EN
TR
DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA
Öz
Amaç: Yapay zekâ, diş hekimliği alanında klinik uygulamalarda hızla kendine yer bulmuş ve çeşitli alanlarda önemli katkılar sağlamıştır. Klinik kullanımının getirdiği faydaların yanı sıra diş hekimliği eğitimi bağlamında otomatik öğrenme sistemleriyle desteklenen ve yapay zeka tabanlı yazılımlar, halen gelişime açık ve potansiyel vaat eden bir alandır. Diş hekimliği eğitimine yapay zekanın entegrasyonu eğitici ve öğrenciler açısından faydalar sağlayan güncel ve inovatif bir yaklaşımdır. Diş hekimliği fakültelerinde geleneksel eğitim modellerini dönüştürme potansiyeline sahip olan yapay zekâ tabanlı yaklaşımlar, öğrenme kalitesini artırmak ve öğrenci başarısını desteklemek amacıyla zeki öğretim sistemlerini devreye sokmaktadır. Bu durum, diş hekimliği eğitiminde öğrenme süreçleri, öğretme, ölçme-değerlendirme ve geri bildirim süreçlerinin gözden geçirilmesine ve hatta köklü değişimlere kapı aralayabilecek bir potansiyele sahiptir.
Yöntem: Bu derleme, geleneksel bir yöntemle hazırlanmış olup, diş hekimliği eğitiminde yapay zekâ uygulamalarının mevcut durumu ve potansiyel etkilerini incelemektedir. Son zamanlarda yapay zekanın hızla gelişmesiyle birlikte literatürde tıp eğitimi alanında da yaygın kullanımına ilişkin yayınlar artmaktadır. Mezuniyet öncesi eğitim öğretimde, müfredat içeriğinde, ölçme değerlendirmede, üç boyutlu sanal eğitim ortamları yaratılmasında ve diş hekimliği eğitiminin gelecek perspektifleri açısından yapay zekanın getirdiği yenilikler vurgulanmıştır. Yapay zekanın diş hekimliği eğitimindeki yeri eğiticiler, öğrenciler ve eğitim sistemleri açısından literatür örnekleriyle paylaşılmıştır.
Bulgular: Tıp eğitiminde yapay zekâ kullanımı, sağlık alanında etkin teorik ve pratik eğitim açısından sürekli bir dönüşüm geçirerek kapsamını genişletmektedir. Yapay zekâ destekli uygulama ve yazılımlar ile sanal gerçeklik simülatörlerinden haptik cihazlara, robotik hastalara kadar pek çok inovatif yenilik, diş hekimliği eğitiminin zorlu klinik öncesi ve klinik eğitim süreçlerine hızla entegre olmaktadır. Bu teknolojiler, öğrencilerin beklenen motor beceri seviyesine daha kısa sürede ulaşmalarını sağlamakta ve klinik öncesi dönemde gerçek hasta deneyimine benzer çalışmalar yapmalarına olanak tanımaktadır. Klinik dönemde ise yapay zekâ tabanlı sistemler klinik hataları azaltarak güvenli dental uygulamalar yapılmasına, hasta bulgularının analizinde, tedavi planlamasında karar vermede yardımcı olmakta böylece tedavi kalitesini artırmaktadır. Bu teknolojilerin eğitim, müfredat geliştirilmesi, ölçme değerlendirilmesi gibi süreçlerde kullanımı, hem eğiticiler hem de öğrenciler açısından diş hekimliği eğitiminin ilerlemesine önemli katkılar sunmaktadır.
Öğrencilerin ve eğiticilerin bu teknolojileri kabul edilebilir bulması, eğitim süreçlerinde yapay zekânın etkinliğini artıran başka bir önemli faktördür.
Sonuç:
Diş hekimliği öğrencilerinin ve eğiticilerin yapay zekâ destekli uygulamalar konusunda etkin birer kullanıcı olmaları, hem meslektaşlarının hem de hastalarının eğitimi konusunda önemli bir rol oynamalarını gerektirmektedir. Özellikle yapay zekâ tabanlı teknolojilerin kullanıldığı durumlarda, öğrencilerin, hasta yönetiminde yüz yüze deneyim kazanmaları oldukça önemli bir faktördür. Yapay zeka tabanlı uygulamaların kullanıldığı durumlar, yapay zekanın diş hekimliği eğitimindeki yeri, avantaj ve dezavantajları, kısıtlılıkları tartışılmıştır.
