TIP FAKÜLTESİ SON SINIF ÖĞRENCİLERİNİN MEZUNİYET SONRASI İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELERİ, KARİYER SEÇİMLERİ VE ETKİLEYEN FAKTÖRLER

Öz

Amaç: Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin mezuniyet sonrası ile ilgili düşüncelerini, kariyer seçimlerini ve bunları etkileyen faktörleri incelemektir.

Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipteki araştırma 24 Kasım-6 Aralık 2016 tarihleri arasında 237 kişiden oluşan bir tıp fakültesi son sınıf öğrencileri ile yapılmıştır. Evrenin %77,2’sine ulaşılmıştır. Katılımcılara yüz yüze görüşme yöntemi ile 17 sorudan oluşan bir anket uygulanmıştır. Ankette tıp fakültesini seçme nedenleri, çalışmak istedikleri kurumlar, uzmanlık ve TUS hakkında görüşleri sorgulanmıştır. Veriler SPSS 18,00 programı ile değerlendirilmiş, frekans ve yüzdeler belirtilmiş, kategorik değişkenlerin analizinde Ki-kare testi kullanılmış, p değeri 0,05 kabul edilmiştir. Araştırma için gerekli kurum izni ve araştırmaya katılan kişilerin onamları alınmıştır.

Bulgular: Katılımcıların %59’u kadın, %41’i erkektir. Çoğu (%84,4) mecburi hizmetin gerekli olduğunu düşünmektedir ve %67,2’si mezun olduktan sonra mecburi hizmete gitmeyi aynı zamanda TUS’a hazırlanmayı, %25,7’si ise mecburi hizmete gitmeden TUS’a hazırlanmayı planladıklarını belirtmişlerdir. Öğrenciler mesleki tatmin (%53,0), kariyer yapma (%19,1), daha çok kazanç elde etme (%9,3), statü (%7,1) ve aile ve çevre baskısı (%2,2) açısından uzman olmanın gerekli olduğunu düşünmektedirler. Öğrencilerin %44,8’i TUS’a çalışmanın tıp eğitimini olumsuz, %39,9’u olumlu yönde etkilediğini, %21,3’ü ise etkilemediğini belirtmişlerdir. Uzmanlık tercihini etkileyen faktörler kendi ilgi alanları (%80,3), TUS puanları (%72,1), nöbet varlığı ve sayısı (%59,0), çalışma saatlerinin yoğunluğu (%57,9), maddi getirisi (%51,9), malpraktis riski (%42,6) olarak belirtilmiştir. Cinsiyetlerine göre seçmek istedikleri uzmanlık alanları incelendiğinde anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür (p:0,315).

Sonuç: Öğrencilerinin büyük çoğunluğu uzman olmayı ve üçüncü basamakta çalışmayı hedeflemektedir. Uzmanlık alanı seçimleri kendi beceri ve ilgi

alanlarıyla birlikte TUS puanı, nöbet sayısı, maddi getirisi, malpraktis gibi faktörlere göre belirlenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Mecburi hizmet,kariyer planı,uzmanlık,intörn doktor,tıpta uzmanlık sınavı

Kaynakça

1. 1- Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2015. T. C. Sağlık Bakanlığı. Sağlık Araştırmaları Genel Müdürlüğü. Ankara 2016. Bölüm 9: Sağlıkta İnsan Kaynakları. Sayfa: 181-209
2. 2- Yöney H, Gogas Yavuz D. Tıpta Uzmanlık Seçimi. Marmara Üniversitesi Yayınları. 2010:10-18.
3. 3- Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu, Sağlık Personelinin Tazminat ve Çalışma Esaslarına Dair Kanun, Devlet Memurları Kanunu ve Tababet ve Şuabatı San'atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun ile Sağlık Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun. Kanun No:5371 Kabul tarihi: 21/06/2005
4. 4- ÖSYM. Tıpta uzmanlık eğitimi giriş sınavı temel ilkeler ve koşullar. http://www.osym.gov.tr/TR,4518/temel-ilkeler-ve-kosullar.html Erişim Tarihi:16/10/2017
5. 5- Girasek E. Resident Doctors’ Motivation For Sprecialisation Choice And Working İn Rural Areas. PhD Thesis. Budapest, 2012.
6. 6- Alshahrani M, Dhafery B, Al Muhlim M, Alkhadra F, Al Bagshi D, Bukhamsin N. Factors Influencing Saudi Medical Students and Interns’ Choice of Future Speciality: A Self-administered Questionnaire. Adv Med Educ Pract. 2014;5:397-402.
7. 7- HS Fysh T, Thomas G, Ellis H. Who Wants to be a surgeon? A study of 300 first year medical students. BMC Medical Education 2007,7:2.
8. 8- Gasiorowski J, Rudowicz E, Safranow K. Motivation towards medical career choice and future career plans of Polish medical students. Adv in Health Sci Educ (2015) 20:709-725.

