Diğer

Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği

Cilt: 25 Sayı: 76 11 Ağustos 2026
PDF İndir
EN TR

Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği

Öz

Amaç: Bağımlılıklar toplumda görülme sıklıkları, hastalık yükü, sağlık ve ekonomi sistemleri üzerine etkisi ile önemli bir halk sağlığı sorunudur. Bağımlılıklar ile mücadelede önleyici ve toplum ruh sağlığını geliştirici müdahaleler kritik roldedir. Fakat bu müdahaleler uygulamada sınırlı kalmıştır. Bağımlılıkları önleme ve toplum ruh sağlığını geliştirme müdahalelerinde tamamlayıcı bir strateji tıp eğitiminde hizmet öncesi eğitimin (PSE) güçlendirilmesidir. Bu bağlamda İstanbul Medeniyet Üniversitesi intörn doktorların halk sağlığı stajında bir uygulama başlatılmıştır. Toplum ruh sağlığı açısından bağımlılıklar konusunda bilgi ve farkındalığın artırılması amacıyla Yeşilay Danışmanlık Merkezlerine (YEDAM) bir günlük eğitim ziyareti gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmada amacımız rutin eğitim programındaki bu uygulamanın tanıtılmasıdır. Yöntem: Uygulama 2025-2026 intörn doktor eğitim öğretim dönemi ile başlamıştır. Her ay halk sağlığı stajı yapan intörn doktor grupları daha küçük alt gruplara bölünerek stajın son haftasında bir gün süreyle dört farklı YEDAM’a eğitim ziyareti planlanmıştır. Standart ve gönüllü olmak üzere iki grup eğitim ve faaliyetlere katılımları organize edilmiştir. En son olarak uygulamanın değerlendirilmesi staj sonunda intörn doktorlardan alınan sözlü geri bildirimler ile yapılmıştır. Bilgi, farkındalık, memnuniyet ve faydalılık sorgulanmıştır. Sözlü geri bildirimlerde notlar alınmıştır. Bu notlar toplantılarda tartışılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %60.6’sı kadın, %39.4’ü erkek toplam 94 intörn doktor dört farklı YEDAM’a eğitim ziyareti gerçekleştirmiştir. Standart eğitim ve faaliyetlerin hepsine intörn doktorlar tam katılım sağlamıştır (%100). Gönüllü eğitim ve faaliyetlere katılım kaydı tutulmamıştır. En son olarak uygulamanın sözlü geri bildirimler ile değerlendirilmesinde öne çıkan ana temalar bilgi ve farkındalık artışı, fırsat eşitliği sağlanması, içeriğin yapılandırılması olmuştur. Uygulama revize edilmiştir. Rutin eğitim programındaki bir uygulama olarak devam etmektedir. Sonuç: Uygulamanın uzun dönem etkileri toplum ruh sağlığının geliştirilmesinde ve bağımlılıklar ile mücadelede sınırlı bir katkı olarak görünecektir. Bu uygulama ile intörn doktorlarda toplum ruh sağlığı açısından bağımlılıklar konusunda PSE’nin güçlendirilmesi gerekliliği vurgulanmıştır. Tıp eğitiminde toplum ruh sağlığı yönünden bağımlılıklar konusunda eğitim programını geliştirmek isteyen fakülteler için bu uygulama önemli olabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma için herhangi bir kurum, kuruluş veya kişi tarafından finansal destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Bu çalışma rutin eğitim programındaki bir uygulamanın tanıtılmasından ibarettir. İnsan katılımcılar üzerinde araştırma içermediğinden etik kurul onayı alınmamıştır. Çalışma kapsamında sistematik veri toplama ve analiz yapılmamıştır.

