Öğretmen Adaylarının Deprem Farkındalığına İlişkin Görüşleri

Öz

Araştırmanın amacı öğretmen adaylarının deprem farkındalığına ilişkin görüşlerini ortaya çıkarmaktır. Nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim deseni kullanılmıştır. Veriler açık uçlu sorular yoluyla toplanıp, betimsel analiz tekniğiyle çözümlenmiştir. Araştırmanın bulgularına göre öğretmen adaylarının depremi bilimsel anlamıyla tanımladığı ve depremin neden olduğu ikincil afet türlerinin farkında olduğu gözlenmiştir. Yer-büyüklük-zaman bilgilerini veren deprem tahmininin henüz tam olarak mümkün olmadığı konusunda farkındalık olduğu anlaşılmıştır. İnsanların depreme karşı bilinçlenmesinde uygulamalı eğitici faaliyetlere katılmanın etkisinin daha fazla olduğunu vurgulayan öğretmen adaylarının, ülkemizde yaşanan yıkıcı depremleri hatırladıkları, sivil toplum kuruluşlarını (STK) tanıdıkları, deprem afetiyle ilgili eğitimlerin, haberlerin, filmlerin yapılmasının, bilinçlenme sağlamada etkili olduğunu düşündükleri belirlenmiştir. Deprem farkındalığının öğretmen adaylarının zihinlerinde kalıcı hale getirilmesi için eğitimlerde uygulamalı yöntemler kullanılmalı, bilimsel etkinliklere ve tatbikatlara katılım sağlanmalı, toplanma yerlerini ve faydalı bilgileri gösteren “eAFAD”, “AFAD Acil” gibi mobil uygulamalar tanıtılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Deprem
• Deprem farkındalığı
• Öğretmen adayı
• Üniversite öğrencisi

Opinions of the Teacher Candidates Concerning Earthquake Awareness

Öz

The purpose of this study is to reveal the opinions of teacher candidates on earthquake awareness. Phenomenology design, one of the qualitative research methods, was used. Data were collected through open-ended questions and analyzed using descriptive analysis technique. According to the findings of the study, it was observed that the teacher candidates are able to scientifically define the meaning of earthquake and aware of the secondary disaster types caused by the earthquake. It has been understood that there is an awareness that earthquake prediction which gives precise location-magnitude-time information, is not yet fully possible. It was also determined that the teacher candidates who emphasized that participating in applied educational activities; had a greater effect on people's awareness of earthquake, remembered the destructive earthquakes in the country, knew non-governmental organizations (NGOs), and thought that training, news and movies about earthquake disasters were effective in raising of awareness. In order to make earthquake awareness permanent in the minds of teacher candidates; applied techniques should be used in education, participation to scientific activities and practices should be ensured, mobile applications (e.g. eAFAD, AFAD Acil) that show disaster assembly sites and useful information, should be presented.

Anahtar Kelimeler

• Earthquake
• Earthquake awareness
• Teacher candidate
• Undergraduate student

Kaynakça

1. Altınok Y., Gündoğdu O., 1990. Depremlerin önceden belirlenmesinde radon ölçümleri, İstanbul Üniv. Müh. Fak. Yerbilimleri Dergisi 7(1-2), 211-221. Erişim adresi: İÜ Yerbilim
2. Aydin S., 2019. Determination of Prospective Science Teachers’ knowledge levels about earthquake, International Journal of Earth Sciences Knowledge and Applications 1(1), 28-31.
3. Baltacı A., 2019. Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır?, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 5(2), 368-388.
4. Baş T., Akturan U., 2013. Nitel araştırma yöntemleri: Nvivo 7.0 ile nitel veri analizi, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 184 s.
5. Baytekin, 2022. Harita Güncelleme, İstanbul. Erişim adresi: Baytekin
6. Berg L.B., Lune H., 2015. Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Eğitim Yayınevi, Ankara, 447 s.
7. BİB, 2000. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, Kanunlar Yönetmenlikler ve Kararnameler, Afet İşleri Genel Müdürlüğü, s:3, Ankara.
8. Cartlidge E., 2016. Seven-year legal saga ends as Italian official is cleared of manslaughter in earthquake trial, Science, Erişim adresi: http:/doi.org/10.1126/science.aah7374.