Yapay zekanın diş hekimliği eğitiminde aktif kullanılması, öğrenci merkezli öğrenmeye yönelik olarak yenilikçi bir yaklaşım sağlamaktadır. Eğitime yapay zekanın entegrasyonu hem diş hekimliğinde mezuniyet öncesi eğitiminde hem de yaşam boyu öğrenmede gelecekte klinik uygulamalarda inovatif teknolojilerin etkin bir şekilde kullanılmasını sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Destekleyen bir kurum yoktur.
Etik Beyan
Bu derleme etik kurul izni gerekmediğinden alınmamıştır. Ancak yazıda tüm yazarlar etik kurallar çerçevesinde hazırlandığını bildirir.
Teşekkür
Diş hekimliği eğitiminde yapay zekanın yeri ve kullanım alanlarına ilişkin bu derlemede akademik danışmanlıkları ve geri bildirimleri açısından değerli katkıları için Doç. Dr. İbrahim Şevki Bayrakdar’a, Dr. Fazıl Serdar Gürel’e, Dr. Özhan Albayrak’a teşekkür etmek isteriz.
Kaynakça
- 1. Deshmukh S. Artificial intelligence in dentistry. J Int Clin Dent Res Organ. 2018;10:47.
- 2. Abonamah A, Tariq M, Shilbayeh S. On the Commoditization of Artificial Intelligence. Front. Psychol. 2021;12: 696346.
- 3. Goralski M, Tan T. Artificial intelligence and sustainable development. Int J Manag Educ. 2020;18(1): 100330
- 4. Sogani J, Allen Jr B, Dreyer K, McGinty G. Artificial intelligence in radiology: the ecosystem essential to improving patient care. Clin. Imaging. 2020;59(1): A3-A6.
- 5. Schwendicke F, Samek W, Krois J. Artificial Intelligence in Dentistry: Chances and Challenges. Journal of Dental Research. 2020;99(7):769-774.
- 6. Hornik K. 1991. Approximation capabilities of multilayer feedforward networks. Neural Netw. 4(2):251–257.
- 7. Chowdhary KR. Natural Language Processing. In: Fundamentals of Artificial Intelligence. Springer, New Delhi. 2020. https://doi.org/10.1007/978-81-322-3972-7_19
- 8. Yin RK, and Moore GB. The use of advanced technologies in special education: Prospects from robotics, artificial intelligence, and computer simulation. Journal of Learning Disabilities, 1987;20(1):60-63.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Tıp Eğitimi
Bölüm
Derleme
Erken Görünüm Tarihi
28 Mart 2025
Yayımlanma Tarihi
7 Nisan 2025
Gönderilme Tarihi
23 Ocak 2025
Kabul Tarihi
6 Mart 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 24 Sayı: 72
APA
Coşkun, S., Coşkun, Ö., & Budakoğlu, I. İ. (2025). DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA. Tıp Eğitimi Dünyası, 24(72), 11-23. https://doi.org/10.25282/ted.1625590
AMA
1.Coşkun S, Coşkun Ö, Budakoğlu Iİ. DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA. TED. 2025;24(72):11-23. doi:10.25282/ted.1625590
Chicago
Coşkun, Sinem, Özlem Coşkun, ve Işıl İrem Budakoğlu. 2025. “DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA”. Tıp Eğitimi Dünyası 24 (72): 11-23. https://doi.org/10.25282/ted.1625590.
EndNote
Coşkun S, Coşkun Ö, Budakoğlu Iİ (01 Nisan 2025) DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA. Tıp Eğitimi Dünyası 24 72 11–23.
IEEE
[1]S. Coşkun, Ö. Coşkun, ve I. İ. Budakoğlu, “DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA”, TED, c. 24, sy 72, ss. 11–23, Nis. 2025, doi: 10.25282/ted.1625590.
ISNAD
Coşkun, Sinem - Coşkun, Özlem - Budakoğlu, Işıl İrem. “DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA”. Tıp Eğitimi Dünyası 24/72 (01 Nisan 2025): 11-23. https://doi.org/10.25282/ted.1625590.
JAMA
1.Coşkun S, Coşkun Ö, Budakoğlu Iİ. DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA. TED. 2025;24:11–23.
MLA
Coşkun, Sinem, vd. “DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA”. Tıp Eğitimi Dünyası, c. 24, sy 72, Nisan 2025, ss. 11-23, doi:10.25282/ted.1625590.
Vancouver
1.Sinem Coşkun, Özlem Coşkun, Işıl İrem Budakoğlu. DİŞ HEKİMLİĞİ EĞİTİMİNDE YAPAY ZEKA. TED. 01 Nisan 2025;24(72):11-23. doi:10.25282/ted.1625590