9. 9- Hafeez A, Shah SMH. Impact of socio-economics status on determinants of medical career. J Ayub Med Coll Abbottabad 2015;28(3):562-7.
10. 10- Dastjerdi MV, Mahdian M, Dastjerdi EH, Namdari M. Study Motives and Career Choices of Iranian Medical and Dental Students. Acta Medica Iranica, Vol. 50, No.6 (2012): 417-424.
11. 11- Canbaz S, Sünter AT, Aker S, Pekşen Y. Tıp Fakültesi Son Sınıf Öğrencilerinin Kaygı Düzeyi ve Etkileyen Faktörler. Genel Tıp Derg 2007;17(1):15-19.
12. 12- Yeniçeri N, Mevsim V, Özçakar N, Özan S, Güldal D, Başak O. Tıp Eğitimi Son Sınıf Öğrencilerinin Gelecek Meslek Yaşamları İle İlgili Yaşadıkları Anksiyete İle Sürekli Anksiyetelerinin Karşılaştırılması. DEÜ Tıp Fakültesi Dergisi 2007(21)1:19-24.
13. 13- Köksal S, Vehid S, Tunçkalae A, Çerçel A, Erginöz E, Kaypmaz A, Sipahioğlu F, Özbal AN. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Tıp Eğitimi ve Mezuniyet Sonrası İle İlgili Tutumları. Cerrahpaşa Journal of Medicine. Elektronik Cerrahpaşa Tıp Dergisi. http://www.ctf.edu.tr/dergi/online/1999v30/s4/994a1.htm
14. 14- Özen Kutanis R, Tunç T, Tunç M. Tıpta Uzmanlık Eğiticileri ve Uzmanlık Öğrencileri Tıpta Uzmanlık Sınavı’nı (TUS) Nasıl Algılıyorlar? Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. 2011, 11(4):1991-2004.
15. 15- The Edinburgh Declaration medical education. World Conference on Medical Education of the World Federation for Medical Education. August 7th-12th 1988. Edinburgh, Scotland. http://wfme.org/publications/the-edinburgh-declaration/ adresinden 16/10/2017 tarihinde ulaşıldı.
16. 16- World Federation for Medical Education (WFME). International Association of Medical Colleges. http://www.iaomc.org/wfme.htm Erişim tarihi: 16/10/2017
17. 17- Türk Tabipler Birliği Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi Raporu 2010.
18. 18- Yarış F, Topbaş M, Çan G, Özoran Y. Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi öğrencilerinin Tıp Eğitimi Hakkındaki Düşünceleri. O.M.Ü. Tıp Dergisi 2001,18 (4):233-241.
19. 19- Korkmaz H, Yiğiter Şenol Y. The Characteristics of Medical Students and Motivation Towards Career Choice:Implications For Curriculum. H. U. Journal of Education 2013, 28 (1):258-268.
20. 20- Ergin A, Dikbaş E, Bozkurt Aİ, Atçeken G, Gürbüz H, Yılmaz C, Çölbe SN, Güldamla L, Demircan Hİ. Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Mezuniyet Sonrası Kariyer Seçimi ve Etkileyen Faktörler. Tıp Eğitimi Dünyası. 2011,32:8-17.
21. 21- Dikici MF, Yarış F, Topsever P, Filiz TM, Gürel FS, Çubukçu M, Gorpelioğlu S. Factors Affecting Choice of Specialty Among First-Year Medical Students of Four Universities in Different Regions of Turkey. Croat Med J. 2008 Jun; 49 (3):415-420.
22. 22- Querdio SJ, Vergouw D, Wigersma L, Batenburg RS, De Rond MEJ, Ten Cate OTJ. Dynamics of Career Choice Among Students in Undergraduate Medical Courses. A BEME Systematic Review: BEME Guide No.33. Medical Teacher:2016,38 (1),18-29.
23. 23- Girasek E, Molnar R, Eke E, Szocska M. The Medical Career Choice Motivations- Results From A Hungarian Study. Cent. Eur. J. Med. 2011, 6 (4):502-509.
24. 24- Association of American Medical Colleges. Physician Speciality Data Book. Center for Workforce Studies. November 2012. (14).
25. 25- Association of American Medical Colleges. Physician Speciality Data Book. Center for Workforce Studies. November 2014. (12).
26. 26- Number and Percent Distribution of Physicians by Specialty and Sex, Canada 2016. CMA Masterfile, January 2016, Canadian Medical Association.
27. 27- Baerlocher M. O. Does Sex Affect Residency Application to Surgery?” Can J Surg, Vol. 50, No. 6, December 2007:434-436.
28. 28- Yong Kim Y, Na Kim U, Su Kim Y, Seok Lee J. Factors Associated With The Specialty Choice of Korean Medical Students: A Cross-Sectional Survey. Hum Resour Health. 2016;14:45.
29. 29- Tekin Ç, Güneş G, Türkol E. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Tıpta Uzmanlık Tercihleri ve Etkileyen Faktörler. İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2013;1:5-10.
30. 30- Alwazzan L, Rees CE. Women in Medical Education: Views and Experiences From The Kingdom of Saudiarabia. 2016 John Wiley & Sons Ltd and The Association for the Study of Medical Education; Medıcal Education 2016;50:852–865.