EN
TR
Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA)
Öz
Afet durumlarında doğru verilere ulaşmak için kullanılan iletişim araçlarının, tespit sistemlerinin ve veri tabanlarının işlevselliği, gerekli müdahalelerin yapılması ve afet yönetim sistemindeki aktörlerin en iyi performansı göstermelerinin sağlanması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada afetlere müdahalelerin bir bölümü olan insani yardım faaliyetlerinin geleneksel yöntemlerle ilişkili olarak haritalama, arama-kurtarma ve dağıtım süreçlerinde, İnsansız Hava Araçlarının nasıl bir etki oluşturabileceği tartışılmıştır. Bu bağlamda yapay zeka, makine öğrenmesi vb. sistemlerle birleştirilen İHA’ların afet esnasında ve sonrasında; karar mekanizmalarına kaynak kullanımında optimizasyon, arama kurtarma görevlilerine tespit ve teşhis, tıbbi müdahale ekiplerine ise afetzedelere ilaç ve malzemelerin ulaştırılmasında zaman ve maliyet açısından faydalar sağlayabileceği bununla birlikte hukuki açıdan paydaşlar arasında İHA’ların mevzuat ve kullanım noktasında düzenlemelerin yapılmasına ihtiyaç duyulduğu tespit edilerek gelecek çalışmalara bir tipoloji oluşturulması amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abrahamsen H.B., 2015. A remotely piloted aircraft system in major incident management: concept and pilot, feasibility study, BMC Emerg Med.,15(1),12.
- Ackerman E., Koziol M., 2019. The blood is here: Zipline’s medical delivery drones are changing the game in Rwanda, IEEE Spectrum, 56, 24-31, https://doi.org/10.1109/MSPEC.2019.8701196.
- Al Theeb N., Murray C., 2016. Vehicle routing and resource distribution in postdisaster humanitarian relief operations, International Transactions in Operational Research, 24(6), https://doi.org/10.1111/itor.12308.
- Baird A., O’Keefe P., Westgate K.N., Wisner B., 1975. Towards an explanation and reduction of disaster proneness, Occasional paper no.11, University of Bradford, Disaster Research Unit.
- Balasingam M., 2017. Drones in medicine-The rise of the machines, Int J Clin Pract., 71(9), https://doi.org/10.1111/ijcp.12989.
- Boccardo P., Chiabrando F., Dutto F., Tonolo F.G., Lingua A., 2015. UAV deployment exercise for mapping purposes: evaluation of emergency response applications, Sensors.,15(7),15717-15737.
- Cambridge Dictionary, 2020. Humanitarian, Erişim adresi: https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/humanitarian.
- Carr L.J., 1932. Disaster and the sequence-pattern concept of social change, The American Journal of Sociology, 38(3), 207-218, http://dx.doi.org/10.1086%2F216030.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Politika ve Yönetim (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
3 Aralık 2025
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
18 Şubat 2025
Kabul Tarihi
10 Mart 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 3
APA
Lekesizgöz, K. A., & Avaner, T. (2025). Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA). Türk Deprem Araştırma Dergisi, 7(3), 450-462. https://doi.org/10.46464/tdad.1642179
AMA
1.Lekesizgöz KA, Avaner T. Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA). TDAD. 2025;7(3):450-462. doi:10.46464/tdad.1642179
Chicago
Lekesizgöz, Kaya Ali, ve Tekin Avaner. 2025. “Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA)”. Türk Deprem Araştırma Dergisi 7 (3): 450-62. https://doi.org/10.46464/tdad.1642179.
EndNote
Lekesizgöz KA, Avaner T (01 Aralık 2025) Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA). Türk Deprem Araştırma Dergisi 7 3 450–462.
IEEE
[1]K. A. Lekesizgöz ve T. Avaner, “Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA)”, TDAD, c. 7, sy 3, ss. 450–462, Ara. 2025, doi: 10.46464/tdad.1642179.
ISNAD
Lekesizgöz, Kaya Ali - Avaner, Tekin. “Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA)”. Türk Deprem Araştırma Dergisi 7/3 (01 Aralık 2025): 450-462. https://doi.org/10.46464/tdad.1642179.
JAMA
1.Lekesizgöz KA, Avaner T. Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA). TDAD. 2025;7:450–462.
MLA
Lekesizgöz, Kaya Ali, ve Tekin Avaner. “Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA)”. Türk Deprem Araştırma Dergisi, c. 7, sy 3, Aralık 2025, ss. 450-62, doi:10.46464/tdad.1642179.
Vancouver
1.Kaya Ali Lekesizgöz, Tekin Avaner. Afet Yönetimi ve İnsani Yardım Faaliyetlerinde Katalizör Etki: İnsansız Hava Araçları (İHA). TDAD. 01 Aralık 2025;7(3):450-62. doi:10.46464/tdad.1642179
Cited By
The Role of Unmanned Aerial Vehicles in Smart Cities: Local Government Applications and Future Prospects
Türkiye İnsansız Hava Araçları Dergisi
https://doi.org/10.51534/tiha.1937748