Araştırma Makalesi

+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ

Cilt: 10 Sayı: 2 15 Haziran 2021
PDF İndir

+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ

Öz

Türk dili bünyesinde barındırdığı ses, ek, kelime, tamlama, cümle ve söz düzeyinde görev ve anlam içeriğine sahip olması yönüyle ayırt edilebilen en küçük düzeyden en geniş düzeye birçok yapı bilgisi kuralına sahiptir. Yapı bilgisi ilgili unsurların, bir prensip, bir kanun etrafında nasıl toplandığının cevabını verir. Ekin yapısı, bu unsurun dilde kelimeye karşı yerini, fonksiyonunu belirleyen cephesidir. Ayrıca her eki diğer eklerle yandaş ve yerdaş karşıtlık düzeninde bir araya getiren bir yapı vardır. Diğer yandan ekte, kelimede olduğu gibi müstakil bir şekil söz konusu değildir. Bir görev unsuru olması nedeniyle sahip olabileceği tüm şekilleri kelimeyle ilişkisi belirler. Bununla birlikte eke ait şeklin menşei ve hayatı eş zamanlı ve art zamanlı bir incelemeye muhtaçtır. +SIrA- eki, ilk örneklerini gördüğümüz Köktürk Yazıtlarından çağdaş Türk şivelerindeki örneklerine kadar yüzyıllardır çeşitli üst ve alt fonksiyonlarıyla hayatını sürdüren bir morfemdir. Çalışmamızda kendisine ait ayrıntılı bir yapı, menşe, fonksiyon incelemesi yapılarak ekin içeriği gözler önüne sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akbay, D. (2010). Özbekçe Küntuàmiş destanı. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
  2. Aktaş, E. (2007). Hakas kahramanlık destanı Han Orba (İnceleme-Metin). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir: Ege Üniversitesi.
  3. Akyol, S. (2017). Sırduu Sandık / comoktor (Sihirli Sandık / masallar) adlı Kırgızca masal kitabı (metin ve inceleme). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çankırı: Çankırı Karatekin Üniversitesi.
  4. Annaberdiyev, D. (2012). Türkmen atasözlerine psikolojik bir yaklaşım. Yayımlanmamış Doktora Tezi, İzmir: Ege Üniversitesi.
  5. Arat, R. R. (2007). Eski Türk şiiri. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  6. Arat, R. R. (1999). Kutadgu Bilig I: metin. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  7. Argunşah, M. ve Güner, G. (2015). Codex Cumanicus. İstanbul: Kesit Yayınları.
  8. Bang, W. (1996). Köktürkçeden Osmanlıya. (Çev. Tahsin Aktaş). Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Emel Tek
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Haziran 2021

Gönderilme Tarihi

15 Aralık 2020

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Tek, E. (2021). +SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, 10(2), 511-525. https://izlik.org/JA56DE43XM
AMA
1.Tek E. +SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ. TEKE. 2021;10(2):511-525. https://izlik.org/JA56DE43XM
Chicago
Tek, Emel. 2021. “+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10 (2): 511-25. https://izlik.org/JA56DE43XM.
EndNote
Tek E (01 Haziran 2021) +SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10 2 511–525.
IEEE
[1]E. Tek, “+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ”, TEKE, c. 10, sy 2, ss. 511–525, Haz. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56DE43XM
ISNAD
Tek, Emel. “+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 10/2 (01 Haziran 2021): 511-525. https://izlik.org/JA56DE43XM.
JAMA
1.Tek E. +SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ. TEKE. 2021;10:511–525.
MLA
Tek, Emel. “+SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ”. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi, c. 10, sy 2, Haziran 2021, ss. 511-25, https://izlik.org/JA56DE43XM.
Vancouver
1.Emel Tek. +SIrA- MORFEMİNİN YAPI, KÖKEN VE GÖREV İNCELEMESİ. TEKE [Internet]. 01 Haziran 2021;10(2):511-25. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56DE43XM

27712  27714 27715