Araştırma Makalesi

Eleştirel Düşünme: Bir Sokratik Sorgulama Metodolojisi

Sayı: 15 15 Haziran 2021
PDF İndir

Eleştirel Düşünme: Bir Sokratik Sorgulama Metodolojisi

Öz

Eleştirel düşünme, düşünce üzerine bir düşünme becerisidir; düşüncenin özgün bir mimarisidir. Bu, düşüncenin her bir yanının derinliğine incelenmesini içeren, mantıksal bir düşünme tarzıdır; düşünmenin kalitesi, açıklığı, doğruluğu ve tamlığı açısından değerlendirilmesidir. Böylece eleştirel düşünme, düşünceyi daha yüksek bir kaliteye yükseltmekte ve daha iyi yapmaktadır. Bununla birlikte eleştirel düşünme, bir öğretme ve öğrenme şekli, düşünürün kendini izlediği ve değerlendirdiği kişinin birey oluşunun ve var oluşunun bir yoludur. Bu düşünme şeklinin ve bireyin varoluşuna olanak tanıyan etkinliğin temeli, kişinin kendi aklının bilincine varmasını sağlayan ve hayatı yaşamaya değer kılan sorgulama tekniğidir. Bu düşünce ve akıl yürütmenin temelini oluşturan soruların en güçlü çerçevesini de Sokrates'in diyalektiği oluşturmaktadır. Sokrates, konuyu sürekli sorgulayan ve araştıran bir zihni modellemektedir. Sokratik model, eleştirel düşünme hakkındaki fikirlerimizi organize etmenin yararlı bir yolu olarak geliştirilmiştir. Akıl yürütme unsurlarına disiplinli ve kendi kendini değerlendiren bir şekilde odaklanarak kazandığımız yetenekler ve bu tür disiplinli düşünceden kaynaklanan mantıksal ilişkiler, bizi Sokratik sorgulamaya hazırlamaktadır. Dolayısıyla bu çalışmada amaç, eleştirel düşünme örneği olarak Sokratik sorgulama tarzı üzerinden eleştirel düşünme biçiminin soruşturulmasıdır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adler, Mortimer J. The Paideia Proposal: An Educational Manifesto. New York: Macmillan Publishing Company, 1982.
  2. Bailin, Sharon; Case, Roland; Coombs, Jerrold R., & Daniels, Leroi B. "Conceptualizing Critical Thinking." Journal of Curriculum Studies, 31(3), (1999): 285–302.
  3. Bassham, Gregory; Irwin,William; Nardone, Henry & Wallace, James M. Critical Thinking: a Student’s İntroduction, 4th ed., New York, NY: McGraw-Hill 2010.
  4. Boghossian, Peter. "Socratic Pedagogy, Critical Thinking, Moral Reasoning and Inmate Education: An Exploratory Study." Doctora Thesis, Portland State University, Dissertations and Theses, 2004.
  5. Cüceloğlu, Doğan. İyi Düşün Doğru Karar Ver. On Beşinci Baskı, İstanbul: Sistem Yayıncılık, 1996.
  6. Dewey, John. How We Think. Boston: D.C. Heath & Co, 1910. [Dewey 1910 available online].
  7. Ennis, Robert H. "A Logical Basis For Measuring Critical Thinking Skills." Educational Leadership, 43(2), (1985): 44–48.
  8. Estes, Thomas H., Mintz, Susan L.& Gunter, Mary Alice. Instruction: A Model Approach, 5th ed., Boston: Pearson Education, Inc., 2010.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Haziran 2021

Gönderilme Tarihi

29 Kasım 2020

Kabul Tarihi

1 Şubat 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 15

Kaynak Göster

Chicago
Durhan, Gülümser. 2021. “Eleştirel Düşünme: Bir Sokratik Sorgulama Metodolojisi”. Temaşa Erciyes Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi, sy 15: 86-97. https://izlik.org/JA63JL84YM.