacı, G., & Tektaş, M. (2020). Covid-19 pandemi sürecinde üniversite öğrencilerinin uzaktan eğitime bakışı: Türkiye Örneği. Ulakbilge Sosyal Bilimler Dergisi, 8(54), 1322–1335. doi: 10.7816/ulakbilge-08-54-06
18. Demir, H., & Halifeoğlu, F.M. (2019). Mimarlık Bölümünde yüksek lisans eğitimine yönelik bir değerlendirme: Dicle Üniversitesi Örneği. International Engineering and Natural Sciences Conference (IENSC 2019) 6-8 November 2019, Dicle University, Diyarbakır, Turkey
19. Demir, H., & Halifeoğlu, F.M. (2020). Yüksek Lisans programı öğrencilerine yönelik bir araştırma: Dicle Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / The Journal of International Social Research (13), 71 www.sosyalarastirmalar. com Issn: 1307-9581
20. Demir, Ö., & Narlıkaya, Z. (2020). Covid-19 salgını sürecinde muhasebe ve finans derslerini alan öğrencilerin uzaktan eğitime ilişkin tutumlarının araştırılması. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 7 (60), 2894-2904.
21. Demiray, U. (1999). Bir çağdaş eğitim modeli olarak uzaktan eğitim uygulaması. Jandarma Dergisi, 85, 46-52.
22. Dilmaç, S. (2020). Students’ opinions about the distance education to art and design courses in the pandemic process. World Journal of Education, 10(3), 113-126.
23. Emin, M. N., & Altunel, M. (2021).“ Koronavirüs Sürecinde Türkiye’nin Uzaktan Eğitim Deneyimi” Seta Rapor https://setav.org/ assets/uploads/2021/08/R190.pdf
24. Erarslan, A. (2021). English language teaching and learning during Covid-19: A global perspective on the first year. Journal of Educational Technology and Online Learning, 4 (2), 349-367. DOI: 10.31681/jetol.907757
25. Gökdaş, İ., & Kayri, M. (2005). E-Öğrenme ve Türkiye açısından sorunlar, çözüm önerileri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Elektronik Eğitim Dergisi, 2(2).
26. Hang, M. (2020). Preparing cities for epidemics: Lessons from the COVİD-19 outbreak. International Journal of Urban and Regional Research, https://www.ijurr.org/the-urban-now/preparing-cities- for-epidemics/
27. Ioannou, O., (2015), Architectural education online and in-class synergies: reshaping the course and the learner, the creativity game theory and practice of spatial planning, (3).
28. Karadağ, E., & Yücel, C. (2020). Yeni tip koronavirüs pandemisi döneminde üniversitelerde uzaktan eğitim: lisans öğrencileri kapsamında bir değerlendirme çalışması. Yükseköğretim Dergisi, 10 (2), 181-192.
29. Karataş, E. (2003). Yüz yüze ve uzaktan eğitimde öğrenme deneyimlerinin eşitliği. Eğitim Bilimleri ve Uygulama, 2(3), 91-104.
30. Keskin, M., & Özer Kaya, D. (2020). Covid-19 sürecinde öğrencilerin web tabanlı uzaktan eğitime yönelik geri bildirimlerinin değerlendirilmesi. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 5(2), 59-67.
31. Kıvılcım, B. (2020). Covid-19 (yeni koronavirüs) salgınının turizm sektörüne muhtemel etkileri. USOBED Uluslararası Batı Karadeniz Sosyal ve Beşerî Bilimler Dergisi, 4(1): 17-27.
32. Kikoni, E., & Schiffbauer, M.T. The economic and social impact of Covid-19: The country notes, Western Balkans Regular Economic Report, 17, World Bank Group,
33. Koçoğlu, E., Ulu Kalın, Ö., Tekdal, D. & Yiğen, V. (2020). Covid-19 pandemi sürecinde Türkiye’deki eğitime bakış. International Social Sciences Studies Journal, 6(65), 2956-2966. doi: 10.26449/ sssj.2448
34. Kürtüncü, M., & Kurt, A. (2020). Covid-19 pandemisi döneminde hemşirelik öğrencilerinin uzaktan eğitim konusunda yaşadıkları sorunlar. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD) (7), 5, 66-77.
