Preschool Teachers' Views on Occupational Health and Safety: Yozgat Example

Öz

This study was conducted using the interview method, one of the qualitative research methods, in order to determine the views of preschool teachers on occupational health and safety. The research was conducted using the case study design, one of the qualitative research methods. The study group consists of 15 preschool teachers working in kindergartens and schools with preschool classes in the Central district of Yozgat in the 2024-2025 academic year. The convenience sampling method was used in selecting the participants because it provides easy accessibility and practicality. Data were collected through open-ended questions and semi-structured interview forms prepared by the researchers. In line with this method, which addresses a situation related to current contexts and environments in real life, interviews were conducted with preschool teachers on the subject of occupational health and safety in the study. The obtained data were evaluated using the content analysis method. As a result of the analysis, it was determined that teachers generally prioritize a safe environment in their definition of occupational health and safety. Sharp corners stand out among the elements posing the highest risk within the classroom, while slippery floors come to the fore outside the classroom. In addition, it was stated that training on occupational health and safety created awareness, but theoretical training was insufficient. It was determined that earthquake drills were the most frequently practices drills in schools for emergencies.

Anahtar Kelimeler

• Occupational health and safety
• Security
• Preschool education
• Preschool teacher

Okul Öncesi Öğretmenlerinin İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin Görüşleri: Yozgat Örneği

Öz

Bu çalışma, okul öncesi öğretmenlerinin iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin görüşlerini tespit etmek amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden görüşme yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni ile yapılmıştır. Çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Yozgat ili Merkez ilçesine bağlı anaokulları ve ana sınıfı bulunan okullarda görev yapan 15 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Katılımcıların seçilmesinde, kolay ulaşılabilirlik ve pratiklik sağladığı için kolay ulaşılabilir durum örneklemesi yöntemine başvurulmuştur. Veriler, açık uçlu sorular ve araştırmacılar tarafından hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme formları aracılığıyla toplanmıştır. Gerçek yaşamın içinde, güncel bağlam ve ortamlarla ilişkili bir durumu ele alan bu yöntem doğrultusunda, araştırmada okul öncesi öğretmenleriyle iş sağlığı ve güvenliği konusuna yönelik görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Analiz sonucunda, öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği tanımında genellikle güvenli ortamı ön plana çıkardıkları tespit edilmiştir. Sınıf içerisinde en fazla risk oluşturan unsurlar arasında sivri köşeler, sınıf dışında ise kaygan zeminler öne çıkmaktadır. Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitimlerin farkındalık oluşturduğu ancak teorik eğitimlerin yetersiz kaldığı belirtilmiştir. Acil durumlar için okullarda en fazla yapılan en fazla tatbikatın, deprem tatbikatları olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İş sağlığı ve güvenliği
• Güvenlik
• Okul öncesi eğitim
• Okul öncesi öğretmeni

Kaynakça

1. Babaroğlu, A. (2018). Eğitim ortamları açısından okul öncesi eğitim kurumları. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 1313-1330. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2018.18.39790-471118
2. Bağcı, A., Azimli, P., Uluçay, H., & Keskin, A. (2024). Eğitim öğretim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği bilincinin incelenmesi. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 11(104), 545-555. https://doi.org/10.5281/zenodo.10738106
3. Balcı, A. (2017). Sosyal bilimlerde araştırma: yöntem teknik ve ilkeler. Pegem.
4. Başaran, S. T. & Ulubey, Ö. (2018). 2013 Okul öncesi eğitim programının değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 51(2), 1- 38. https://doi.org/10.30964/auebfd.417643
5. Baykal, S., Sarı, F., & Arslan, G. (2022). Eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemlerinin incelenmesi. Sosyal Araştırmalar ve Davranış Bilimleri Dergisi, 8(16), 458-469. http://dx.doi.org/10.52096/jsrbs.8.16.29
6. Boztuğ, Ö. & Akyol, B. (2017). İlkokullarda yönetici ve öğretmen görüşlerine göre okul güvenliği (Aydın ili Efeler ilçesi örneği). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(1), 74-95. https://doi.org/10.30803/adusobed.309072
7. Chirico, F., Nucera, G., Szarpak, L., & Zaffina, S. (2021). The cooperation between occupational and public health stakeholders and its decisive role in the battle against the Covid-19 pandemic. Disaster Medicine and Public Health Preparedness, 17, e100. https://doi.org/10.1017/dmp.2021.375
8. Creswell, J. W. (2023). Nitel araştırma yöntemleri (M. Bütün & S. B. Demir, Çev. Ed.). Siyasal.

