SOSYAL YARDIMLAŞMA BAĞLAMINDA KONUKSEVERLİKTE AĞRI TUTAK TAYYAR HOCA ÖRNEĞİ

Öz

İyilik kavramı içerisinde çoğunlukla anılan özelliklerden bir tanesi de sosyal yardımlaşmadır. İnsanlık tarih sahnesine çıktığı dönemden itibaren iyilik kavramına önem vermiş ve bu hususu destekleyen ögeleri de teşvik etmiştir. Bu bağlamda, teşvik edilen hasletlerden biri de konukseverliktir. Farklı kültür, etnik yapı ya da dini ayrıma girmeden hangi insan topluluğuna bakılırsa bakılsın hepsinde misafirperverliğin övüldüğü görülmektedir. Bu bakımdan ilgili haslette öncü olan kişilerin de övgülerle kuşaktan kuşağa nakledildiği bilinmektedir. Araştırmamıza konu olan Tayyar Uzun (Tayyar Hoca) da kitlelere mal olmuş ve konukseverliği ile herkesin takdirini kazanan bir şahıs olmuştur. Dolayısıyla bu araştırma onun söz konusu hasletlerini ve bunun yansımalarını analiz etme amacı gütmektedir. Araştırma örnekleminin verileri neticesinde Tayyar Hoca’nın yaşadığı dönemde önemli bir sosyal yardımlaşma açığını kapattığı görülmüştür. Tayyar Hoca’nın konukseverliğinde Türk-İslam kültürü de belirleyici bir unsur olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Sorumluluk
• Konukseverlik
• Cömertlik
• Türk-İslam Kültürü
• Ağrı/Tutak.

THE EXAMPLE OF TAYYAR HOCA FROM AĞRI TUTAK IN HOSPITALITY WITHIN THE CONTEXT OF SOCIAL ASSISTANCE

Öz

One of the features often mentioned within the concept of goodness is social assistance. Since humanity appeared on the stage of history, it has valued the concept of goodness and encouraged elements that support this aspect. In this context, one of the encouraged virtues is hospitality. Regardless of different cultures, ethnic structures, or religious distinctions, it is observed that hospitality is praised in all human communities. In this regard, it is known that individuals who are pioneers in this virtue are praised and passed down from generation to generation. The subject of our research, Tayyar Hoca, is a person who has become renowned among the masses and has earned everyone's admiration for his hospitality. Therefore, this research aims to analyze his aforementioned virtues and their reflections. The data from the research sample indicates that Tayyar Hoca filled a significant social assistance gap during his time. The Turkish-Islamic culture has also been a decisive factor in Tayyar Hoca's hospitality.

Anahtar Kelimeler

• Social Responsibility
• Hospitality
• Generosity
• Turkish-Islamic Culture
• Ağrı/Tutak.

Kaynakça

1. Altunbay, M. (2016). Temel bir değer olarak Dede Korkut’ta misafirperverlik ve izzeti ikram. Akademik Bakış Dergisi, 56, 359-371.
2. Aydın, O. (2019). Dede Korkut Hikâyeleri’nden günümüze Türk ikram kültürü. (Ed. A.F. Arıcı ve M. Başaran). "Millî" Eğitim Üzerine Yazılar içinde (s. 43-54), Ankara, Efe Akademi.
3. Cebeci, H., Belet, D. ve Türe, H. (2013). Dede Korkut Hikâyelerinde yer alan değerler. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi ,12(46), 294-321.
4. Çağrıcı, M. (2020). Misafir. TDV İslam Ansiklopedisi içinde (Cilt 30, s. 171-172), Ankara: TDV.
5. Doğan, P. D. C. (2011). Kazak Türklerinde konukseverlik ve konuk ağırlama. Istanbul Journal of Sociological Studies, 36, 27-44.
6. Durkaya, H. (2022). Ahlaki mesnevilerde misafirlik kavramı. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 28, 369-382.
7. Gürsoy, E. (2022). Süslemeli bir köy odası: Selçikler kasabası hacıların odası, Milli Folklor, 17(134), 172-81.
8. Özbay, M. ve Karakuş Tayşi, E. (2011). Dede Korkut Hikâyeleri’nin Türkçe öğretimi ve değer aktarımı açısından önemi. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 1(1), 21-31.

9. Özmen, F. (2020). Dede Korkut Hikâyelerinde konukseverlik üzerine bir değerlendirme. AKRA Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi, 8(20), 45-63. Doi:10.31126/akrajournal.632898.