35. Lökçe, S. (1994). Mimarlık eğitiminde temel eğitim programlaması ve mimari tasarım programıyla bütünleşebilecek bir model önerisi. Yayınlanmamış doktora tezi, Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
36. Nalçakan, H., & Polatoğlu, Ç. (2008) “Türkiye’deki ve dünyadaki mimarlık eğitiminin karşılaştırmalı analizi ile küreselleşmenin mimarlık eğitimine etkisinin irdelenmesi” YTÜ Mim. Fak. E-Dergisi, 3 (1), pp.79-103.
37. Nuland, S.V., Mandzuk, D., Petrick, K.T., & Cooper, T. (2020). COVİD-19 and its effects on teacher education in Ontario: A complex adaptive systems perspective, Journal of Education for Teaching, 46(3), 1-10. doi: 10.1080/02607476.2020.1803050
38. Özdamar, K. (2003). Modern Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Kaan Kitapevi: Eskişehir, 270.
39. Özdoğan, A. Ç., & Berkant, H. G. (2020). Covid-19 pandemi dönemindeki uzaktan eğitime ilişkin paydaş görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, Salgın Sürecinde Türkiye’de ve Dünyada Eğitim, 13-43. DOI: 10.37669/Milliegitim.788118
40. Sahu, P. (2020). Closure of universities due to coronavirus disease 2019 (COVİD-19): Impact on education and mental health of students and academic staff. Cureus, 2019 (4), 4–9. http://doi. org/10.7759/cureus.7541
41. Sağlık Bakanlığı (Aralık, 2021). Sağlık Bakanlığı Covid-19 bilgilendirme platformu- Covid 19 rehberi https://covid19.saglik.gov.tr/TR- 66301/covid-19-rehberi.html
42. Sağlık Bakanlığı (2020). Covid-19 (Sars-CoV-2 Enfeksiyonu) Rehberi. https://acilafet.saglik.gov.tr/Eklenti/37175/0/covid-19rehberipdf. pdf
43. Sarıbaş, M., & Meydan, A., (2020). Coğrafya bölümü öğrencilerinin çevrim içi öğrenmeye karşı tutumları. Türk Coğrafya Dergisi 76 (2020) 95-106.
44. Serçemeli, M., & Kurnaz, E. (2020). Covıd-19 pandemi döneminde öğrencilerin uzaktan eğitim ve uzaktan muhasebe eğitimine yönelik bakış açıları üzerine bir araştırma. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademik Araştırmalar Dergisi,4 (1), 40-53. https://Dergipark. Org.Tr/Tr/Pub/Utsobilder/İssue/55152/741358
45. Seta Rapor (Aralık, 2021) (Seta Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı) Koronavirüs sürecinde Türkiye’nin uzaktan eğitim deneyimi https://setav.org/assets/uploads/2021/08/R190.pdf
46. Serçemeli, M. (2016), “Muhasebe eğitiminde yeni bir yaklaşım önerisi: ters yüz edilmiş sınıflar”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, (69), 115-126.
47. Sözen, N. (2020). Covid-19 sürecinde uzaktan eğitim uygulamaları üzerine bir inceleme. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7 (12), 302-319. https://dergipark.org.tr/tr/pub/asead/ issue/58844/821764
48. Şahin, O., & Şahin, S.C. Türkiye’de Covid-19 normalleşme sürecinde hastaların dental tedavilere bakış açısının ve kurum tercihlerinin incelenmesi. Ankara Med J, 2020;(4):869-881 // 10.5505/ amj.2020.87059
49. Şeremet, M. (2016). Yükseköğretim ’de öğrenme deneyiminin öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi: Coğrafya eğitimi örneği. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler dergisi. (8),24. 1095-1120 https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/482068
50. Şeremet, M., Haigh M. & Cihangir, E. (2021): Fostering constructive thinking about the ‘wicked problems’ of team-work and decision- making in tourism and geography, Journal of Geography in Higher Education, 45(4):517-537. https://doi.org/10.1080/0309 8265.2020.1869924
51. Telli, S. G., & Altun, D. (2020). Coronavirüs ve çevrim içi (online) eğitimin önlenemeyen yükselişi. Üniversite Araştırmaları Dergisi, 3(1), 25-34.
52. Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) (2020). Covid-19 pandemi değerlendirme raporu. http://www.tuba.gov.tr/files/images/2020/ kovidraporu/Covid-19%20Raporu-Final%2B.pdf
53. UNESCO (Aralık, 2021) Global education coalition. https://en.unesco. org/covid19/educationresponse/globalcoalition
54. UNESCO (Aralık, 2021) Rethinking education post-coronavirus: lessons from spain to avoid widening the socioeconomic achievement Gap. https://sdg.uis.unesco.org/2020/04/21/rethinking-education- post-coronavirus-lessons-from-spain-to-avoid-widening- the-socioeconomic-achievement-gap
55. UNESCO (Aralık, 2021) National Learning Platforms and Tools. 2020. https://en.unesco.org/covid19/educationresponse/nationalresponses
56. UNESCO (2020’a, Kasım, 2021). Education: From disruption to recovery. https://en.unesco.org/Covid-19/educationresponse Uşun, S. (2006). Uzaktan eğitim. Ankara: Nobel Yayıncılık.
57. Qazi, J., Naseer, K., Qazi, A., AlSalman, H., Naseem, U., Yang, S., Hardaker, G. V., & Gumaei, A. (2020). Evolution to online education around the globe during a SARS-CoV-2 Coronavirus (COVİD-19 pandemic: Do develop and underdeveloped cope alike? Children and Youth Services Review, 117. doi: https://doi. org/10.1016/j.childyouth.2020.105582
58. Valentine, D. (2002). Distance learning: Promises, problems, and possibilities. Online Journal of Distance Learning Administration, 5(3). Retrieved on 16.06.2016 from http://www.westga.edu/ ~distance/ojdla/fall53 /valentine53.html
59. Varma, A., & Jafri, M. S. (2020). Covid-19 responsive teaching of undergraduate architecture programs in India: learnings for post-pandemic education. Arch net-IJAR: International Journal of Architectural Research. 1-14
60. Wang, C., Cheng, Z., Yue, X.-G., & McAleer, M. (2020). Risk Management of COVİD-19 by universities in China. Journal of Risk and Financial Management, 13(2), 36. http://doi. org/10.3390/jrfm13020036
61. Yavuz, M., Kayalı, B., Balat, Ş. & Karaman, S. (2020). Salgın Sürecinde Türkiye’deki Yükseköğretim Kurumlarının Acil Uzaktan Öğretim Uygulamalarının İncelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, Salgın Sürecinde Türkiye’de ve Dünyada Eğitim, 129-154. Doı: 10.37669/ Milliegitim.784822
62. Yamamoto, Telli, G., & Altun, D., (2020). Coronavirüs ve Çevrim içi (Online) Eğitimin Önlenemeyen Yükselişi. Üniversite Araştırmaları Dergisi, Cilt 3, Sayı 1, Sayfa: 25-34
63. Yorgancı, S. (2021). Covid-19 Pandemi sürecinde uzaktan matematik eğitimine ilişkin öğrenci görüşleri. Karadeniz Zirvesi 5. Uluslararası Sosyal Bilimler Kongresi, 34-46.
64. YÖK. (2013, Kasım, 25). Yükseköğretim kurumlarında uzaktan öğretime ilişkin usul ve esaslar https://www.yok.gov.tr/Documents/ Kurumsal/egitim_ogretim_dairesi/Uzaktan_ogretim/yuksekogretim_ kurumlaarinda_uzaktan_ogretime_iliskin_usul_ve_esaslar. pdf
65. YÖK (2020 a, Kasım, 11). YÖK, Üniversitelerde dijital ortamda gerçekleştirilebilecek sınavların temel ilkeleri. https://www.yok.gov. tr/Sayfalar/Haberler/2020/universitelerde-dijitalsinavlarintemel- ilkeleri.aspx
66. Yükselen, C. (2000). Pazarlama Araştırmaları.
67. The World Bank ( Aralık, 2021) Western Balkans regular economic report: Fall 2021. https://www.worldbank.org/en/region/eca/ publication/western-balkans-regular-economic-report
68. World Bank. Rapid Response Briefing Note: Remote learning and COVID-19 outbreak. 2020. https://documents.worldbank. org/en/publication/documents-reports/documentdetail/ 266811584657843186/pdf