9. Christensen L.B., Johnson R.B., Turner L.A., 2015. Araştırma yöntemleri: Desen ve analiz, Anı Yayıncılık, Ankara, 608 s.
10. Çoban M., Sözbilir M., Göktaş Y., 2017. Deprem deneyimini yaşamış kişilerin deprem öncesi hazırlık algılarının belirlenmesi: bir durum çalışması, Doğu Coğrafya Dergisi 22 (37), 113-134.
11. Crabtree B.F., Miller W.L., 1999. Doing qualitative research. Sage Publications, London, 424 p.
12. Creswell J.W., 2016. Nitel araştırma yöntemleri, beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni, Siyasal Kitabevi, Ankara, 341 s.
13. Cin M., 2010. Sınıf öğretmeni adaylarının doğal afetler ile ilgili yanılgıları, Marmara Coğrafya Dergisi (22), 70-81.
14. Çakar Ö., 2008. İlköğretim 5. sınıf sosyal bilgiler dersinin deprem bilinci geliştirmedeki rolüne dair öğretmen görüşleri, Yüksek Lisans Tezi, Fırat Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Elazığ, 110 s.
15. Dikmenli Y., Yakar H., 2019. Öğretmen adaylarının afet bilinci algı düzeylerinin incelenmesi, YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi 16(1), 386-416.
16. Dölek İ., 2019. Afetler ve afet yönetimi, Pegem Akademi, Ankara, 212 s.
17. Genc M., Sozen E., 2021. The sustainable scale of earthquake awareness, development, validity and reliability study, International Electronic Journal of Environmental Education 11(1), 24-41.
18. Gültekin M., Atalay N., Ay Y., 2014. İlköğretimde serbest etkinliklere yönelik sınıf öğretmeni ve öğrenci görüşleri, Kastamonu Eğitim Dergisi 22 (2), 419-437.
19. Karadeniz A., 2007. Deprem ve Anormal Hayvan Davranışları, Atatürk Üniversitesi Vet. Bil. Derg. 2(3), 99-102.
20. Karakuş U., 2013. Depremi yaşamış ve yaşamamış öğrencilerin deprem algılarının, metafor analizi ile incelenmesi, Doğu Coğrafya Dergisi 18(29), 97-116.
21. Kaya B., Aladag C., 2017. Determining the cognitive structures of geography teacher candidates on “earthquake”, International Education Studies 10(1), 122-136.
22. McCosker H., Barnard A., Gerber R., 2004. Phenomenographic study of women’s experiences of domestic violence during the childbearing years, Online Journal of Issues in Nursing 9(1). Erişim adresi: Nursing World
23. McFarlane A.C., Norris F.H., 2006. Definitions and concepts in disaster research. (In: Methods for Disaster Mental Health Research, Editors: Norris F.H., Galea S., Friedman M.J., Watson P.J., Guilford Press, New York, 236 p.), 3-19.
24. Miles M.B., Hubermann M.A., 1994. Qualitative analysis: An expand source book, Sage Publications, London, 337 p.
25. MTA, 2022. Yerbilimleri Harita Görüntüleyici, Maden Tetkik ve Arama (MTA) Genel Müdürlüğü, Ankara. Erişim adresi: http://yerbilimleri.mta.gov.tr/anasayfa.aspx
26. Navakanesh B., Shah A.A., Prasanna M.V., 2019. Earthquake education through the use of documentary movies, Frontiers in Earth Science 7(42), 1-16.
27. Ozkazanc S, Yuksel U.D., 2015. Evaluation of disaster awareness and sensitivity level of higher education students, Procedia - Social and Behavioral Sciences 197, 745-753.
28. Öcal A., 2007. İlköğretim aday öğretmenlerinin deprem bilgi düzeyleri üzerine bir araştırma, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 8, 104-110.
29. Öcal A., Yıldırım E., Yakar H., Erdoğan E., 2016. Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Afetlere Yönelik İnanışlarının İncelenmesi, Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6(2), 59-72.
30. Öztürk M.K., 2013. Sınıf öğretmeni adaylarının deprem deneyimleri üzerine bir araştırma, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 28(1), 308-319.
31. Özgen N., Ünaldı Ü.E., Bindak R., 2011. Öğretmen adaylarının doğal afetler konusuna yönelik etkili öğrenme biçimlerinin belirlenmesi, Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi 12(4), 303-323.
32. Patton M.Q., 2014. Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri, Pegem Akademi, Ankara, 680 s.
33. Silverman D., 2005. Doing qualitative research: A practical handbook, Sage Publications, London, 488 p.
34. Sozcu U., 2020. Disaster education in Turkey: Trends in theses and articles between 2003 and 2020, Journal of Pedagogical Research 4(3) 418-441.
35. Sen G., Aciker S., Can E., 2020. The effect of dısaster awareness trainıng on the level of disaster awareness of classroom teacher students: Burdur Mehmet Akif Ersoy University Example, Turkish Journal of Health Science and Life 3(3), 1-6.
36. Tanyaş M., Günalay Y., Aksoy L., Küçük B., 2013. İstanbul İli Afet Lojistik Planı Kılavuzu, İstanbul, 195 s. Erişim adresi: İSTKA
37. Tekin Ö., Dikmenli Y., 2021. Sınıf öğretmeni adaylarının afet bilinci algısı ve deprem bilgi düzeylerinin incelenmesi, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 7(1), 258-271.
38. Turksever O., 2021. Analysis of disaster awareness perception levels of students in social studies teaching undergraduate program, Education Quarterly Reviews 4(3), 14-22.
39. Yazıcı Ö., Ulu Kalın Ö., 2018. Doğal Afet” için kavramsal metaforların karşılaştırmalı analizi, E-Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi 5(1), 25-40.
40. Yıldırım A., Şimşek H., 2021. Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 432 s.