Teşekkür

Bu uygulamanın hayata geçirilmesine katkı sunan Yeşilay’a ve Koşuyolu YEDAM, Maltepe YEDAM, Ümraniye YEDAM, Üsküdar YEDAM’da görev yapan tüm yönetici ve çalışanlara teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. 1. National Health Service. Addiction: what is it? [Internet]. 2024 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://www.nhs.uk/live-well/addiction-support/addiction-what-is-it/
  2. 2. National Institute on Drug Abuse. Drug misuse and addiction [Internet]. 2020 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://nida.nih.gov/publications/drugs-brains-behavior-science-addiction/drug-misuse-addiction
  3. 3. American Psychiatric Association. Diagnostic and statistical manual of mental disorders. 5th edition. Text revision. Washington (DC): American Psychiatric Association; 2022. doi:10.1176/appi.books.9780890425787.
  4. 4. United Nations Office on Drugs and Crime. World drug report 2025 key findings [Internet]. Vienna: United Nations Office on Drugs and Crime; 2025 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR_2025/WDR25_B1_Key_findings.pdf
  5. 5. United Nations Office on Drugs and Crime. World drug report 2025 special points of ınterest [Internet]. Vienna: United Nations Office on Drugs and Crime; 2025 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR_2025/WDR25_Special_points_of_interest.pdf
  6. 6. United Nations Office on Drugs and Crime. World drug report 2025 contemporary ıssues on drugs [Internet]. Vienna: United Nations Office on Drugs and Crime; 2025 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://www.unodc.org/documents/data-and-analysis/WDR_2025/WDR25_B2_Contemporary_drug_issues.pdf
  7. 7. Ünübol H, Hızlı Sayar G. Prevalence and sociodemographic determinants of substance use in Turkey. Eur Addict Res. 2021;27(6):447-456. doi:10.1159/000515399.
  8. 8. T.C. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığı. Türkiye uyuşturucu raporu eğilimler ve gelişmeler 2025 [Internet]. Ankara: T.C. İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Başkanlığı; 2025 [cited 2026 Mar 2]. Available from: https://www.narkotik.pol.tr/kurumlar/narkotik.pol.tr/Duyurular/2025/10/2025-Uyusturucu-Raporu.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Tıp Eğitimi

Bölüm

Diğer

Yayımlanma Tarihi

11 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

6 Mart 2026

Kabul Tarihi

23 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 25 Sayı: 76

Kaynak Göster

APA
Karakaş, Z., Erbil Hacıömeroğlu, F. B., Çakır, M., İkiışık, H., & Maral, I. (2026). Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği. Tıp Eğitimi Dünyası, 25(76), 4-19. https://doi.org/10.25282/ted.1901150
AMA
1.Karakaş Z, Erbil Hacıömeroğlu FB, Çakır M, İkiışık H, Maral I. Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği. TED. 2026;25(76):4-19. doi:10.25282/ted.1901150
Chicago
Karakaş, Zeynep, F. Büşra Erbil Hacıömeroğlu, Mustafa Çakır, Hatice İkiışık, ve Işıl Maral. 2026. “Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği”. Tıp Eğitimi Dünyası 25 (76): 4-19. https://doi.org/10.25282/ted.1901150.
EndNote
Karakaş Z, Erbil Hacıömeroğlu FB, Çakır M, İkiışık H, Maral I (01 Ağustos 2026) Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği. Tıp Eğitimi Dünyası 25 76 4–19.
IEEE
[1]Z. Karakaş, F. B. Erbil Hacıömeroğlu, M. Çakır, H. İkiışık, ve I. Maral, “Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği”, TED, c. 25, sy 76, ss. 4–19, Ağu. 2026, doi: 10.25282/ted.1901150.
ISNAD
Karakaş, Zeynep - Erbil Hacıömeroğlu, F. Büşra - Çakır, Mustafa - İkiışık, Hatice - Maral, Işıl. “Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği”. Tıp Eğitimi Dünyası 25/76 (01 Ağustos 2026): 4-19. https://doi.org/10.25282/ted.1901150.
JAMA
1.Karakaş Z, Erbil Hacıömeroğlu FB, Çakır M, İkiışık H, Maral I. Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği. TED. 2026;25:4–19.
MLA
Karakaş, Zeynep, vd. “Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği”. Tıp Eğitimi Dünyası, c. 25, sy 76, Ağustos 2026, ss. 4-19, doi:10.25282/ted.1901150.
Vancouver
1.Zeynep Karakaş, F. Büşra Erbil Hacıömeroğlu, Mustafa Çakır, Hatice İkiışık, Işıl Maral. Tıp Eğitiminde Bağımlılıklar Konusunda Bilgi Ve Farkındalığı Artırmaya Yönelik Bir İyi Uygulama Örneği. TED. 01 Ağustos 2026;25(76):4-19. doi:10.25282/ted.1901150