Araştırma Makalesi

İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ

Cilt: 124 Sayı: 245 29 Nisan 2020
PDF İndir

İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ

Öz

Gaspıralı İsmail Bey, 8 Mart 1851’de Kırım’a bağlı Bahçesaray yakınlarındaki Avcı köyünde doğmuştur. Onun gençlik yılları Osmanlı Devleti’nin son dönemine denk gelir. Bu dönemde Rusya’nın izlemiş olduğu Panslavist politikalar ve Rusya’da Türklüğü aşağılayıcı bir ortamın ortaya çıkması İsmail Bey’in millî gururunu incitir. Hatta Osmanlı Devleti’nin bu zor sürecinde evinden kaçıp İstanbul’a gelmek ister fakat yakalanarak ailesine teslim edilir. İçinde bulunduğu dönemin atmosferi kendisini hem Türk kültür ve tarihini araştırmaya iter, hem de Rusya Türklerinin sosyal tabakaları arasına girerek çeşitli tetkiklerde bulunmasına ortam hazırlar. İsmail Gaspıralı, bu çerçevede çeşitli makaleler yazdı ve gazete çıkardı. Yapmış olduğu çalışmalar Rusya’daki Müslüman ve Türkler üzerinde millî bilincin oluşmasına zemin hazırladığı gibi Osmanlı Devleti’nde de geniş yankılar uyandırdı. Gaspıralı, özellikle Türk millîyetçiliği düşüncesinin gelişmesinde ve ideoloji haline gelmesinde önemli bir yere sahiptir. Türk birliği meselesinde her şeyden önce kültür birliğinin sağlanması gerektiğine inanmış ve bu düşüncelerini, “Dil’de, Fikirde, İşte Birlik” ibaresiyle açıklamıştır. O, Köprülüzade Mehmet Fuat’ın ifadesiyle “Bütün hayatını Türklüğün yükselmesine sarf eden” bir fikir insanıdır. Yusuf Akçura ise onun hakkında: “Hiç kimse Kırımlı İsmail Bey Gaspirinski kadar bütün Türklük gayesini vuzuh, sebat ve ısrarla nazariyatta takip, fiiliyatta tatbika sayetmemiştir.” Bu çalışmada bir fikir ve aksiyon adamı olan İsmail Bey’in yapmış olduğu faaliyetler üzerinde durulacaktır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

yok

Proje Numarası

yok

Teşekkür

yok

Kaynakça

  1. KAYNAKÇA
  2. Süreli Yayınlar
  3. Sırat-ı Müstakim
  4. Tercüman
  5. Kitap ve Makaleler
  6. AÇA, Mehmet: “Misyoner-Şarkiyatçı Nikolay İvanoviç İl’minskiy’in Çarlık Rusyası’nın Hristiyanlaştırma ve Ruslaştırma Politikalarındaki Yeri”, Yeni Türkiye-Türkçe Özel Sayısı, Sayı: 55, Aralık 2013, s. 1464-1477.
  7. AKPINAR, Yavuz: “İsmail Gaspıralı’nın Din ve Millîyet Anlayışı”, Her Yıl Bir Büyük Türk Bilgi Şölenleri (1/İsmail Bey Gaspıralı, Türk Ocakları Bursa Şubesi Yayınları, Bursa 2015, s. 28-37.
  8. AKPINAR, Yavuz: “Tercüman”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, C. 40, 2011, s. 492-494

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

29 Nisan 2020

Gönderilme Tarihi

14 Şubat 2020

Kabul Tarihi

6 Nisan 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 124 Sayı: 245

Kaynak Göster

APA
Yücebaş, F. (2020). İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ. Türk Dünyası Araştırmaları, 124(245), 395-404. https://izlik.org/JA78GG56SM
AMA
1.Yücebaş F. İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ. TDA. 2020;124(245):395-404. https://izlik.org/JA78GG56SM
Chicago
Yücebaş, Ferit. 2020. “İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ”. Türk Dünyası Araştırmaları 124 (245): 395-404. https://izlik.org/JA78GG56SM.
EndNote
Yücebaş F (01 Nisan 2020) İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ. Türk Dünyası Araştırmaları 124 245 395–404.
IEEE
[1]F. Yücebaş, “İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ”, TDA, c. 124, sy 245, ss. 395–404, Nis. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78GG56SM
ISNAD
Yücebaş, Ferit. “İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ”. Türk Dünyası Araştırmaları 124/245 (01 Nisan 2020): 395-404. https://izlik.org/JA78GG56SM.
JAMA
1.Yücebaş F. İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ. TDA. 2020;124:395–404.
MLA
Yücebaş, Ferit. “İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ”. Türk Dünyası Araştırmaları, c. 124, sy 245, Nisan 2020, ss. 395-04, https://izlik.org/JA78GG56SM.
Vancouver
1.Ferit Yücebaş. İSMAİL GASPIRALI’NIN TÜRK-İSLÂM BİRLİĞİNE YÖNELİK FAALİYETLERİ. TDA [Internet]. 01 Nisan 2020;124(245):395-404. Erişim adresi: https://izlik.org/JA78GG56SM