ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI

Saleh Jaradat

ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI

Öz

Türk dilinin sorunları ve meseleleri Tanzimat döneminden itibaren Türk aydınları tarafından çeşitli yönleriyle yoğun bir şekilde tartışılmaya başlanmıştır. Türk dilinin adı, Arapça ve Farsça ile ilişkisi ve Türk sözlükçülüğünün belli noktalarda kusurları bu meselelerin başında gelmektedir. Şemseddin Sami bu konulara çeşitli yazılarında el atan en önemli fikir sahiplerinden biri olmuştur. Türk dilinin adı, Türkçenin sadeleştirilmesi, Arapça ve Farsça ile ilişkisinin nasıl olması gerektiği konularında önemli öneriler ve çözümler sunan Sami, Türk sözlükçülüğü sorunlarını detaylı bir şekilde ele almış, Türk sözlüğü çalışmalarını geliştirmek için yeni anlayışları ve uygulamaları meydana getirmiştir. Bu makalede Şemseddin Sami’nin kaleme aldığı Kamus-ı Türkî ve Kamus-ı Arabî makalesinden hareketle Sami’nin dil ile ilgili ve özellikle sözlükçülüğe dair olan görüşleri ortaya konmaya çalışılmıştır. Makalenin sonunda söz konusu olan ve Servet-i Fünun’da yayımlanan makalesinin çeviri yazısı sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Aksan, D. (1998). Türklerde sözlükçülük, bugün Türkiye’de sözlük. Kebikeç Dergisi, 6, 115–118. Daşdemı̇r, M. (2013). Çağdaş dil biliminin ışığında yeni lisan hareketi ve Türk dil devriminin karşılaştırılması. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 2(3), 53-58.
Kaş, Ö. (2007). Osmanlı döneminde Arapça sözlük çalışmaları. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Koç, R. (2007). Tanzimat ve meşrutiyet dönemi aydınlarının Türk dilinin eğitimine ve yapısına bakışları. A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 33, 11–25.
Omar, A. (2009). Sina'at al-mu'jam al-hadith. Kahire: 'Alam al-Kutub.
Parlatır, İ. (1995). Türkçe sözlük çalışmaları ve sorunlarımız. Türk Dili Dil ve Edebiyat Dergisi, 517, 3–19.
Rahimi, F. (2017). Ali Çiçek'in yazısı üzerinden Şemseddin Sami'nin Kâmûs-ı Türkî'sinin sözlük bilimi açısından değerlendirilmesi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 6(1), 196-210.
Sami, Ş. (h. 1298). Lisan-ı Türkî (Osmanî). Hafta, 12, 177–181.
Sami, Ş. (h. 1315). Kamus-ı Türkî ve Kamus-ı Arabî. Servet-i Fünun, 462, 306–308.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Kitap İncelemesi

Yazarlar

Saleh Jaradat
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

15 Aralık 2020

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 9 Sayı: 4

IZ

https://izlik.org/JA88BY92EE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Jaradat, S. (2020). ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 9(4), 1381-1394. https://izlik.org/JA88BY92EE

AMA

1.Jaradat S. ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI. TEKE. 2020;9(4):1381-1394. https://izlik.org/JA88BY92EE

Chicago

Jaradat, Saleh. 2020. “ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 9 (4): 1381-94. https://izlik.org/JA88BY92EE.

EndNote

Jaradat S (01 Aralık 2020) ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 9 4 1381–1394.

IEEE

[1]S. Jaradat, “ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI”, TEKE, c. 9, sy 4, ss. 1381–1394, Ara. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA88BY92EE

ISNAD

Jaradat, Saleh. “ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 9/4 (01 Aralık 2020): 1381-1394. https://izlik.org/JA88BY92EE.

JAMA

1.Jaradat S. ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI. TEKE. 2020;9:1381–1394.

MLA

Jaradat, Saleh. “ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, c. 9, sy 4, Aralık 2020, ss. 1381-94, https://izlik.org/JA88BY92EE.

Vancouver

1.Saleh Jaradat. ŞEMSEDDİN SAMİ’NİN SERVET-İ FÜNUN’DA YAYIMLADIĞI KAMUS-I TÜRKÎ VE KAMUS-I ARABÎ ADLI MAKALE VE ONUN SÖZLÜKÇÜLÜK ANLAYIŞI. TEKE [Internet]. 01 Aralık 2020;9(4):1381-94. Erişim adresi: https://izlik.org/JA88BY92EE