EL-CEVÂHİRÎ’NİN ŞİİRLERİNDE VATAN ÖZLEMİ

Öz

Arap şiirinde vatanın önemine, vatan sevgisi ve hasretine dair konulara geniş yer verilmektedir. Şairler şiirlerinde hep vatan toprağına, insanlara ve hatıralara bağlılıklarını dile getirmekte, kendi ülkelerinde darlık ve yoksulluk içinde yaşamalarına rağmen yine de ayrıldıklarında vatan hasreti çekmektedirler. Vatan sevgisi, neredeyse her şairin şiirlerine konu olmaktadır. el-Cevahiri’nin şiirinde ele aldığı vatan özlemi, toprağa özgü bir özlemden ibaret değildir. Yazdığı şiirler, sadece insanı ve hatıraları konu almaz. Onun şiirlerinde, tüm bunların yanında acı, şiddet ve gerçekler de genişçe yer bulmaktadır. Bu çalışmada, el-Cevahiri şiirinde de vatan hasretinin ortaya çıkmasına neden olan hususlar vurgulanmaya çalışılmakta, şairin vatan özlemi çerçevesinde temas ettiği konular ele alınıp söz konusu şiirlerindeki sanatsal ve ayrıca estetik özelliklere ışık tutulmaya çalışılmaktadır. Araştırma iki bölümden meydana gelmektedir. Birinci bölümde el-Cevahiri'nin hayatından kesitler sunulmuş, yaptığı yolcuklar üzerinde durularak vatanından ve yurdundan sürgün edilişinden ve sebeplerinden bahsedilmektedir. İkinci bölümde, el-Cevahiri’nin şiirine konu olan özlem ve hasretin mahiyeti ele alınmakta, ardından özlem duygusunun, lugat olarak tanımı yapılmaktadır. Özlem ve hasretin konusu olan toprak ve insan gibi konular ele alınmakta ardından da araştırmada başvurduğumuz kaynaklar verilerek araştırma sonlandırılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• el-Cevahiri
• Özlem
• Şiir
• Vatan
• Sürgün

NOSTALGIA in the POETRY of AL-JAWAHIRI

Öz

In Arabic poetry, the issues on the importance of homeland for people, love and longing for the homeland has been given a large place. In their poems, poets have always expressed their loyalty to homeland, people and memories; they have longed for their homeland when they left it, despite having lived in dire straits and poverty at their own countries. Love of homeland has been the subject of poems of almost every poet. al-Jawahiri's longing for homeland, which he deals with in his poetry, is not just a land-longing. His poems are not only about people and their memories. Beyond these; pain, violence and truth, have found a wide place in his poems, as well. In this study, the issues that cause the emergence of homeland nostalgia in al-Jawahiri poetry have been tried to be emphasized, the subjects that the poet came into contact with in the context of longing for homeland have been discussed and it has been tried to shed light on the artistic and aesthetic features of these poems. The research consists of two parts. In the first part, the sections of the life of al-Jawahiri are presented, and the reasons for his exile from his homeland and his country are mentioned with an emphasis on his journeys. In the second chapter, the nature of missing and longing, which is the subject of al-Jawahiri's poetry, is discussed, and then the sense of longing is defined as vocabulary. The subjects such as land and human being, which are the subjects of missing and longing, have been discussed and the research has been finalized by giving the sources that we applied in the research.

Anahtar Kelimeler

• al-Jawahiri
• Nostalgia
• Poetry
• Homeland
• Exile

Kaynakça

1. Abubakr, S. A. (2017). Muhammed Mehdi el-Cevahiri’nin Şiirlerinde Mücadele. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Bingöl
2. Bedevi, A. (1984). el-Ğurbetü’l-Mekaniyye fi’ş-Şiʽri’l-Arabî (Cilt 1). Meceletu’l-Alemi’l-Fikr.
3. el- Kabace, M. A. (2008). , el-Ğurbe ve’l-Hanin ile’d-Diyari fi Şiʽri’l-Asri’l-Abbasi’es-Sani, Yüksek Lisans Tezi, Küds, Filisttin: el-Halil Üniversitesi.
4. el-Cahiz. (1965). el-Hayavân, C3. (Kaynakça 40 karakterin altında olduğu için bu ifade yazılmıştır. Lütfen makalenin tam metnini inceleyiniz)
5. el-Cavahiri, M. M., & Hayal. (2004). Simufiniyetü’r-Rahil.
6. el-Cavahiri. (1982). ed-Divan, C.I, Daru’l-Avde, 3 Baskı, s.86. (Cilt 3). Beyrut.
7. el-Ebşihi, Ş. M. (2008). Şihabettin Muhammed b. Ahmed el-Ebşihi, el-Mustadrafu Fi Külli Fenni Mustadraf. Mektebü’l-Hayat Yayınlar.
8. el-Kadı, A. e.-N. (1965). Şiʽru’l-Futûhu’l-İslamiyye fi Sadri’l-İslâm. Kahire: Daru’l-Kavmiyye i’t-Tıbaa ve’n-Neşr.

9. el-Semerai, İ. (1973). Luğetuʼeş-Şiʽru beyine cileyin. Beyrut: Dar el-Sakafa.
10. Fahir, M. (2006). el-Cevâhirî Şairuʼl-Tecdid veʼs-Sevre (Cilt 1). Lazkiye, Surye: Daru’l-Muraseleli’t-Tıbaati ve’n-Neşir.
11. Nassar, H. (2003). Divan ibnu’r-Rumi (Cilt 5). Kahire: Matbaatu Daru’l-Kutubu’l-Kavmiyye.
12. Rumiyye, V. (1996). Şirʽuneʼl-Kadim ve’n-Nakdu’l-Cedîd. Kuveyt: el-Meclisu’l-Vatanîli’s-Sekâfe ve’l-Funûn ve’l-Edeb.