Araştırma Makalesi

MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)

Cilt: 121 Sayı: 238 27 Şubat 2019
  • Ahmet Semerci
PDF İndir

MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)

Öz

30 Ekim 1918, Mondros Mütarekesi’nden sonra, Samsun ve çevresinde asayiş bozulmuştur. Mustafa Kemal Paşa asayişi sağlamak üzere, İstanbul hükümeti tarafından, 9. Ordu Kıtaat-ı Müfettişliği’ne atandı. 19 kişilik karargâhı ile 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı. 22 Mayıs 1919 tarihinde Sadaret’e yazdığı rapor, bütün Millî Mücadele’nin ilk ana programını teşkil eder. 25 Mayıs 1919’da Havza’ya geldi. Mesudiye Oteli’nde kaldı. Havza Müdafaa-ı Hukuk Cemiyeti’nin kurulmasını istedi. Memleketin her tarafında milli teşkilatların kurulması gerekliliğini, asker ve sivil idare amirlerine genelge ile bildirdi. 28 Mayıs’ta valilere ve bağımsız mutasarrıflıklara, ordu komutanlarına gönderdiği tamimde, İzmir işgalinin protesto edilmesi için mitingler yapılmasını, büyük devletlerin temsilcilerine, Bâb-ı Âli’ye etkileyici telgraflar çekilmesini istedi. 30 Mayıs’da Havza’da Mustafa Kemal’in emri ile bir miting yapıldı. 6 Haziran 1919’da Mustafa Kemal Paşa’nın emri ile ikinci miting yapıldı. Mustafa Kemal Paşa Harbiye Nezâreti’ne Sivas çevresindeki asayiş konusu üzerinde bilgi verdi. İzmir’in işgali nedeniyle, yapılan milli nümayişleri engelleyemeyeceğini ve sorumluluk kabul etmeyeceğini bildirdi. Mustafa Kemal Paşa, 7 Haziran’da Rus heyetine başkanlık eden Albay Budienni ile görüştü, Sovyet askerî ve mali yardımı üzerinde duruldu. 10 Haziran’da Ali Fuat Paşa’ya çektiği telgrafta Rauf Orbay’la beraber Havza’ya gelmelerini istedi. Asayiş meselesi ile ilgili Harbiye Nezâreti’ne raporlar gönderdi. Yapılan mitingler, gösteriler nedeniyle ve İngilizlerin isteği üzerine hükümet, Mustafa Kemal’i 11 Haziran’da İstanbul’a çağırdı. Mustafa Kemal Paşa gitmeme kararındaydı. 12 Haziran 1919’da Amasya’ya geldi. 14 Haziran’da padişaha gönderdiği telgrafta İstanbul’a gitmeyeceğini, Sine-i Millet’te istiklal elde edilinceye kadar çalışacağını söylüyordu.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Atatürk Arşivinden Özel Seçmeler, Gnk. Başkanlığı, Kültür Bakanlığı, Ankara 1981.
  2. Atatürk’ün Bütün Eserleri, Cilt: 2, (1915-1919), 3. Baskı, İstanbul Kaynak Yayınları, 2003.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ahmet Semerci Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

27 Şubat 2019

Gönderilme Tarihi

20 Ekim 2018

Kabul Tarihi

15 Kasım 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 121 Sayı: 238

Kaynak Göster

APA
Semerci, A. (2019). MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919). Türk Dünyası Araştırmaları, 121(238), 83-112. https://izlik.org/JA45TA55BA
AMA
1.Semerci A. MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919). TDA. 2019;121(238):83-112. https://izlik.org/JA45TA55BA
Chicago
Semerci, Ahmet. 2019. “MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)”. Türk Dünyası Araştırmaları 121 (238): 83-112. https://izlik.org/JA45TA55BA.
EndNote
Semerci A (01 Şubat 2019) MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919). Türk Dünyası Araştırmaları 121 238 83–112.
IEEE
[1]A. Semerci, “MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)”, TDA, c. 121, sy 238, ss. 83–112, Şub. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA45TA55BA
ISNAD
Semerci, Ahmet. “MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)”. Türk Dünyası Araştırmaları 121/238 (01 Şubat 2019): 83-112. https://izlik.org/JA45TA55BA.
JAMA
1.Semerci A. MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919). TDA. 2019;121:83–112.
MLA
Semerci, Ahmet. “MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919)”. Türk Dünyası Araştırmaları, c. 121, sy 238, Şubat 2019, ss. 83-112, https://izlik.org/JA45TA55BA.
Vancouver
1.Ahmet Semerci. MUSTAFA KEMAL PAŞA’NIN HAVZA’DAKİ ÇALIŞMALARI (25.05.1919 - 12.06.1919). TDA [Internet]. 01 Şubat 2019;121(238):83-112. Erişim adresi: https://izlik.org/JA45TA55BA