OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)

Erkin Akan

OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)

Öz

Bu çalışma, Calvert Çiftliği'ne Osmanlı askeri kuvvetlerinin yerleşmesi, çiftliğin istimlak edilmesi ve çiftliğin ilk sahiplerine iade edilmesi konularını; Osmanlı Arşiv belgeleri üzerinden incelemeyi amaçlar. Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'na girmesinden kısa bir süre sonra, Aralık 1914'te Mehmet Ali Paşa komutasındaki bir askeri birlik, stratejik bir yerde bulunan Calvert Çiftliği'ne yerleşti. Harbiye Nezâreti, Calvert Çiftliği benzeri özel mülklere askerlerin yerleşmesini meşru hale getirmek için seferberlikte el konulacak binalar ve yerler hakkında kanun tasarısını Ocak 1915'te hazırlardı. Fakat bu kanun 1916'da yürürlüğe girdi. Kanunun on dördüncü maddesiyle, kanunun yürürlüğe girmesi öncesi yapılan el koymalar meşru hale getirilmiştir. Calvert Çiftliği'nin ismi 1917'de Mehmet Ali Paşa Çiftliği olarak değiştirildi. Osmanlı Devleti'nin savaşın kaybedenleri arasında yer alıp mütareke yapmasının ardından çiftlik ilk sahipherine geri verilmiştir. Çiftlik sahipleri, çiftliğin kendi ellerinde bulundukları süre için tazminat talebinde bulundular. Tazminat taleplerinin un değirmeni ve tohumluk ile ilgili kısımları kabul edilmiştir. Çiftlik sahipleri, dağıtılmış olan çiftlik hayvanlarının bulunmasını da istemişlerdi. Hayvanlardan doksan tanesi bulunup teslim edilmiştir. Çiftliki sahiplerinin iade olunmayan hayvanları için istedikleri tazminat ödenmemiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi (BOA)
Bab-ı Ali Evrak Odası (BEO), 4408/330582
Dâhiliye Nezâreti İdare-i Umumiye Ekleri (DH. İ. UM. EK), 4/45
Dâhiliye Nezâreti Hukuk Müşavirliği (DH. HMŞ), 8/3-2; 8/3-3; 8/3-4; 8/3-5; 8/3-6
Dâhiliye Nezâreti Şifre Kalemi (DH. ŞFR), 97/100; 97/289
Hariciye Nezâreti Siyasi (HR. SYS), 2633/1

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erkin Akan ^*
0000-0002-2048-4247
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

28 Şubat 2022

Gönderilme Tarihi

10 Ekim 2021

Kabul Tarihi

1 Ocak 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 130 Sayı: 256

IZ

https://izlik.org/JA65WF74FJ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Akan, E. (2022). OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921). Türk Dünyası Araştırmaları, 130(256), 45-66. https://izlik.org/JA65WF74FJ

AMA

1.Akan E. OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921). TDA. 2022;130(256):45-66. https://izlik.org/JA65WF74FJ

Chicago

Akan, Erkin. 2022. “OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)”. Türk Dünyası Araştırmaları 130 (256): 45-66. https://izlik.org/JA65WF74FJ.

EndNote

Akan E (01 Şubat 2022) OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921). Türk Dünyası Araştırmaları 130 256 45–66.

IEEE

[1]E. Akan, “OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)”, TDA, c. 130, sy 256, ss. 45–66, Şub. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65WF74FJ

ISNAD

Akan, Erkin. “OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)”. Türk Dünyası Araştırmaları 130/256 (01 Şubat 2022): 45-66. https://izlik.org/JA65WF74FJ.

JAMA

1.Akan E. OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921). TDA. 2022;130:45–66.

MLA

Akan, Erkin. “OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921)”. Türk Dünyası Araştırmaları, c. 130, sy 256, Şubat 2022, ss. 45-66, https://izlik.org/JA65WF74FJ.

Vancouver

1.Erkin Akan. OSMANLI ARŞİV BELGELERİNİN IŞIĞINDA CALVERT ÇİFTLİĞİ SORUNU (1914-1921). TDA [Internet]. 01 Şubat 2022;130(256):45-66. Erişim adresi: https://izlik.org/JA65WF74FJ