9. Cohen, J. (2021). School safety and violence: Research and clinical understandings, trends, and improvement strategies. International Journal of Applied Psychoanalytic Studies, 18(3), 252-263. https://psycnet.apa.org/doi/10.1002/aps.1718 sayfasından erişilmiştir.
10. Côté-Lussier, C. & Fitzpatrick, C. (2016). Feelings of safety at school, socioemotional functioning, and classroom engagement. Journal of Adolescent Health, 58(5), 543-550. https://doi.org/10.1016/j.jadohealth.2016.01.003
11. ÇSGB. (2012). 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu. https://www.mevzuat.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
12. ÇSGB. (2016). Çalışma Hayatı İstatistikleri. Ankara.
13. Deliönü, Ö. & Utlu, Z. (2016). High school and equivalent schools in the occupational health and safety occupational health and safety hazards outside. Journal of Human Sciences, 13(1), 1514-1531.
14. Díaz-Vicario, A. & Gairín-Sallán, J. (2021). La formación en salud y seguridad del profesorado para la gestión de centros educativos seguros y saludables. Innovación Educativa(31). https://doi.org/10.15304/ie.31.7884
15. Dönmez, B. (2001). Okul güvenliği sorunu ve okul yöneticisinin rolü. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 25(25), 63-74.
16. Ekinci-Vural, D. & Kocabaş, A. (2016). Okul öncesi eğitim ve aile katılımı. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(59). https://doi.org/10.17755/esosder.263223
17. Gürbüz, H. & İbrakovic, H. (2017). İşletmelerde iş güvenliği, güvenlik performansı ve iş güvenliği kültürü. The Journal of Social Sciences, 11(11), 442-469. https://doi.org/10.16990/SOBIDER.3449
18. Hundeloh, H. & Hess, B. (2003). Promoting safety–a component in health promotion in primary and secondary schools. Injury Control and Safety Promotion, 10(3), 165-171. https://doi.org/10.1076/icsp.10.3.165.14554
19. Kacjan-Zgajnar, K., Galicic, A., Zoran, U., Pajek, L., & Dovjak, M. (2013). Analysis of sanitary-technical and hygienic conditions of Slovenian kindergartens and proposed measures. Sanitarno Inženirstvo, 7(1), 4-20.
20. Kara, M. (2015). Mesleki ve teknik Anadolu liselerinde görev yapan teknik öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği bilgi düzeyleri. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
21. Karamustafaoğlu, S. & Kandaz, U. (2006). Okul öncesi eğitimde fen etkinliklerinde kullanılan öğretim yöntemleri ve karşılaşılan güçlükler. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 65-81.
22. Kartal, E. & Uğurlu, C. T. (2023). Okul öncesi eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin okul öncesi öğretmenlerinin görüşlerinin incelenmesi. 21. Yüzyılda Eğitim ve Toplum, 12(34), 209-236.
23. Kılkış, İ. (2013). İş sağlığı ve güvenliğinde yeni bir dönem: 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (İSGK). ISGUC The Journal of Industrial Relations and Human Resources, 15(1), 17-42. http://dx.doi.org/10.4026/1303-2860.2013.0217.x
24. Kilitçi, Z. (2018). Mesleki ve teknik eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına ilişkin yönetici görüşleri. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
25. Kumtepe, B. & Akkaş, Ö. (2022). Anaokullarında iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının incelenmesi: Iğdır Örneği. Igdir University Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences(8), 53-74.
26. MEB. (2018). 2018/10 sayılı okullarda güvenlik önlemlerinin alınması genelgesi. http://mevzuat.meb.gov.tr/dosyalar/1935.pdf sayfasından erişilmiştir.
27. Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2. b.). Sage.
28. Özakün, Ö. M., Girişken, G. B., Çetin, Ş., & Aksakal, D. (2023). Eğitim öğretim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği ve etkileri. Ulusal Eğitim Dergisi, 3(11), 1979-1993.
29. Özçifçi, B., Özçifçi, G., İrfan, E., & İrfan, A. M. (2023). İlköğretim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği kavramı. Eurasian Education & Literature Journal(18), 93-106.
30. Samanta, S. & Gochhayat, J. (2023). Critique on occupational safety and health in construction sector: An Indian perspective. Materials Today: Proceedings, 80, 3016-3021. https://doi.org/10.1016/j.matpr.2021.05.707
31. Selimhocaoğlu, A. (2017). Okul öncesi eğitim kurumlarının fiziksel koşullarının incelenmesi: Kırşehir ili örneği. Electronic Turkish Studies, 12(28), 651-662.
32. Serdaroğlu, H. U. & Bekir, H. (2024). Okul öncesi eğitim programında güncellemeler. Birey ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi, 14(1), 1-29. https://doi.org/10.20493/birtop.1489551
33. Şener, S., Fandaklı, S., Yağımlı, M., & Aslan, T. (2023). Eğitim sektöründe iş sağlığı ve güvenliği. The Journal of International Scientific Researches, 8(1), 83-94. https://doi.org/10.23834/isrjournal.1202692
34. Tokpınar, M. (2019). Eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliğinin incelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
35. Töremen, F., Çankaya, I., & Avanoğlu, Y. (2008). School motherhood: A new model proposal to school safety. DÜ Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 10, 56-69.
36. Türkoğlu, Ç. & Balkan, B. (2020). Öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin bilgi düzeylerinin incelenmesine yönelik bir alan araştırması. Kirklareli University Journal of Engineering and Science, 6(2), 216-237. https://doi.org/10.34186/klujes.836115
37. Ustaoğlu, E. (2020). Eğitim kurumlarında iş sağlığı ve güvenliği üzerine bir çalışma. (Yüksek Lisans Tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
38. Whitebook, M., McLean, C., & Austin, L. J. E. (2016). Early childhood workforce index – 2016. Center for the Study of Child Care Employment, University of California, Berkeley. https://cscce.berkeley.edu/projects/early-childhood-workforce-index-2016/ sayfasından erişilmiştir.
39. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2018). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (11. b.). Seçkin.
40. Yivli, İ. & Kuzucuoglu, A. H. (2018). İstanbul Zeytinburnu ve Fatih ilçelerindeki anaokullarında çalışan öğretmenlerde, iş sağlığı ve güvenliği alanında farkındalık oluşturma uygulamaları. Ohs Academy, 3(2), 144-155. https://doi.org/10.38213/ohsacademy.722828