Araştırma Makalesi

STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Cilt: 24 Sayı: 1 29 Nisan 2026
PDF İndir
TR EN

STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması ve STEM kariyer ilgilerinin cinsiyet ve sınıf düzeyine göre fark gösterip göstermediğinin incelenmesidir. Araştırmada ilk aşamada 302 ortaokul öğrencisinden (154 kız, 148 erkek) elde edilen veriler ile Açımlayıcı Faktör Analizi; ikinci aşamada ise 300 ortaokul öğrencisinden (156 kız, 144 erkek) elde edilen veriler ile Doğrulayıcı Faktör Analizi, ölçüt geçerliliği ve iç tutarlılık analizleri yapılmıştır. Açımlayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçlarına göre ölçeğin beş maddeden oluşan tek faktörlü yapısı doğrulanmıştır. Ölçeğin Cronbach alfa ve McDonald’s omega değeri .93 olarak hesaplanmıştır. Ölçüt geçerliliği kapsamında yapılan analizler sonucunda STEM kariyer ilgi puanları ile bilime, mühendisliğe ve matematiğe yönelik tutum alt boyut puanları arasında pozitif yönde ve anlamlı ilişkiler olduğu bulunmuştur. Ayrıca STEM kariyer ilgileri yüksek olan öğrencilerin, STEM’e yönelik bir kariyer umusuna sahip olduğu görülmüştür. Bulgular, Türkçe STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir. Analizlere göre kız ve erkek öğrencilerin STEM kariyer ilgi düzeylerinde anlamlı bir farklılık bulunmazken 6. sınıf öğrencilerinin STEM kariyer ilgileri 8. sınıf öğrencilerinden anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ægisdóttir, S., Gerstein, L. H., & Çinarbaş, D. C. (2008). Methodological issues in cross-cultural counseling research: Equivalence, bias, and translations. The Counseling Psychologist, 36(2), 188-219. https://doi.org/10.1177/0011000007305384
  2. Akgündüz, D., Aydeniz, M., Çakmakçı, G., Çavaş, B., Çorlu, M. S., Öner, T., & Özdemir, S. (2015). STEM Eğitimi Türkiye Raporu. Scala. https://doi.org/10.13140/RG.2.1.1980.0801
  3. Amalina, I. K., Vidákovich, T., & Karimova, K. (2025). Factors influencing student interest in STEM careers: Motivational, cognitive, and socioeconomic status. Humanities and Social Sciences Communications, 12(1), 1–15. https://doi.org/10.1057/s41599-025-04446-2
  4. Babarović, T. (2022). Development of STEM vocational interests during elementary and middle school: A cohort-sequential longitudinal study. Journal of Career Development, 49(6), 1230–1250. https://doi.org/10.1177/08948453211036986
  5. Bahr, T. & Zinn, B. (2023). Gender differences in the new interdisciplinary subject informatik, mathematik, physik (IMP)—Sticking with STEM? Education Sciences, 13(5), 478. https://doi.org/10.3390/educsci13050478
  6. Bartlett, M. S. (1950). Tests of significance in factor analysis. British Journal of Statistical Psychology, 3, 77-85. https://doi.org/10.1111/j.2044-8317.1950.tb00285.x
  7. Bircan, M. A. & Çalışıcı, H. (2022). The effects of STEM education activities on fourth grade students' attitudes to STEM, 21st-century skills and mathematics success. Education and Science, 47(211), 87-119. https://doi.org/10.15390/EB.2022.10710
  8. Burwell-Woo, C., Lapuz, R., Huang, T., & Langhoff, N. (2015). Enhancing knowledge, interest, and self-efficacy in STEM through a summer STEM exploration program. Proceedings of the 2015 ASEE Annual Conference & Exposition içinde (s. 1-15). American Society for Engineering Education. https://doi.org/10.18260/p.23998

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kültürlerarası Ölçek Uyarlama, Kariyer Danışmanlığı, Okul Psikolojik Danışmanlığı, STEM Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

14 Nisan 2026

Yayımlanma Tarihi

29 Nisan 2026

Gönderilme Tarihi

26 Ekim 2025

Kabul Tarihi

5 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 24 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kılıç Yılmaz, Ş., & Karacan Özdemir, N. (2026). STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 24(1), 662-691. https://doi.org/10.37217/tebd.1810622
AMA
1.Kılıç Yılmaz Ş, Karacan Özdemir N. STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. TEBD. 2026;24(1):662-691. doi:10.37217/tebd.1810622
Chicago
Kılıç Yılmaz, Şuheda, ve Nurten Karacan Özdemir. 2026. “STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 24 (1): 662-91. https://doi.org/10.37217/tebd.1810622.
EndNote
Kılıç Yılmaz Ş, Karacan Özdemir N (01 Nisan 2026) STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 24 1 662–691.
IEEE
[1]Ş. Kılıç Yılmaz ve N. Karacan Özdemir, “STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”, TEBD, c. 24, sy 1, ss. 662–691, Nis. 2026, doi: 10.37217/tebd.1810622.
ISNAD
Kılıç Yılmaz, Şuheda - Karacan Özdemir, Nurten. “STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 24/1 (01 Nisan 2026): 662-691. https://doi.org/10.37217/tebd.1810622.
JAMA
1.Kılıç Yılmaz Ş, Karacan Özdemir N. STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. TEBD. 2026;24:662–691.
MLA
Kılıç Yılmaz, Şuheda, ve Nurten Karacan Özdemir. “STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 24, sy 1, Nisan 2026, ss. 662-91, doi:10.37217/tebd.1810622.
Vancouver
1.Şuheda Kılıç Yılmaz, Nurten Karacan Özdemir. STEM Kariyer İlgileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması ve Bazı Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. TEBD. 01 Nisan 2026;24(1):662-91. doi:10.37217/tebd.1810622

                                                                                                    Türk Eğitim Bilimleri Dergisi Gazi Üniversitesi Rektörlüğü tarafından yayınlanmaktadır.

                                                                                                                                      Creative Commons Lisansı